|
PİL VE AKÜMÜLATÖRLERİN İTHALAT DENETİMİ TEBLİĞİ
(ÜRÜN GÜVENLİĞİ VE DENETİMİ: 2023/15)
Amaç ve kapsam
MADDE 1- (1) Bu
Tebliğin amacı, Ek-1’de belirtilen ürünlerin, ithalatta 31/8/2004 tarihli
ve 25569 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Atık Pil ve Akümülatörlerin
Kontrolü Yönetmeliğine uygunluğunun denetimine ilişkin usul ve esasları
düzenlemektir.
(2) Bu Tebliğ Serbest Dolaşıma Giriş
Rejimine tabi tutulacak ürünleri kapsar.
(3) Bu Tebliğ Hariçte İşleme Rejimi
uyarınca ihraç edilip geri gelen eşyaları kapsamaz.
Dayanak
MADDE 2- (1) Bu
Tebliğ 14/9/2022 tarihli ve 6039 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile yürürlüğe
konulan Teknik Düzenlemeler Rejimi Kararının 4 üncü maddesine dayanılarak
hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 3- (1) Bu
Tebliğde geçen;
a) AQAP belgesi: Milli Savunma Bakanlığı
tarafından verilen Endüstriyel Kalite Güvence Seviye Belgesini,
b) A.TR Dolaşım Belgesi: Türkiye veya
Avrupa Birliğinde serbest dolaşımda bulunan eşyanın Gümrük Birliği
çerçevesinde tercihli rejimden yararlanabilmesini sağlamak üzere, gümrük
idaresince ya da bu idare tarafından yetki verilmiş kuruluşlarca düzenlenip
gümrük idaresince vize edilen belgeyi,
c) Bakanlık: Ticaret Bakanlığını,
ç) Çevre Uyum İzni: Atık Pil ve
Akümülatörlerin Kontrolü Yönetmeliği kapsamında Çevre, Şehircilik ve İklim
Değişikliği Bakanlığından alınan izni,
d) Denetim Birimi: Bakanlığın Bölge
Müdürlüklerine bağlı ürün güvenliği denetimlerinden sorumlu Ürün Güvenliği
Denetimleri Müdürlüklerini,
e) Dış Ticarette Risk Esaslı Kontrol
Sistemi (TAREKS): Ürün Güvenliği ve Teknik Düzenlemeler Mevzuatı uyarınca
yürütülen denetim, uygunluk ve izin işlemlerinin elektronik ortamda ve risk
analizi esaslı olarak yapılması amacıyla kurulan internet tabanlı
uygulamayı,
f) Fiili denetim: Belge kontrolü, işaret
kontrolü, fiziki muayene ve laboratuvar testinden biri veya birkaçını,
g) Geri gelen eşya: 7/10/2009 tarihli ve
27369 mükerrer sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Gümrük Yönetmeliğinin 446
ncı maddesinin birinci fıkrasının (a), (b) ve (c) bentlerinde tanımlanan
nedenlerle geri gelen daha önce ihraç edilmiş eşyayı,
ğ) Kapsam dışı: GTİP olarak Ek-1’de
belirtilmekle birlikte, Atık Pil ve Akümülatörlerin Kontrolü Yönetmeliği
kapsamına girmeyen veya Bakanlıkça bu Tebliğ kapsamında denetimi
hedeflenmeyen ürünü,
h) Kullanıcı: TAREKS aracılığıyla
firmalar adına işlem yapmak üzere yetkilendirilmiş kişileri,
ı) Risk: Bu Tebliğ kapsamında yer alan
ürünlerin Atık Pil ve Akümülatörlerin Kontrolü Yönetmeliğine uygun olmama
ihtimalini,
i) Risk analizi: Ek-1’de yer alan
ürünlerin risk derecesini ve fiili denetime yönlendirilip
yönlendirilmeyeceğini belirlemek amacıyla, TAREKS’te firma hakkındaki
bilgiler; geçmişte yapılan ithalat denetimleri ile piyasa gözetimi ve
denetimi sonuçları; üretici veya ithalatçı firma ya da kullanıcısı; giriş
gümrüğü; ürünün cinsi, markası, modeli, fiyatı ve miktarı; menşe, çıkış,
sevk veya ticaret yapılan ülke ve risk tespiti için kullanılabilecek diğer
bilgilerden hareketle yapılan işlemi,
ifade eder.
TAREKS ve firma tanımlaması
MADDE 4- (1) Pil ve
akümülatörlerin ithalat denetimiyle ilgili tüm işlemler TAREKS üzerinden ve
risk analizine göre yapılır.
(2) Bu Tebliğ kapsamı ürünleri ithal
etmek isteyen firmaların, 29/12/2011 tarihli ve 28157 sayılı Resmî
Gazete’de yayımlanan Dış Ticarette Risk Esaslı Kontrol Sistemi Tebliği
(Ürün Güvenliği ve Denetimi: 2011/53) çerçevesinde TAREKS’te tanımlanması
ve firma adına TAREKS’te işlem yapacak en az bir kullanıcının
yetkilendirilmiş olması gerekir.
Çevre Uyum İzni başvurusu
MADDE 5- (1) Bu
Tebliğ kapsamındaki ürünleri ithal etmek isteyen firmaların, Çevre Uyum
İzni almış olmaları gerekir.
(2) Çevre Uyum İzni başvurusu, kullanıcı
tarafından Bakanlık internet sayfasındaki “E-İşlemler” kısmında yer alan
“Dış Ticarette Risk Esaslı Kontrol Sistemi (TAREKS) Uygulaması” bölümü
kullanılarak TAREKS üzerinden yapılır. Başvuru için, firma ekranında
“Denetim Başvurusu” başlığı altındaki “Ön İzin” alt başlığından “Yeni
Başvuru” kutucuğu altındaki “Ürün Grubu Bazında Başvuru” seçeneği ile
birlikte alınmak istenen ön izin belgesinin (Çevre Uyum İzni) işaretlenmesi
yeterlidir.
(3) Başvuruya ilişkin Çevre, Şehircilik
ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından istenen belgeler yazılı olarak
ayrıca anılan Bakanlığa iletilir ve başvurular anılan Bakanlık tarafından
sonuçlandırılır.
İthalatçının başvurusu
MADDE 6- (1) Bu
Tebliğ kapsamındaki denetimler Gümrük Yönetmeliğinin 181 inci maddesinin
dördüncü fıkrası çerçevesinde gümrük beyannamesinin tescili öncesinde
yapılır.
(2) Kullanıcı, Bakanlık internet
sayfasının “E-işlemler” kısmında yer alan “Dış Ticarette Risk Esaslı
Kontrol Sistemi (TAREKS) Uygulaması” bölümü veya e-Devlet kapısını kullanarak
TAREKS üzerinden ithal partisine ilişkin bilgi ve belgeleri sunarak
başvurusunu yapar.
(3) Başvuru üzerine, TAREKS tarafından
firmaya, ilgili denetim birimi nezdindeki işlemlerini takip edebilmesi
amacıyla bir başvuru numarası verilir.
(4) Beyan edilen bilgi ve belgelerin
doğru, eksiksiz ve zamanında sunulmasından kullanıcı sorumludur.
Muafiyetler ve istisnalar
MADDE 7- (1) Çevre
Uyum İzni almış, A.TR Dolaşım Belgesini haiz ürünlerin ithalatında TAREKS
referans numarası doğrudan oluşturulur.
(2) AQAP belgesi sahibi sanayicilerin
kendi ihtiyaçları için Ek-1’de belirtilen ürünlerden yapacakları ithalatta,
firmalarca Bakanlığa sunulan AQAP belgesinin TAREKS’te tanımlanmasını
müteakip ithal konusu her ürün için doğrudan oluşturulan TAREKS referans
numarası, içinde bulunulan yılın sonuna kadar aynı ürünlerin müteakip
ithalatında kullanılır.
(3) Geri gelen eşya için, bu ürünlerin
ihracat beyannamesi numarasının kullanıcı tarafından TAREKS’e girilmesi ve
geri gelen ürünlerin teknik mevzuata uygun olması kaydıyla piyasaya arz
edilebileceğine dair Ek-3’te yer alan taahhütnamenin kullanıcı tarafından
TAREKS’e yüklenmesini müteakip ürünün ithal edilebileceğine dair TAREKS
referans numarası doğrudan oluşturulur.
(4) Kalp pilleri; hayati önemi haiz tıbbi
aygıtlara yerleştirilmiş piller; endüstriyel kullanım amacına bağlı olarak
kalıcı olarak yerleştirilmiş pillerin bulunduğu aletler içindeki pil veya
akümülatörler; bilimsel ve mesleki alanda kullanılan pil veya
akümülatörler; sadece uzman kişiler tarafından uzaklaştırılması gereken,
kesintisiz olarak sürekli çalışması gereken aletler içindeki pil veya
akümülatörler Atık Pil ve Akümülatörlerin Kontrolü Yönetmeliği kapsamı
dışında olduğundan kapsam dışı olarak beyan edilir.
(5) 29/9/2009 tarihli ve 2009/15481
sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan 4458 sayılı Gümrük
Kanununun Bazı Maddelerinin Uygulanması Hakkındaki Kararın beşinci kısmında
belirtilen eşyanın ithalatında TAREKS üzerinden başvuru yapılmaz, ithalat
işlemleri 12 nci maddeye göre sonuçlandırılır.
(6) Risk analizine göre yapılacak
değerlendirmede, birinci, ikinci veya üçüncü fıkra kapsamına giren ürünler
de fiili denetime yönlendirilebilir.
Kapsam dışı
MADDE 8- (1) Başvuru
konusu ithalat partisine ilişkin kapsam dışı beyanı ithalatçı tarafından ilgili
gümrük idaresine yapılır. Kapsam dışı kararına yönelik değerlendirme
öncelikli olarak ilgili gümrük idaresince yapılır.
(2) İlgili gümrük idaresi tarafından
başvuru konusu ithalat partisinin bu Tebliğ kapsamında yer aldığına karar
verilmesi durumunda kapsam değerlendirmesi ilgili denetim biriminin teknik
incelemesi neticesinde de belirlenebilir.
Risk analizi
MADDE 9- (1) Fiili
denetime yönlendirilen ürünler, kullanıcıların TAREKS üzerinden beyan
ettiği bilgiler çerçevesinde, risk analizine göre belirlenir.
(2) Risk analizinde kullanılacak
kriterler, gerekli görülmesi halinde Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği
Bakanlığı, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı ve ilgili diğer tarafların da
görüşü alınarak, Bakanlıkça belirlenir.
(3) TAREKS ve Ulusal Piyasa Gözetimi ve
Denetimi Bilgi Sistemi (PGDBİS) arasında veri akışının sağlanmasıyla, bu
Tebliğ kapsamı ürünlerin piyasa gözetimi ve denetimi ile ithalat
denetimlerine ilişkin veriler, PGDBİS’e iletilir.
(4) Risk analizi sonucunda fiili denetime
yönlendirilmeyen ürünlerin ithal edilebileceğine dair TAREKS referans
numarası doğrudan oluşturulur.
Fiili denetim
MADDE 10- (1) Fiili
denetime yönlendirilen ürünler için Ek-2’de belirtilen belgeler, firma
adına yetkilendirilen kullanıcı tarafından başvuru günü dâhil iki iş günü
içerisinde elektronik ortamda TAREKS’e yüklenir. Firmanın başvuru sırasında
TAREKS’te talep etmesi halinde sistem tarafından ilave süre verilir. İlgili
belgelerin kullanıcı tarafından sisteme süresi içerisinde yüklenmemesi
halinde başvuru iptal edilir.
(2) Firmalardan ilave bilgi ve belge
istenebilir.
(3) Fiili denetim sonucunda ilgili
mevzuata aykırılık tespit edilmemesi ve teste yönlendirilen ürünlerin
üzerindeki bilgilerin doğru olması ya da ürünün kapsam dışı olduğunun
tespiti durumlarında, ürünün ithal edilebileceğine dair TAREKS referans
numarası oluşturulur.
(4) İlgili mevzuata aykırılık tespit
edilmesi veya ithalatçıdan talep edilen ek bilgi ve belgelerin süresi
içerisinde TAREKS’e yüklenmemesi durumunda, fiili denetim olumsuz olarak
sonuçlandırılır.
(5) İthaline izin verilmeyen ve gümrük
idaresine bırakılan pil ve akümülatörlerin tasfiyesi, söz konusu ürünlerin
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığınca yetkilendirilen
derneklere ve/veya lisanslı atık akü geri kazanım tesislerine geri
kazanılmak veya bertaraf edilmek üzere bedelli veya bedelsiz teslim edilir.
(6) TAREKS’e yüklenen, ancak ilgilisince
düzenlenmediği anlaşılan test raporunun tespiti halinde, diğer şartlar
uygun olsa dahi fiili denetim olumsuz olarak sonuçlandırılır.
Kullanıcıya yapılan bildirimler
MADDE 11- (1)
Kullanıcı, denetim sürecine ve sonucuna ilişkin sorgulamaları TAREKS
aracılığıyla yapar.
(2) Denetim sürecine ve sonucuna ilişkin
bildirimler, Dış Ticarette Risk Esaslı Kontrol Sistemi Tebliği (Ürün
Güvenliği ve Denetimi: 2011/53)’nin 6 ncı maddesi kapsamında yapılan
“Yetkilendirme Başvuruları” uygulamasında kullanıcılar tarafından beyan
edilen elektronik posta adresine iletilir. Kullanıcıya ulaşmayan
bildirimlerden Bakanlık sorumlu değildir.
(3) Yapılan denetimde, üründe mevzuata
aykırılık tespiti halinde durum ilgili gümrük idaresine yazıyla ayrıca
bildirilir.
TAREKS referans numarasının gümrüklere
beyanı
MADDE 12- (1) Ürünün
ithal edilebileceğine dair TAREKS referans numarasının gümrük
beyannamesinin 44 numaralı hanesine firma tarafından kaydedilmesi
zorunludur.
(2) TAREKS referans numarası verildiği
tarihten itibaren 1 yıl süreyle geçerlidir.
(3) Gümrük idarelerine kapsam dışı olarak
beyan edilen ürünlerin ithalatında, 18150099272013015773484 olarak
belirlenen 23 haneli TAREKS referans numarası, gümrük beyannamesinin 44
numaralı hanesine ithalatçı tarafından kaydedilir. Kapsam dışı olarak beyan
edilen ürünlerin, gümrük gözetiminde bulunması kaydıyla, ilgili gümrük
idaresince denetime yönlendirilmesi halinde, 5 inci ve 6 ncı maddeler
çerçevesinde TAREKS üzerinden başvuru yapılır.
(4) GTİP değişikliği sonucunda bu
Tebliğin eki listede yer aldığı tespit edilen ürünlerin, gümrük gözetiminde
bulunması kaydıyla ilgili gümrük idaresince denetime yönlendirilmesi
halinde, 5 inci ve 6 ncı maddeler çerçevesinde TAREKS üzerinden başvuru
yapılır.
(5) 4458 sayılı Gümrük Kanununun Bazı
Maddelerinin Uygulanması Hakkındaki Kararın beşinci kısmında belirtilen
eşyanın ithalatında 18150099115115014436576 olarak belirlenen 23 haneli
TAREKS referans numarası, gümrük beyannamesinin 44 numaralı hanesine
kaydedilir.
İthalatçının sorumluluğu
MADDE 13- (1)
İthalatçı, bu Tebliğ kapsamında denetlensin veya denetlenmesin, ithal
ettiği ürünlerin her halükârda Atık Pil ve Akümülatörlerin Kontrolü
Yönetmeliği dâhil olmak üzere ilgili tüm mevzuata uygun ve güvenli
olmasından, 5/3/2020 tarihli ve 7223 sayılı Ürün Güvenliği ve Teknik
Düzenlemeler Kanunu uyarınca sorumludur.
(2) Ürünün ithaline izin verilmesi veya
ürüne dair TAREKS referans numarası oluşturulması, ürünün mutlaka mevzuata
uygun ve/veya güvenli olduğu anlamına gelmez.
(3) Bu Tebliğ kapsamında, ürünün ithal
edilebileceğine dair verilen TAREKS referans numarası o ürünün ithalat
işlemi dışında başka bir amaçla veya ürünün güvenli ve mevzuata uygun
olduğunun ispatı olarak kullanılamaz.
(4) İthal edilmiş ürünün GTİP’inin
Ek-1’de yer aldığının sonradan yapılan kontrol sonucunda tespit edilmesi
halinde, keyfiyet ilgili gümrük idaresi tarafından Sanayi ve Teknoloji
Bakanlığına bildirilir. Sanayi ve Teknoloji Bakanlığının ürünün güvensiz
olduğunu tespit ederek gümrük idaresine bildirmesi halinde, uygunluk değerlendirmesinin
olumsuz sonuçlandığı kabul edilir.
Yaptırımlar
MADDE 14- (1) Bu
Tebliğe aykırı hareket edenler ile yanlış veya yanıltıcı beyanda
bulunanlar, sahte belge kullanan veya ibraz edenler veya belgede tahrifat
yapanlar hakkında, 7223 sayılı Kanun, 27/10/1999 tarihli ve 4458 sayılı
Gümrük Kanunu, Teknik Düzenlemeler Rejimi Kararının ilgili hükümleri ve
ilgili diğer mevzuat uygulanır.
(2) TAREKS üzerinden yürütülen
denetimlerde, ilgili mevzuata, bu Tebliğ hükümlerine ve bu Tebliğe ilişkin
uygulamalara aykırı hareket eden kullanıcının yetkisi, fiilin ağırlığına
göre belirli bir süre askıya alınır, firmanın denetim başvuruları belirli
bir süre ve/veya oranda fiili denetime yönlendirilir. Bu yaptırımlar
uygulanırken belirlenen süreler ve denetim oranları, firmanın başvuru
sıklığı, varsa önceki ihlalleri ve/veya ürünün niteliği gibi hususlar
dikkate alınarak belirlenir.
Yetki
MADDE 15- (1) Bu
Tebliğde yer alan hususlarda uygulamaya yönelik önlem almaya ve düzenleme
yapmaya Bakanlık Ürün Güvenliği ve Denetimi Genel Müdürlüğü yetkilidir.
Yürürlükten kaldırılan tebliğ
MADDE 16- (1)
31/12/2021 tarihli ve 31706 dördüncü mükerrer sayılı Resmî Gazete’de
yayımlanan Pil ve Akümülatörlerin İthalat Denetimi Tebliği (Ürün Güvenliği
ve Denetimi: 2022/15) yürürlükten kaldırılmıştır.
Geçiş süreci
GEÇİCİ MADDE 1- (1)
1/1/2023 tarihinden önce çıkış ülkesinde ihraç amacıyla Türkiye’ye sevk
edilmek üzere taşıma belgesi düzenlenmiş veya Gümrük Mevzuatı uyarınca
gümrük idarelerine sunulmuş olan ürünlerin ithalatı, 28/2/2023 tarihine
kadar (bu tarih dahil) ithalatçının talebi halinde, Pil ve Akümülatörlerin
İthalat Denetimi Tebliği (Ürün Güvenliği ve Denetimi: 2022/15)’ne göre sonuçlandırılır.
Yürürlük
MADDE 17- (1) Bu
Tebliğ 1/1/2023 tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 18- (1) Bu
Tebliğ hükümlerini Ticaret Bakanı yürütür.
Ekleri için tıklayınız
|
