HARCAMA YETKİLİLERİ HAKKINDA GENEL TEBLİĞ
Mevzuat İçeriği
HARCAMA YETKİLİLERİ HAKKINDA GENEL TEBLİĞ
BİRİNCİ BÖLÜM
Başlangıç Hükümleri
Amaç ve kapsam
MADDE 1- (1) Bu
Tebliğin amacı, 10/12/2003 tarihli ve 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol
Kanununa ekli (III) sayılı cetvelde yer alan düzenleyici ve denetleyici
kurumlar hariç olmak üzere genel yönetim kapsamındaki kamu idarelerinde harcama
yetkililerinin belirlenmesine, harcama yetkisinin bir üst yönetim kademesinde
birleştirilmesine ve devredilmesine ilişkin usul ve esasları belirlemektir.
Dayanak
MADDE 2- (1) Bu
Tebliğ, 10/12/2003 tarihli ve 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol
Kanununun 31 inci maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 3- (1) Bu
Tebliğde geçen;
a) Bakanlık: Hazine ve Maliye
Bakanlığını,
b) Gerçekleştirme görevlisi:
Harcama talimatı üzerine; işin yaptırılması, mal veya hizmetin alınması, teslim
almaya ilişkin işlemlerin yapılması, belgelendirilmesi ve ödeme için gerekli
belgelerin hazırlanmasına yönelik iş ve işlem süreçlerinde görev yapan kişileri,
c) Harcama birimi: Kamu idaresi
bütçesinde ödenek tahsis edilen ve harcama yetkisi bulunan birim ile ödenek
gönderme belgesi ile ödenek gönderilen birimleri,
ç) Harcama yetkilisi: Bütçeyle
ödenek tahsis edilen veya ödenek gönderme belgesi ile ödenek gönderilen her bir
harcama biriminin en üst yöneticisini,
d) İdare: Düzenleyici ve
denetleyici kurumlar hariç olmak üzere, genel yönetim kapsamındaki her bir kamu
idaresini,
e) Malî hizmetler birimi:
Strateji geliştirme başkanlıkları ve strateji geliştirme daire başkanlıkları
ile strateji geliştirme ve malî hizmetlere ilişkin hizmetlerin yerine
getirildiği müdürlükleri, mahalli idarelerde ilgili mevzuatında yer alan
hükümler çerçevesinde kurulan birimleri, bu birimlerin kurulmadığı idarelerde
ise bu idarelerin mevcut yapılarında malî hizmetlerini yürüten birimi,
f) Üst yönetici: 5018 sayılı
Kanunun 11 inci maddesine göre tanımlanan üst yöneticiyi,
ifade eder.
İKİNCİ BÖLÜM
Merkez ve Merkez Dışı Birimler ile Mahalli İdarelerde
Harcama Yetkililerinin Belirlenmesi
Merkez birimlerinde
harcama yetkililerinin belirlenmesi
MADDE 4- (1) Kamu
idaresi bütçesinde ödenek tahsis edilen ve harcama yetkisi bulunan birimler ile
ödenek gönderme belgesiyle ödenek gönderilen birimlerin en üst yöneticisi
harcama yetkilisidir. Yükseköğretim Kurulu ile üniversiteler ve yüksek
teknoloji enstitüleri hariç 5018 sayılı Kanuna ekli (I) ve (II) sayılı
cetvellerde yer alan idarelerde kurumsal sınıflandırmanın ikinci düzeyinde yer
alan birimler bütçeyle ödenek tahsis edilen harcama birimi, bu birimlerin en
üst yöneticileri ise harcama yetkilisidir.
(2) İdarelerin bütçelerinde
belirli bir harcama birimine tahsis edilmemiş ve toplu olarak bütçeleştirilmiş
ödeneklerin harcama yetkilileri ve idarelerin teşkilat yapısında yer almayan
birimler ile yurtdışı teşkilatına tahsis edilen ödeneklerin harcama yetkilileri
üst yönetici tarafından belirlenir.
(3) İdare bütçelerinde taşra
teşkilatı için toplu olarak tertiplenmiş ve herhangi bir harcama birimi ile
ilişkilendirilmemiş ödeneklerin merkez dışı birimlere gönderilmesinde yetkili
merkez teşkilatı harcama yetkilileri, idarelerin üst yöneticileri tarafından
belirlenir.
(4) Harcama yetkililerinin üst
yönetici tarafından belirlendiği durumlarda, belirlenen harcama yetkilileri
malî hizmetler birimine ve muhasebe yetkililerine yazılı olarak bildirilir.
(5) Teşkilat yapısı ve personel
durumu gibi nedenlerle harcama yetkililerinin belirlenmesinde güçlük bulunan
idareler ile bütçelerinde harcama birimleri sınıflandırılmayan idarelerde
harcama yetkisi, üst yönetici veya üst yöneticinin belirleyeceği kişiler
tarafından; mahallî idarelerde ilgisine göre İçişleri Bakanlığı veya Çevre,
Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığının, diğer idarelerde ise Hazine ve
Maliye Bakanlığının uygun görüşü üzerine yürütülebilir.
(6) Harcama yetkilisinin kanuni
izin, hastalık, geçici görev, disiplin cezası uygulaması, görevden uzaklaştırma
ve benzeri nedenlerle geçici olarak görevinden ayrılması halinde ilgili harcama
biriminin harcama yetkilisi vekâleten görevlendirilen kişidir.
(7) Cumhurbaşkanlığı, Türkiye
Büyük Millet Meclisi, Milli Savunma Bakanlığı, Milli Güvenlik Kurulu Genel
Sekreterliği, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığında görev
ünvanları itibarıyla merkez teşkilatı harcama yetkilileri bu idarelerin üst
yöneticileri tarafından belirlenir ve bunlar malî hizmetler birimi ile muhasebe
yetkilisine yazılı olarak bildirilir.
(8) Yüksek Mahkemelerin
bütçelerinde Heyet, Daire, Kurullar, Cumhuriyet Başsavcılığı ile Denetim
Birimlerine tahsis edilen ödeneklerin harcama yetkilisi Genel Sekreterdir.
(9) 5018 sayılı Kanunun 31 inci
maddesinin dördüncü fıkrası kapsamında; Yükseköğretim Kurulu, üniversiteler ve
yüksek teknoloji enstitülerinde bu idarelerin bütçelerinin toplulaştırılmış
tertiplerinde yer alan ödeneklerden, ödenek gönderme belgesi ile ödenek
gönderilen birimler harcama birimini, bu birimin en üst yöneticisi harcama
yetkilisini ifade eder.
Merkez dışı birimlerde
harcama yetkilileri
MADDE 5- (1) 5018
sayılı Kanunun 22 nci maddesi uyarınca kamu idarelerinin merkez teşkilatı
harcama yetkililerince merkez dışı birimlerine ödenek gönderme belgesi
düzenlemek suretiyle ödenek gönderilir. Ödenek gönderme belgesiyle ödenek
gönderilen merkez dışı birimlerin en üst yöneticisi harcama yetkilisidir.
(2) Kamu idarelerinin merkez
birimleri içinde yer alan ancak ilgili mevzuatı çerçevesinde merkezin dışındaki
coğrafi yerlerde oluşturulan birimlere ödenek gönderilmesi halinde ödenek
gönderilen bu birimlerin en üst yöneticisi harcama yetkilisidir.
(3) İdarelerin ilçe sınırları
dâhilinde bulunan birimlerinin harcama işlemlerini gerçekleştirecek yeterli
sayıda personelinin bulunmaması nedeniyle harcama yetkililerinin
belirlenmesinde ve harcama işlemlerinin yürütülmesinde güçlük bulunması
hallerinde, söz konusu birimlerin harcama yetkililiği görevi kaymakam, il
müdürü veya bölge müdürü, il müdürlüğü bulunmayan idarelerde ise ilde bulunan
eşdeğer müdür tarafından yürütülebilir.
(4) Harcama yetkililiği görevinin
kaymakam, il müdürü veya bölge müdürü, il müdürlüğü bulunmayan idarelerde ise
ilde bulunan eşdeğer müdür tarafından yürütüldüğü durumlarda düzenlenecek
ödenek gönderme belgeleri ilgili ilçe birimine, il müdürlüğüne veya bölge
müdürlüğüne, il müdürlüğü bulunmayan idarelerde ise ilde bulunan eşdeğer
müdürlüğe gönderilir.
(5) Çeşitli bakanlık ve
kuruluşlara bağlı; ilköğretim, ortaöğretim ve dengi okullar, başkanlık,
hastane, dispanser, sağlık ocağı, sağlık merkezi, müze ve kütüphaneler, ceza ve
tevkif evleri gibi birimlere ödenek gönderme belgesi ile ödenek gönderilmesi
halinde bu birimlerin okul müdürü, başhekim, tabip, başkan, müdür gibi
ünvanlara sahip en üst yöneticileri harcama yetkilisidir.
Mahalli idarelerde harcama
yetkilileri
MADDE 6- (1)
22/2/2005 tarihli ve 5302 sayılı İl Özel İdaresi Kanununun 46 ncı maddesine
göre il özel idaresi bütçesiyle ödenek tahsis edilen her bir harcama biriminin
en üst yöneticisi harcama yetkilisidir. İlçelerde bu yetki kaymakam tarafından
kullanılır.
(2) 3/7/2005 tarihli ve 5393
sayılı Belediye Kanununun 63 üncü maddesine göre belediye bütçesiyle ödenek
tahsis edilen her bir harcama biriminin en üst yöneticisi, 26/5/2005 tarihli ve
5355 sayılı Mahalli İdare Birlikleri Kanununun 14 üncü maddesi uyarınca da
mahalli idare birliklerinde birlik başkanı harcama yetkilisidir.
(3) Mahalli idarelerde bütçeyle
ödenek tahsis edilen ana hizmet birimleri ve yardımcı hizmet birimleri ile
danışma ve denetim birimlerinin en üst yöneticileri harcama yetkilisi olarak
belirlenir ve yetki ve sorumluluk tesisi buna göre yapılır.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Harcama Yetkisinin Birleştirilmesi ve Devredilmesi
Harcama yetkisinin
birleştirilmesi
MADDE 7- (1)
Teşkilat yapısında üst yönetici ile harcama birimleri arasında yönetim kademesi
yer almak şartıyla, bütçeyle ödenek tahsis edilen harcama birimlerinin harcama
yetkisi harcama türleri itibarıyla kısmen veya tamamen; merkezi yönetim
kapsamındaki kamu idarelerinde Hazine ve Maliye Bakanlığının, sosyal güvenlik
kurumlarında ilgili bakanlığın, mahalli idarelerde ise ilgisine göre İçişleri
Bakanlığının veya Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığının uygun
görüşü ve üst yöneticinin onayı ile bir üst yönetim kademesinde
birleştirilebilir.
(2) Uygun görüş talep
yazılarında, harcama yetkisinin bir üst yönetim kademesinde birleştirilme
gerekçesine ayrıntılı olarak yer verilir.
(3) Üst yönetici ve
yardımcılarına harcama yetkisinin birleştirilmesi suretiyle harcama yetkisi
verilemez.
Harcama yetkisinin
devredilmesi
MADDE 8- (1)
Harcama yetkilileri, kamu hizmetlerinin etkili, ekonomik ve verimli bir şekilde
sunulmasını sağlamak amacıyla üçüncü fıkra hükmü saklı kalmak kaydıyla herhangi
bir parasal tutar sınırlamasına tabi olmaksızın aşağıdaki açıklamalar dâhilinde
harcama yetkisini devredebilirler. Buna göre;
a) Merkez teşkilatı harcama
yetkilileri bu yetkilerini yardımcılarına, yardımcısı olmayanlar ise hiyerarşik
olarak bir alt kademedeki yöneticilere,
b) Merkez dışı birimlerde ise
bölge müdürleri veya eşdeğer yetkililer, il müdürleri veya eşdeğer yetkililer
ile nüfusu 50.000’i aşan ilçelerin ilçe müdürleri veya eşdeğer yetkililer
harcama yetkilerini yardımcılarına, yardımcısı olmayanlar ise hiyerarşik olarak
bir alt kademedeki yöneticilere,
c) Belediye ve il özel idareleri
ile bunlara bağlı idarelerin harcama yetkilileri bu yetkilerini yardımcılarına,
yardımcısı olmayanlar ise hiyerarşik olarak bir alt kademedeki yöneticilere,
ç) Mahalli idare birliklerinde
birlik başkanı harcama yetkisini birlik genel sekreteri, genel sekreter
yardımcıları, birlik müdürü veya birim amirlerine,
kısmen veya tamamen
devredebilirler.
(2) Hazine ve Maliye Bakanlığı
taşra birimleri adına gönderilen ödenekler bakımından Defterdar harcama
yetkisini, harcama yetkilisi ve muhasebe yetkilisi görevinin aynı kişide
birleşmemesi kaydıyla, yalnızca ilgili birimlerin amirlerine devredebilir.
(3) Kamu ihale mevzuatına tabi
olsun ya da olmasın her bir harcama işlemi itibarıyla, mal ve hizmet
alımlarında katma değer vergisi dâhil on milyon Türk Lirasını, yapım işlerinde
ise katma değer vergisi dâhil kırk milyon Türk Lirasını aşan harcamalara
ilişkin harcama yetkisi, ödemeler kısımlar halinde yapılacak olsa bile hiçbir
şekilde devredilemez. Bu fıkrada yer alan parasal tutarlar, takip eden yılın
başından itibaren uygulanmak üzere her yıl, 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı
Vergi Usul Kanunu hükümlerine istinaden en son belirlenen yeniden değerleme
oranı esas alınmak suretiyle artırılır ve güncellenen tutarlar Bakanlıkça
duyurulur. Yapılacak güncelleme sonucunda belirlenen tutarlarda virgülden
sonraki rakamlar dikkate alınmaz.
(4) Harcama yetkisinin
devredilmesi, yetkiyi devredenin idari sorumluluğunu ortadan kaldırmaz.
(5) Harcama yetkisini devreden
kişinin görevden ayrıldığı veya izin, hastalık, görevlendirme gibi nedenlerle
geçici olarak görevinde bulunmadığı zamanlarda, yerine atanan veya vekaleten
görevlendirilen kişi tarafından yeni bir işlem tesis edilmediği sürece harcama
yetkisi bu yetkinin devredildiği kişiler tarafından kullanılmaya devam edilir.
Harcama yetkisini devralan kişinin bu fıkrada sayılan nedenlerle görevinde
bulunmadığı zamanlarda harcama yetkisi, vekâleten görevlendirilen kişiler
tarafından kullanılır.
(6) Harcama yetkisinin devri
halinde ödeme emri belgesi düzenlemekle görevli gerçekleştirme görevlisi
yetkiyi devralan tarafından belirlenir.
Harcama yetkisinin
devredilmesine ilişkin şartlar
MADDE 9- (1)
Harcama yetkisi aşağıdaki şartlara uygun olarak devredilir:
a) Yetki devri yazılı olmak
zorundadır.
b) Devredilen yetkinin sınırları
açıkça belirlenmiş olmalıdır.
c) Harcama türleri itibarıyla
yetki çakışmasına neden olmayacak şekilde birden fazla kişiye yetki devri
yapılması mümkündür.
ç) Merkez teşkilatında harcama
yetkisinin devri ve bu yetkinin geri alınması üst yöneticiye, malî hizmetler
birimine ve muhasebe yetkilisine; merkez dışı birimlerde ise malî hizmetler
birimine ve muhasebe yetkilisine yazılı olarak bildirilir.
İdarenin tamamını
ilgilendiren harcamalar
MADDE 10- (1) 5018
sayılı Kanunun 60 ıncı maddesinin ikinci fıkrasına göre, harcama birimlerini
ilgilendiren harcamalar, harcama birimleri tarafından gerçekleştirilir. Ancak,
harcama yetkililiği görevi uhdesinde kalmak şartıyla, harcama birimlerinin
talebi ve üst yöneticinin onayıyla diğer harcama birimlerine ilişkin malî
işlemler idarenin destek hizmetlerini yürüten birimi tarafından yapılabilir. Bu
hükmün uygulanmasında, idarelerin teşkilat yapılarında destek hizmetleri, bilgi
işlem, bilgi teknolojileri ile yardımcı hizmet birimleri olarak yer alan idari
ve malî işler, makine-ikmal, satın alma, yapı işleri, personel gibi birimler
destek hizmetleri birimi sayılır.
(2) Ayrı ayrı her bir harcama
birimini ilgilendiren harcamalarda, harcama yetkililiği görevi uhdesinde kalmak
şartıyla ve harcama birimlerinin talebi ve üst yöneticinin onayıyla, harcama
birimlerinin bazı malî işlemleri, idarelerin destek hizmetlerini yürüten
birimler tarafından yerine getirilebilir. Bu işlemlere ilişkin olarak üst
yöneticiden alınacak onay, harcama birimleri tarafından ayrı ayrı alınabileceği
gibi, harcama birimlerinin talebi üzerine malî hizmetler birimi tarafından da
alınabilir.
(3) İkinci fıkra kapsamında
alınacak onaylarda, ödeme emri belgesini düzenleme görevinin harcama birimi
veya destek hizmetleri biriminden hangisi tarafından yürütüleceği hususu da
belirtilir. Ödeme emri belgesini düzenleyecek gerçekleştirme görevlisinin
destek hizmetleri biriminden olması halinde, bu görevli veya görevliler, destek
hizmetleri birimi yöneticisi tarafından kendisi veya yardımcısı ya da bunlara
hiyerarşik olarak en yakın yönetim kademesinde bulunan kişi veya kişiler
arasından belirlenir.
(4) Destek hizmetleri birimi
tarafından diğer harcama birimleri adına harcamaların gerçekleştirilmesi
halinde, harcama talimatı/onay belgesi destek hizmetleri birimine gönderilerek
malî işlemlerin destek hizmetleri birimi tarafından yapılması sağlanır. Harcama
işlemleri, üst yöneticiden alınan onayda belirtilen usul ve esaslar
çerçevesinde tespit edilen ödeme emri belgesini düzenlemekle görevli gerçekleştirme
görevlisi tarafından ödeme emrine bağlanarak imzalanmak üzere ilgili birimin
harcama yetkilisine sunulur.
(5) Gerçekleştirme işlemleri
destek hizmetleri birimi tarafından yapılan malî işlemlerde, harcama
talimatlarında iş ve işlemlerin destek hizmetleri birimi personeli tarafından
yürütüleceğinin belirtilmesi yeterlidir. Ancak, ilgili mevzuatında bizzat
harcama yetkilisi tarafından belirlenmesi gereken hususlarda ilgili harcama
yetkilisinin onayı alınır.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Çeşitli ve Son Hükümler
Diğer hususlar
MADDE 11- (1)
Kanunların verdiği yetkiye istinaden yönetim kurulu, icra komitesi, komisyon ve
benzeri kurul veya komite kararıyla yapılan harcamalarda, harcama yetkisinden
doğan sorumluluk kurul, komite veya komisyona aittir.
(2) 5018 sayılı Kanunun 60 ıncı
maddesi uyarınca harcama yetkilisi ve muhasebe yetkilisi görevi aynı kişide
birleşemez. Malî hizmetler biriminde ön malî kontrol görevini yürütenler malî
işlem sürecinde görev alamaz.
(3) İhale yetkilisinin ilgili mevzuatında
özel olarak belirlendiği haller dışında, 5018 sayılı Kanunun 31 inci maddesi
uyarınca belirlenmiş bulunan harcama yetkilileri aynı zamanda ihale
yetkilisidir.
(4) Harcama yetkilileri, ilgili
mevzuatı uyarınca ihale usulleriyle yapılacak mal ve hizmet alımları ile yapım
işlerinin ihale işlemlerine ilişkin olarak, ihale yetkisiyle sınırlı olmak
üzere harcama yetkilerini, üst yöneticiden onay almak suretiyle, idarenin
destek hizmetlerini yürüten birim yöneticilerine devredebilir. Bu durumda,
ihale onay belgesinin düzenlenmesinden sözleşmenin imzalanmasına kadar geçen
süreçteki tüm ihale işlemlerine ilişkin ihale yetkisi destek hizmetleri birim
yöneticisi tarafından kullanılır. İşin yaklaşık maliyetinin belirlenmesi ve
teknik şartnamenin hazırlanması gibi ihale öncesi işlemlerin ilgili harcama
birimi, destek hizmetleri birimi veya idarenin diğer birimleri tarafından
hazırlanması mümkündür.
(5) Destek hizmetleri birimi,
harcama birimlerinin ihtiyaçlarını birleştirmek suretiyle 4/1/2002 tarihli ve
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu hükümleri çerçevesinde karşılayabilir. Birden
fazla harcama biriminin doğrudan temin limiti dâhilindeki ihtiyaçlarının,
destek hizmetleri birimi tarafından birleştirilerek ihale usulleriyle
karşılanması da mümkündür.
(6) İlgili mevzuatı uyarınca,
bakan, üst yönetici, yetkili kurul, komisyon ve benzeri yetkili kişi veya
kurulların önceden izin veya onayına tabi tutulmuş olan ve sonucunda malî işlem
yapılması gereken hallerde, söz konusu izin veya onaylar harcama süreci
başlamadan önce alınır. Diğer taraftan, iç kontrol ve ön malî kontrol
alanındaki gözetim görevi çerçevesinde, bakan ve üst yöneticiler, bazı malî
işlemleri, işlem sürecine başlanılmadan önce ön izinlerine tabi tutabilir.
(7) Harcama yetkilileri,
yardımcıları veya hiyerarşik olarak kendisine en yakın üst kademe yöneticileri
arasından, harcama türleri itibarıyla yetki çakışmasına neden olmayacak
şekilde, bir veya daha fazla sayıda gerçekleştirme görevlisini ödeme emri
belgesi düzenlemekle görevli gerçekleştirme görevlisi olarak görevlendirir.
Ödeme emri belgesi düzenlemekle görevli gerçekleştirme görevlisi, görevler
ayrılığı ilkesi gereği ihale ve muayene kabul komisyonu benzeri komisyonlarda
ve diğer süreçlerde görev alamaz. Harcama yetkililiği ile gerçekleştirme
görevliliği görevi aynı kişide birleşemez.
(8) Bu Tebliğin yayımı tarihinden
sonra, bu Tebliğ kapsamında yer alan kamu idarelerinin teşkilat yapısının ya da
bütçe türünün değişmesi ile 5018 sayılı Kanun kapsamına yeni idarelerin
eklenmesi hallerinde bu idarelerin harcama yetkilileri, 5018 sayılı Kanunun 31
inci maddesi hükümleri ile bütçe sınıflandırması dikkate alınarak bu Tebliğe
uygun olarak belirlenir.
Tereddütlerin giderilmesi
MADDE 12- (1) Bu
Tebliğin uygulanması sırasında doğacak tereddütleri gidermeye Bakanlık
yetkilidir.
Yürürlükten kaldırılan
tebliğler
MADDE 13- (1)
31/12/2005 tarihli ve 26040 dördüncü mükerrer sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan
Harcama Yetkilileri Hakkında Genel Tebliğ (Seri No: 1) ve 28/4/2006 tarihli ve
26152 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Harcama Yetkilileri Hakkında Genel
Tebliğ Seri No: 2 yürürlükten kaldırılmıştır.
(2) Birinci fıkra ile yürürlükten
kaldırılan Tebliğlere yapılmış olan atıflar bu Tebliğe yapılmış sayılır.
Geçiş hükmü
GEÇİCİ MADDE 1- (1) Bu
Tebliğin yayımı tarihinden önce başlatılmış olan harcama işlemleri, işlemin
başlatıldığı tarihte yürürlükte bulunan mevzuata göre sonuçlandırılır.
Yürürlük
MADDE 14- (1) Bu
Tebliğ yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 15- (1) Bu Tebliğ hükümlerini Hazine ve Maliye Bakanı yürütür.