HAVA TRAFİK EMNİYETİ ELEKTRONİK PERSONELİ LİSANS VE YETKİLENDİRME YÖNETMELİĞİ (SHY-ATSEP)
Mevzuat İçeriği
HAVA TRAFİK EMNİYETİ ELEKTRONİK
PERSONELİ LİSANS
VE YETKİLENDİRME YÖNETMELİĞİ (SHY-ATSEP)
BİRİNCİ BÖLÜM
Başlangıç Hükümleri
Amaç
MADDE 1- (1) Bu Yönetmeliğin amacı, Türkiye hava sahasında ve
havaalanlarında hava trafik emniyeti elektronik hizmetlerinin planlanması,
projelendirilmesi, yönetilmesi, idamesi ve bakımını sağlamakla yükümlü
emniyetle ilgili operasyonel görevleri yürüten hava trafik emniyeti elektronik
personeli ile hava trafik emniyeti elektronik personeli lisansı alacak
kişilerin sahip olması gereken sağlık, eğitim ve uzmanlık şartlarının
belirlenmesi, sertifika, lisans ve derecelerinin verilmesi, muhafaza edilmesi,
yenilenmesi, süreli olarak askıya alınması veya iptal edilmesi ile yapılacak
sınav ve yetkilendirilecek kuruluşlara ilişkin usul ve esasları düzenlemektir.
Kapsam
MADDE 2- (1)
Bu Yönetmelik; Sivil Havacılık Genel Müdürlüğünü, hava trafik emniyeti
elektronik personeli için gerekli lisans, derece veya sertifika almış, alacak,
temdit edecek veya yenileyecek kişileri ve bunlara eğitim veren veya
bünyelerinde bulunduran kamu kurum ve kuruluşları ile gerçek ve tüzel kişileri
kapsar.
Dayanak
MADDE 3- (1)
Bu Yönetmelik, 14/10/1983 tarihli ve 2920
sayılı Türk Sivil Havacılık Kanununun 41 inci ve 46 ncı maddeleri, 5/6/1945
tarihli ve 4749 sayılı Şikago'da 7 Aralık 1944 tarihinde Akit ve İmza Edilmiş
Olan Milletlerarası Sivil Havacılık Anlaşması ile Sivil Havacılık Geçici Sözleşmesi
ve Bunların Eklerinin Onanması Hakkında Kanun ile yürürlüğe girmiş olan Şikago
Sözleşmesinin Ek-10’u ve 4 sayılı Bakanlıklara Bağlı, İlgili, İlişkili Kurum ve
Kuruluşlar ile Diğer Kurum ve Kuruluşların Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı
Kararnamesinin 437 ve 441 inci maddelerine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 4- (1)
Bu Yönetmelikte geçen;
a) Asistan ATSEP: Temel eğitim programını
tamamlamasını müteakiben yardımcı olarak CNS hizmetlerinde yer alan personeli,
b) Asistan ATSEP Sertifikası: Temel eğitim
programını başarı ile tamamlayan adaya Genel Müdürlük tarafından verilen
sertifikayı,
c) ATSEP: Hava trafik emniyeti elektronik
personelini,
ç) ATSEP Lisansı: Yeterlik ve işbaşı
eğitimlerini başarıyla tamamlayan asistan ATSEP sertifikasına sahip elektronik
personeline Genel Müdürlük tarafından verilen yetki belgesini,
d) ATSEP lisanslı personel: Hava trafik yönetimi
dâhilinde bulunan haberleşme, seyrüsefer ve gözetim sistemlerinin
çalıştırılması ve bakımından sorumlu olarak lisanslı ve bu lisansa işlenmiş
derece alanlarının verdiği yetkiler kapsamında doğrudan hizmet veren personeli,
e) CNS: Haberleşme, seyrüsefer ve gözetimi,
f) Değerlendirme: ATSEP lisanslı personel ya da
Asistan ATSEP sertifikalı personelin sahip olduğu teorik ve pratik nitelikleri
ölçme yöntemini,
g) Derece alanı: Lisansa veya lisansa bağlı
belgelere işlenen ve lisansa ait özel koşulları, ayrıcalıkları ve kısıtlamaları
belirten yetkiyi,
ğ) ESARR: Avrupa Hava Seyrüsefer Emniyeti
Teşkilatı Emniyet Düzenleyici Gereksinimlerini,
h) EUROCONTROL: Avrupa Hava Seyrüsefer Emniyeti
Teşkilatını,
ı) Geçerlilik: Bir lisansın veya derecenin
yürürlükte kalabilmesi için yerine getirilmesi gerekli şartları,
i) Genel Müdürlük: Sivil Havacılık Genel
Müdürlüğünü,
j) Gözetim sistemleri: Aşağıda açıklanan iki ana
bölümden oluşan sistemleri;
1) Radar algılayıcıları: Hava seyrüseferinin
kontrollü ve emniyetli olarak yapılmasını sağlamak amacıyla hava sahasının
kontrolünün ve hava taşıtlarının ayrımının yapılmasını sağlayan uydu veya yer
tabanlı sistemleri,
2) Radar bilgi işlem: Radar sistemleri ve
cihazına ilişkin tüm yazılım ve elektronik donanım servislerini,
k) Haberleşme sistemleri: Aşağıda açıklanan iki
ana bölümden oluşan sistemleri;
1) Ses haberleşmesi: Hava trafik yönetiminin
emniyetli olarak yapılması amacıyla hava-yer ve yer-yer arasında kullanılan ses
haberleşme sistemlerini,
2) Veri haberleşmesi: Hava trafik yönetimi
kapsamında yer alan tüm veri haberleşme sistemlerini,
l) Hava seyrüsefer hizmet sağlayıcısı: Hizmet
verdikleri havaalanı veya birim ile sınırlı olmak üzere, Ulaştırma ve Altyapı
Bakanlığınca veya ilgili mevzuat uyarınca CNS hizmeti sağlama yetkisi verilmiş
kurum ve kuruluşları,
m) ICAO: Uluslararası Sivil Havacılık
Teşkilatını,
n) İşbaşı eğitimi: Bilgi sistemleri
temelli simülatör cihazları ya da uygun
uygulama ortamlarında Genel Müdürlük tarafından yetkilendirilen işbaşı eğitmeni
nezaretinde yürütülen eğitimi,
o) Mesleki yeterlik değerlendirmesi: Uçuş
emniyeti açısından ciddi olarak tehlikeye sokan bir hava olayına veya kazaya
yol açan veya çalıştığı ünite için gerekli bilgi ve tecrübeden yoksun olduğu
tespit edilen ATSEP lisanslı personelin mesleki yeterliliğine yönelik
eksikliğin giderilmesi amacıyla hava seyrüsefer hizmet sağlayıcısı tarafından
yapılan değerlendirmeyi,
ö) Seyrüsefer sistemleri: Hava araçlarına yön,
pozisyon ve mesafe bilgisi veren, aynı zamanda hava araçlarının havaalanlarına
emniyetli bir şekilde alçalma ve iniş yapmalarını sağlayan sistemleri,
p) Temel eğitim: CNS hizmetleri alanında takip
edilecek disipline uygun temel bilgi ve becerilerin verildiği eğitimi,
r) Yenileme eğitimi: Genel Müdürlük tarafından
onaylanan ilgili eğitim programına bağlı kalınmak suretiyle ATSEP lisanslı
personelin mevcut bilgi ve becerilerinin gözden geçirilmesi, pekiştirilmesi,
arttırılması ile mesleki yeterlik ve deneyiminin korunması amacıyla verilen
eğitimi,
s) Yeterlik eğitimi: Alınacak dereceye bağlı
olarak haberleşme, seyrüsefer veya gözetim alanlarında gerekli bilgi ve
becerilerin kazanılması amacıyla verilen eğitimi,
ş) Yeterlik konusunda kuşku: Uçuş emniyetini
ciddi olarak tehlikeye sokacak duruma yol açan veya çalıştığı ünite için
gerekli bilgi ve tecrübeden yoksun olduğu tespit edilen ATSEP lisanslı
personelin durumunu belirten terimi,
ifade eder.
(2) Bu Yönetmelikte belirtilmeyen tanımlar ve
kısaltmalar için, 2920 sayılı Kanun, 4 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi,
ICAO ve EUROCONTROL tarafından yayımlanan konuyla ilişkili dokümanlar ile Genel
Müdürlük tarafından yayımlanan diğer sivil havacılık mevzuatında belirtilen
tanımlar esas alınır.
İKİNCİ BÖLÜM
Genel Müdürlüğün Görev ve Sorumlulukları
Denetim
MADDE 5- (1)
Genel Müdürlük; ATSEP lisanslı personelin eğitim, sertifikalandırma, lisans,
sınav, derecelendirme, ingilizce dil yeterliliği, sağlık işlemleri ve bu
işlemlere ait kayıtların muhafazası faaliyetlerinin bu Yönetmelikte yer alan
düzenlemelere uygunluğuna ilişkin gerekli denetimleri yapar veya yaptırır.
(2) ATSEP lisanslı personelin yeterliklerinin
değerlendirilmesi ile ilgili kayıtlar hava seyrüsefer hizmet sağlayıcı
kuruluşlar tarafından Genel Müdürlüğe gönderilir.
(3) Hava seyrüsefer hizmet sağlayıcı kuruluş
tarafından bu Yönetmelikte bahsi geçen personelin mesleki düzey ve
yeterliliklerinin devamlılığına ilişkin tutulan kayıtların denetimi Genel
Müdürlük tarafından yapılır. Bu denetimlerde Genel Müdürlük tarafından talep
edilen her türlü bilgi ve belgenin ibrazı zorunludur.
Sertifikaların verilmesi
MADDE 6- (1)
Asistan ATSEP sertifikası, bu Yönetmelikte öngörülen şartları sağladığını
belgelendiren ve temel eğitim programına alınan adaya doğrudan, hava seyrüsefer
hizmet sağlayıcıda görev alan personele ilgili hizmet sağlayıcı tarafından
Genel Müdürlüğe yapılan başvuru üzerine Genel Müdürlük tarafından verilir.
Lisansların verilmesi
MADDE 7- (1)
Genel Müdürlük, ATSEP lisansı sahibi olmak isteyen aday için bu Yönetmelikte
öngörülen şartların sağlanmış olması ve Genel Müdürlük tarafından yapılacak
sınavda başarılı olunması durumunda doğrudan veya hava seyrüsefer hizmet
sağlayıcıda görev alan personel için ilgili hizmet sağlayıcı tarafından Genel
Müdürlüğe yapılan başvuru üzerine ATSEP lisansını düzenler.
Alkol ve psikoaktif madde kullanımı
MADDE 8- (1)
Genel Müdürlük, hava seyrüsefer hizmet sağlayıcı kuruluşta görev yapan tüm
ATSEP lisanslı personelin, alkol ve psikoaktif madde kullanımının takibinin
yapılıp yapılmadığını denetler.
(2) Birinci fıkra kapsamında yasaklı veya takibi
yapılması gereken psikoaktif madde veya ilaçlar Genel Müdürlükçe belirlenir ve
Genel Müdürlüğün internet sitesinde yayımlanır.
Komisyon kurulması
MADDE 9- (1)
Genel Müdürlük, hava seyrüsefer hizmet sağlayıcı kuruluşlardan sınava itiraz,
görevden el çektirme ve mesleki yeterliliğin değerlendirilmesi konularında
oluşturulacak komisyonlara üye temin edebilir.
(2) Komisyonda görev almak üzere Genel Müdürlük;
daire başkanı veya ATSEP lisansına sahip olan en fazla üç üyeyi, hava
seyrüsefer hizmet sağlayıcı kuruluşlar ise ATSEP lisansına sahip olan en fazla
üç üyeyi belirler.
(3) Komisyon, Genel Müdürlük temsilcisinin
Başkanlığında en az üç üyeden oluşur ve kararları oyçokluğu ile alır.
(4) Komisyon üye tamsayısı ile toplanır.
Komisyonda oylama ile karar alınması gereken hallerde çekimser oy kullanılamaz.
Oyların eşit olması durumunda başkanın oy verdiği taraf çoğunluk sayılır.
(5) Komisyonun görev ve sorumlukları ile çalışma
usul ve esasları Genel Müdürlük tarafından düzenlenir.
(6) Komisyon kararları, Genel Müdürlük
tarafından süresiz olarak muhafaza edilir.
Görevden el çektirme
MADDE 10- (1)
Genel Müdürlük, hava trafik emniyeti elektronik hizmetine yönelik görev yürüten
ATSEP lisanslı personelin;
a) Zihinsel, ruhsal ve fiziki yeterliliklerinde
azalma olması,
b) Görevini emniyetli ve tam olarak yapmasını
engelleyici alkol ve psikoaktif madde kullanımının belgelenmesi,
c) Mesleki yetersizliğinin tespit edilmesi,
ç) Uçuş emniyetini zafiyete düşürücü şekilde
çalışma ortamını bozacak ve iş akışını engelleyecek fiillerde bulunması,
d) Çok ciddi hava olayına veya kazaya sebebiyet
vermesi,
durumlarında kişinin hizmete devam ettirilmemesi yönünde
tedbirlerin hava seyrüsefer hizmet sağlayıcı kuruluşu tarafından alınıp
alınmadığını denetler.
(2) Birinci fıkranın (a) ve (b) bentlerinde
sayılan durumlarda personelin sağlık durumu gösterir belgeler dikkate alınmak
suretiyle Genel Müdürlükçe oluşturulacak komisyon marifetiyle ilgili personelin
lisansı altı ay süreyle askıya alınır. İlgili personelin görevini yapmasının
yeniden mümkün olmayacağının tespiti halinde ise lisans iptal edilir.
(3) Birinci fıkranın (c) ve
(d) bentlerinde sayılan durumlarda ilgili personelin lisansı Genel
Müdürlük tarafından altı ay süreyle askıya alınır, tekrarı halinde ise lisans
iptal edilir. Ancak kazanın boyutu ve sonuçları dikkate alınmak suretiyle Genel
Müdürlükçe oluşturulacak komisyon marifetiyle lisans iptal edilebilir.
(4) Birinci fıkranın (ç) bendinde sayılan
durumda Genel Müdürlükçe oluşturulacak komisyon marifetiyle ilgili personelin
lisansı bir ilâ altı ay süreyle askıya alınır. Söz konusu fiilin tekrar etmesi
halinde hava seyrüsefer hizmet sağlayıcı kuruluş tarafından Genel Müdürlüğe
bildirimde bulunulmasının ardından Genel Müdürlükçe oluşturulacak komisyon
marifetiyle lisans iptal edilir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Hava Seyrüsefer Hizmet Sağlayıcı Kuruluşların
Görev ve Sorumlulukları
İnsan kaynakları planlaması ve derece şartı
MADDE 11- (1)
Hava seyrüsefer hizmet sağlayıcı kuruluş tarafından Türk hava sahası dâhilinde
sunulan hava trafik emniyeti ile ilgili her türlü haberleşme, seyrüsefer,
gözetim hizmetlerindeki planlama, projelendirme, yönetme, idame faaliyetleri
ile periyodik bakım ve onarım uygulamaları işin niteliğine uygun derece alanına
sahip ATSEP lisanslı personel tarafından yürütülür.
(2) Hava seyrüsefer hizmet sağlayıcı kuruluş;
elektronik hizmetlerinde görevli ATSEP lisanslı personelin derece, görev, yetki
ve sorumluluklarının belirlenmesi ve uygulanmasından sorumludur.
(3) Hava seyrüsefer hizmet sağlayıcı kuruluş,
ATSEP olarak istihdam edilecek personele ilişkin azami yaş şartı belirleyebilir.
Alkol ve psikoaktif madde kullanımının takibi
MADDE 12- (1)
Hava seyrüsefer hizmet sağlayıcı kuruluş, tüm ATSEP lisanslı personelin alkol
ve psikoaktif madde kullanımının takibini Genel Müdürlük tarafından belirlenen
usullere uygun olarak yapar.
Hizmet gereklilikleri
MADDE 13- (1)
Hava seyrüsefer hizmet sağlayıcı kuruluş, hava trafik emniyeti elektronik
hizmetine yönelik görev yürüten ATSEP lisanslı personelin mesleki
yeterliklerinin, teorik ve uygulamalı değerlendirmelerle, devamlı olarak
muhafaza edilmesinden sorumludur.
(2) İlk defa derece alacak asistan ATSEP
sertifikalı personelin derece alacağı lisans alanında yeterlik eğitimine
alınması aşamasında, temel eğitim programını son altı ay içerisinde tamamlamış
olması şartı aranır.
(3) Hava seyrüsefer hizmet sağlayıcı kuruluş,
emniyet yönetim sisteminin kurulması, gerekli görevlendirmelerin yapılarak
Genel Müdürlüğe bildirilmesi ve oluşturulan süreçlerin uygulanmasından
sorumludur.
Mesleki yeterlilik ve deneyimlerin korunması
MADDE 14- (1)
Hava seyrüsefer hizmet sağlayıcı kuruluş, hava trafik emniyeti elektronik
hizmetine yönelik görev yürüten ATSEP lisanslı personelin mesleki
yeterliliklerinin ve deneyimlerinin muhafazası için;
a) İlgili personelin sahip olduğu derece
alanlarına ait ünitelerde, mesleki yeterliliklerinin korunmasını sağlayacak
operasyonel çalışma süreçlerini takip etmekten ve istatistiksel analizler
yapmaktan,
b) Yeterlilik düzeylerinin muhafaza edildiğini
belgelemek amacıyla, teorik ve uygulamalı olarak değerlendirmeye tabi
tutulmalarını sağlamaktan,
c) Kesintisiz iki yüz takvim günü aktif
çalışmadan uzak kalan ATSEP lisanslı personelin mesleki yeterliliklerinin
tekrar kazanılması amacıyla ilgili personeli sahip olduğu lisans dereceleri ile
ilgili yenileme eğitimlerine tabi tutmaktan,
sorumludur.
(2) Hava seyrüsefer hizmet sağlayıcı kuruluş,
ATSEP lisanslı personelin mesleki yeterliliklerinin ve deneyimlerinin
değerlendirilmesi ve muhafaza edilmesi için sistematik bir yöntem
geliştirmekten sorumludur.
(3) Hava seyrüsefer hizmet sağlayıcı kuruluş,
belirlediği yönteme göre ATSEP lisanslı personelin mesleki yeterliliği
açısından şüphe oluşması durumunda uygulanacak usuller konusunda ilgili
personeli bilgilendirir. Söz konusu şüphenin devam etmesi durumunda ise Genel
Müdürlüğe bildirimde bulunur.
(4) Genel Müdürlük, ATSEP lisanslı personelin
mesleki yeterliliği konusunda hava seyrüsefer hizmet sağlayıcı kuruluştan
alınan bildirimi, 9 uncu madde uyarınca kurulacak olan Komisyon aracılığıyla 25
inci maddenin üçüncü fıkrası kapsamında değerlendirir.
Görevden el çektirme
MADDE 15- (1) Hava seyrüsefer hizmet sağlayıcı kuruluş, aşağıdaki
durumlarda hava trafik emniyeti elektronik hizmetine yönelik görev yürüten
ATSEP lisanslı personelin hizmete devamına izin vermez ve konuya ilişkin olarak
Genel Müdürlüğe gerekli bildirimi en geç on takvim günü içerisinde yapar:
a) 21 inci maddede belirtilen sağlık
şartlarına göre; zihinsel, ruhsal ve fiziki yeterliklerinde azalma tespit
edilmesi.
b) Görevini emniyetli ve tam olarak yapmasını
engelleyici alkol ve psikoaktif madde kullanımının belgelenmesi.
c) Mesleki yetersizliğinin tespit edilmesi, çok
ciddi emniyet olayına veya kazaya sebebiyet vermesi.
ç) Uçuş emniyetini zafiyete düşürücü şekilde
çalışma ortamını bozacak ve iş akışını engelleyecek davranışlarda bulunması.
d) ATSEP lisansında bir derecesi bulunan
personelin üç kez derece yenileme sınavında başarısız olması.
(2) Birinci fıkra kapsamında; hava seyrüsefer
hizmet sağlayıcı kuruluş, gerekli kanıtlayıcı belgeler ile Genel Müdürlüğe
başvurarak, kişinin haiz olduğu ATSEP lisansının değerlendirilmesini talep
eder. Genel Müdürlük kararını bildirene kadar söz konusu personelin ATSEP
lisanslı olarak hizmet vermesine müsaade edilmez.
(3) Birinci fıkrada belirtilen hususlar uyarınca
yaptırıma muhatap olmuş kişinin birinci fıkrada sayılan durumların tekrarının
tespit edilmesi halinde, hava seyrüsefer hizmet sağlayıcısı tarafından
oluşturulan komisyon marifetiyle yapılan inceleme sonucu ve gerekli belgeler
ile Genel Müdürlüğe başvurularak sahip olduğu ATSEP lisansının iptal edilmesi
talep edilir.
(4) Hava seyrüsefer hizmet sağlayıcı kuruluş,
birinci fıkrada belirtilen hususlar kapsamında tespitlerde bulunmak üzere
sistematik yöntemleri geliştirmekten sorumludur.
(5) Genel Müdürlük tarafından alınan karar
doğrultusunda bu maddede yer alan gerekçelerle lisansı iptal edilen personel
yeniden ATSEP lisanslandırma sürecine dâhil edilemez.
Lisans derecelerinin geçerlilik şartı
MADDE 16- (1)
ATSEP lisanslı personelin sahip olduğu lisans derecelerinin geçerlilik süresi
sağlık durum onayını gösterir belgelerin geçerlilik süresi de dikkate alınarak
azami beş yıldır.
(2) ATSEP lisanslı personelin derece yenileme
işlemi Genel Müdürlük tarafından yapılacak ATSEP lisansı derece sınavında
başarılı olunması şartı ile yapılır. ATSEP lisansı derece sınavında başarısız
olunması durumunda söz konusu derece, sona erme tarihinde askıya alınır ve bu
süre zarfında personelin operasyonel olarak hizmet vermesine müsaade edilmez.
(3) ATSEP lisanslı personel için ikinci fıkrada
belirtilen başarılı olma durumu, Genel Müdürlük tarafından belirlenen sınav
süreçleri sonucunda Genel Müdürlükçe belirlenen yeterli puanın alınması şartına
bağlıdır. Her aday en çok üç kez sınava girme hakkına sahiptir ve girmiş olduğu
üç sınav sonunda başarısız olan adayın lisansı Genel Müdürlük tarafından iptal
edilir.
(4) Hava seyrüsefer hizmet sağlayıcı kuruluş
tarafından, eğitim ve hava trafik emniyeti elektronik hizmetleriyle ilgili diğer
geçici görevlendirmeler dışında, kesintisiz iki yüz takvim gününden fazla aktif
görevinden uzak kalan ATSEP lisanslı personel sahip olduğu lisans derece alanı
ile ilgili yenileme eğitimine tabi tutulur. Bu süreçte operasyonel olarak
hizmet verilmesine müsaade edilmez.
(5) Hava seyrüsefer hizmet
sağlayıcı kuruluşun haberleşme, seyrüsefer, gözetim hizmetleri ile ilgili
operasyonel olmayan idari birimlerinde yönetici olarak görev alan ATSEP
lisansına sahip personeli ve ATSEP lisansına sahip Genel Müdürlük personeli
yapılacak ATSEP lisans derece yenileme sınavlarından muaf olup ilgili
personelin sahip olduğu dereceler, sağlık durumu onayını gösterir belge
aranmaksızın, görev süresi boyunca geçerli olur.
(6) Hava seyrüsefer hizmet sağlayıcı kuruluş,
beşinci fıkra kapsamında haberleşme, seyrüsefer, gözetim hizmetleri ile ilgili
operasyonel olmayan idari birimlerinde yönetici olarak görev alan personeline
ilişkin güncel bilgileri düzenli olarak Genel Müdürlüğe iletir.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
ATSEP Lisanslı Personelin Sorumlulukları
İdari sorumluluklar
MADDE 17- (1)
ATSEP lisanslı personel;
a) Genel Müdürlük tarafından verilen yetki
çerçevesinde geçerliliği devam eden bir ATSEP lisansına ve 21 inci maddede
belirtilen sağlık şartlarına uygun, geçerli bir sağlık durumu onayını gösterir
belgeye sahip olmaktan,
b) Lisansında işlenmiş derece alanlarının
verdiği yetkilere uygun hizmetleri verecek yeterlilikte olmaktan,
c) Mesleki yeterliliği konusunda şüphe oluşması
durumunda, hava seyrüsefer hizmet sağlayıcı kuruluş tarafından kendisine
bildirilen talimatlara uymaktan,
ç) Hava trafik emniyeti elektronik hizmeti
vermesine engel olabilecek her türlü sağlık yetersizliği durumunu birim
yönetimine bildirmekten,
d) Alkol ve psikoaktif maddelerin etkisinde ise
veya herhangi bir ilaç alıyorsa ve bu ilaçların hizmeti üzerinde olumsuz etkisi
olması durumunu birim yönetimine bildirmekten,
e) Hava trafik hizmetleri teknik altyapısına
ilişkin her türlü teknik aksaklık ve olayları yürürlükteki ilgili mevzuat
çerçevesinde rapor etmekten,
sorumludur.
Operasyonel sorumluluklar
MADDE 18- (1)
ATSEP lisanslı personel görev aldığı haberleşme seyrüsefer gözetim hizmetleri
kapsamındaki sistem ve cihazlara ilişkin olarak;
a) Yaşanan emniyet zafiyetleri ve meydana gelen
teknik aksaklıkları ilgili hava seyrüsefer hizmet sağlayıcı tarafından
oluşturacak rapor formatı kullanılması suretiyle ilgili üst birimlere
bildirmekten,
b) Üreticilerin yayımlamış olduğu operasyonel
teknik el kitapları, uluslararası nitelikteki dokümanlar ile güncel yayınları
takip ederek uygulanmasını sağlamaktan, yapılan periyodik bakımların bu
yayınlarda belirtilen usul ve esaslara uygun olarak yürütülmesini sağlamaktan,
c) ICAO Şikago Sözleşmesinin Ek-10’u ve
EUROCONTROL tarafından yayımlanan ESARR’lar kapsamında Genel Müdürlük
tarafından ulusal mevzuata kazandırılmak suretiyle yürürlüğe konulan
düzenlemeleri takip etmekten, gerekli planlama ve uygulamaları yaparak
koordinasyon çalışmalarına destek vermekten,
sorumludur.
BEŞİNCİ BÖLÜM
Başvuru, Aranılan Nitelikler, Sağlık,
İngilizce Dil Yeterliliği
Şartları ve Lisans Dereceleri
ATSEP adaylarının sahip olması gereken
nitelikler
MADDE 19- (1)
ATSEP temel eğitim programına başlayacak adayların aşağıdaki niteliklere sahip
olması zorunludur:
a) T.C. vatandaşı olmak.
b) İkinci fıkrada yer alan mezuniyet şartlarını
sağlamak.
c) Sağlık durumunu gösterir belge almak.
ç) Devletin güvenliğine karşı
suçlar, Anayasal düzene ve bu düzenin işleyişine karşı suçlar, Devlet sırlarına
karşı suçlar ve casusluk, zimmet, irtikâp, rüşvet, hırsızlık, yağma,
dolandırıcılık, sahtecilik, güveni kötüye kullanma, hileli iflas, ihaleye fesat
karıştırma, edimin ifasına fesat karıştırma, suçtan kaynaklanan mal varlığı
değerlerini aklama, kaçakçılık veya vergi suçlarından hükümlü olmamak.
(2) Adayların mezun olması gereken bölümler
şunlardır:
a) Mesleki ve teknik ortaöğretim kurumlarının;
elektrik-elektronik, elektrik-elektronik teknolojisi, elektronik, endüstriyel
elektronik, telekomünikasyon, uçak elektroniği ile uçak bakımı ve elektroniği
bölümlerinin herhangi birinden.
b) Yurt içindeki yükseköğretim kurumları ile
Yükseköğretim Kurulu tarafından denkliği kabul edilen yurt dışındaki
yükseköğretim kurumlarının; elektrik-elektronik, elektronik, elektronik
haberleşme, elektronik haberleşme teknolojisi, elektronik teknolojisi,
endüstriyel elektronik, haberleşme, haberleşme teknolojisi, muhabere ve
elektronik bilgi sistemleri, telekomünikasyon ve uçak teknolojisi bölümlerinin
herhangi birisinden ön lisans düzeyinden.
c) En az dört yıllık eğitim veren yükseköğretim
kurumlarının veya bunlara denkliği kabul edilen yurt dışındaki yükseköğretim
kurumlarının bilgisayar, bilişim sistemleri, elektronik, elektrik-elektronik,
elektronik ve haberleşme, havacılık, uçak/uzay, kontrol, yazılım, sistem ve
telekomünikasyon mühendislikleri ile uçak/havacılık elektrik-elektroniği
bölümlerinden lisans düzeyinden.
ATSEP lisansı başvuru şartları
MADDE 20- (1)
Genel Müdürlük tarafından, ATSEP lisansı verilmeden önce başvuru sahibinde
aranan şartlar şunlardır:
a) ATSEP lisans sınavında başarılı olmak.
b) 21 inci maddede belirtilen sağlık şartlarına
sahip olduğuna dair geçerli sağlık durumu onayını gösterir belgeye sahip olmak.
c) Asistan ATSEP sertifikasına sahip olmak.
ç) İşbaşı eğitimi ve yapılacak yeterlik
değerlendirmelerini başarı ile tamamlamış olmak.
d) 22 nci maddede belirtilen ingilizce dil
yeterliliği şartını sağlamak.
Sağlık şartı
MADDE 21- (1)
Bu Yönetmelik kapsamında ATSEP lisansı almak için başvuran adayın, Genel
Müdürlük tarafından belirlenen kriterlere uygun
olarak temin edilen sağlık durumunu gösterir belgeye sahip olması gerekir.
(2) Sağlık raporları ile ilgili itiraz veya
çekince ortaya çıkması halinde, hava seyrüsefer hizmet sağlayıcı kuruluş veya
rapor sahibi kişi tarafından, sağlık raporunun gözden geçirilmesi veya
yenilenmesi için yapılan başvurular, Genel Müdürlük tarafından sonuçlandırılır.
İngilizce dil yeterliliği şartı
MADDE 22- (1)
ATSEP lisansı alabilmek için mesleğin gereklerini yerine getirecek düzeydeki
İngilizce dil yeterliliği Genel Müdürlük tarafından belirlenir.
(2) İngilizce dil yeterlilik şartının
sağlanmasına ilişkin olarak birinci fıkrada belirtilen gereklilikler karşılanarak
alınan yabancı dil yeterlilik şartı için herhangi bir geçerlilik süresi sınırı
uygulanmaz.
ATSEP lisans dereceleri
MADDE 23- (1)
Haberleşme cihaz/sistem derecesi; hava trafik emniyetiyle bağlantılı haberleşme
sistemleri üzerindeki donanım ve/veya yazılım konularında önleyici,
uyumlaştırıcı ve düzeltici bakım performansıyla ilgili sahip olunması gereken
bilgi, beceri ve operasyonel yeterlik konusunda verilen derecedir. Bu dereceye
başvuru için ilgili ünitede veya simülatörde yüz
elli saat süreli işbaşı eğitiminin tamamlanması gerekir.
(2) Seyrüsefer cihaz/sistem derecesi; hava
trafik emniyetiyle bağlantılı seyrüsefer sistemleri üzerindeki donanım ve/veya
yazılım konularında önleyici, uyumlaştırıcı ve düzeltici bakım performansıyla
ilgili sahip olunması gereken bilgi, beceri ve operasyonel yeterlik konusunda
verilen derecedir. Bu dereceye başvuru için ilgili ünitede veya simülatörde yüz elli saat süreli işbaşı eğitiminin
tamamlanması gerekir.
(3) Gözetim cihaz/sistem derecesi; hava trafik
emniyetiyle bağlantılı yer ve uydu tabanlı gözetim sistemleri ile radar bilgi
işlem sistemleri üzerindeki donanım ve/veya yazılım konularında önleyici,
uyumlaştırıcı ve düzeltici bakım performansıyla ilgili sahip olunması gereken
bilgi, beceri ve operasyonel yeterlik konusunda verilen derecedir. Bu dereceye
başvuru için ilgili ünitede veya simülatörde yüz
elli saat süreli işbaşı eğitiminin tamamlanması gerekir.
İlk defa derece alınması hali ve lisans ünvanı
MADDE 24- (1)
Derece alacağı alan veya alanlarda yapacağı yüz ellişer saat süreli işbaşı
eğitimini tamamlayan asistan ATSEP, ATSEP lisans sınavı sonunda kazandığı ilk
derece ya da dereceleri ATSEP lisansı ile birlikte alır.
(2) Genel Müdürlük tarafından verilecek ATSEP
lisansı kişinin kendisi veya hava seyrüsefer hizmet sağlayıcıda görev alan
personel için ilgili hizmet sağlayıcı tarafından yapılacak başvuru sonucunda
düzenlenir.
ALTINCI BÖLÜM
Çeşitli ve Son Hükümler
İdari tedbirler
MADDE 25- (1)
Bu Yönetmelikte belirtilen kurallara uymayan veya sorumluluklarını yerine
getirmeyen hava seyrüsefer hizmet sağlayıcı kuruluşlara, bu Yönetmelik
kapsamında yetkilendirilen kuruluşlara ve ilgili personele 2920 sayılı Kanunda
yer alan idari tedbirler uygulanır. Ayrıca, ilgili personelin ATSEP lisansı
altı ay süre ile askıya alınır ve bu durumun tekrarı halinde lisans iptal
edilir.
(2) Alınan eğitimler ve verilen sertifikaların
değerlendirilmesi sonucunda, ilgili sertifika ve eğitim içeriklerinde eğitim
müfredatına uyulmadığı ya da yetkisiz kişilerce eğitim verildiği tespit edildiği
takdirde, Genel Müdürlük yapılan uygulama ve personel hakkında inceleme
başlatma ve yapılan işlemlerin geçerliliğini iptal etme yetkisine sahiptir.
(3) Genel Müdürlük; hava
seyrüsefer hizmet sağlayıcı kuruluşların hava trafik emniyeti elektronik hizmetlerinde
çalışacak ATSEP lisanslı personelin 21 inci maddede belirtilen sağlık
şartlarına göre; zihinsel, ruhsal ve fiziki yeterliklerinde azalma olması veya
görevini emniyetli ve tam olarak yapmasını engelleyici alkol ve psikoaktif
madde kullanım alışkanlığının tespit edilmesi, mesleki yetersizliğinin tespit
edilmesi veya uçuş emniyetini ciddi olarak tehlikeye sokacak bir sistem ya da
cihaz arızasına yol açması durumunda, kişinin hizmete devam etmemesi yönünde
tedbir alınmasını sağlar ve kusurunun tespiti halinde kişinin ATSEP lisansını
altı ay süreyle askıya alır ve bu durumun tekrarı halinde lisansı iptal eder.
(4) Genel Müdürlük 10 uncu maddenin ikinci
fıkrası kapsamında yapacağı değerlendirme neticesinde ilgili personelin
lisansını altı ay süreyle askıya alabilir veya iptal edebilir.
(5) Kesintisiz iki yüz takvim günü aktif
çalışmadan uzak kalan ATSEP lisanslı personelin lisansı Genel Müdürlük
tarafından askıya alınır.
(6) Hava seyrüsefer hizmet sağlayıcı kuruluş
tarafından 17 nci maddede yer alan idari sorumlulukları ve 18 inci maddede yer
alan operasyonel sorumlulukları yerine getirmediği tespit edilen ve ilgili
belgelerle Genel Müdürlüğe bildirimde bulunulan ATSEP lisanslı personel
hakkında Genel Müdürlük tarafından 9 uncu maddede yer alan komisyon aracılığıyla
inceleme yapılarak ilgili personelin lisansı altı ay süreyle askıya alınabilir,
gerektiğinde bu süre uzatılabilir veya
lisans iptal edilebilir.
ESARR-5 Hava Trafik Yönetimi Hizmet Personeli
düzenlemesi
MADDE 26- (1)
Bu Yönetmelik, Avrupa Hava Seyrüsefer Emniyeti Teşkilatı
(EUROCONTROL) tarafından yayımlanan ESARR-5 Hava Trafik Yönetimi
Hizmet Personeli düzenlemesi ve Avrupa Komisyonunun 1/3/2017 tarihli
ve 2017/373 sayılı Komisyon Uygulama Tüzüğüne uyum çerçevesinde hazırlanmıştır.
Teknik düzenlemeler
MADDE 27- (1)
Bu Yönetmelikte bulunmayan veya istisnai durum arz eden teknik konular
uluslararası standartlardaki gelişmeler dikkate alınarak Genel Müdürlük
tarafından düzenlenir.
(2) Hava trafik emniyeti elektronik personelinin
lisans ve derece sınavları/komisyonları, eğitim, sağlık, alkol ve psikoaktif
madde kullanımı ve ingilizce dil yeterliliği ile ilgili taşıması gereken her
türlü şart ve gereklilik Genel Müdürlük tarafından belirlenir.
Hüküm bulunmayan haller
MADDE 28- (1)
Bu Yönetmelikte hüküm bulunmayan hallerde; 2920 sayılı Kanun, 4
sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ve ilgili diğer mevzuat hükümleri ile ICAO
ve EUROCONTROL tarafından yayımlanan dokümanlarda belirtilen hükümler uygulanır.
Yürürlükten kaldırılan yönetmelik
MADDE 29- (1) 14/11/2013 tarihli ve 28821 sayılı Resmî Gazete’de
yayımlanan Hava Trafik Emniyeti Elektronik Personeli Sınav, Sertifika, Lisans
ve Yetkilendirme Yönetmeliği (SHY-ATSEP) yürürlükten kaldırılmıştır.
Kazanılmış haklar
GEÇİCİ MADDE 1- (1) Bu Yönetmeliğin yayımı tarihinden önce ATSEP lisansına
sahip olan personelin kazanılmış hakları saklıdır.
Mevcut personelin durumu
GEÇİCİ MADDE 2- (1) Bu Yönetmeliğin yayımı tarihinde lisansı bulunan
personelin derece yenileme işlemleri 16 ncı maddeye göre yapılır.
Hava seyrüsefer hizmet sağlayıcı kuruluş
gereklilikleri
GEÇİCİ MADDE 3- (1) Hava seyrüsefer hizmet sağlayıcı kuruluş, bu
Yönetmelikte belirlenen prosedürleri bu
Yönetmeliğin yayımı tarihinden itibaren bir yıl içerisinde hazırlar.
Yürürlük
MADDE 30- (1)
Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 31- (1) Bu Yönetmelik hükümlerini Sivil Havacılık Genel Müdürü yürütür.