ARAÇ, SİSTEM, AKSAM VE AYRI TEKNİK ÜNİTELERİN PİYASA GÖZETİMİ VE DENETİMİNE İLİŞKİN İDARİ ŞARTLAR HAKKINDA YÖNETMELİK (AB/2022/163)
Mevzuat İçeriği
ARAÇ, SİSTEM, AKSAM VE AYRI TEKNİK ÜNİTELERİN PİYASA GÖZETİMİ
VE DENETİMİNE İLİŞKİN İDARİ ŞARTLAR HAKKINDA YÖNETMELİK
(AB/2022/163)
BİRİNCİ BÖLÜM
Başlangıç Hükümleri
Amaç ve kapsam
MADDE 1- (1) Bu
Yönetmeliğin amacı; araçların, sistemlerin, aksamların ve ayrı teknik
ünitelerin piyasa gözetimi ve denetimi için ortak kriterlere,
rapor formatlarına ve sunulacak bilgilere ilişkin hükümler ile bunların
uygulanmasına ait usul ve esasları belirlemektir.
(2) Bu Yönetmelik; 19/4/2020 tarihli ve 31104 sayılı Resmî Gazete’de
yayımlanan Motorlu Araçlar ve Römorkları ile Bunların Aksam, Sistem ve Ayrı
Teknik Ünitelerinin Tip Onayı ve Piyasa Gözetimi ve Denetimi Hakkında
Yönetmelik (AB/2018/858) (AB/2018/858 Yönetmeliği) kapsamında yer alan araçlar,
sistemler, aksamlar ve ayrı teknik üniteler için geçerlidir.
Dayanak
MADDE 2- (1) Bu
Yönetmelik; 13/10/1983 tarihli ve 2918
sayılı Karayolları Trafik Kanununun 29 uncu maddesine, 5/3/2020 tarihli ve 7223
sayılı Ürün Güvenliği ve Teknik Düzenlemeler Kanununun 4 üncü maddesine ve 1
sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 388
inci maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
MADDE 3- (1) Bu
Yönetmeliğin amaçları bakımından, Motorlu Araçlar ve Römorkları ile Bunların
Aksam, Sistem ve Ayrı Teknik Ünitelerinin Tip Onayı ve Piyasa Gözetimi ve
Denetimi Hakkında Yönetmelik (AB/2018/858)’in 3 üncü maddesinde yer alan
tanımlar geçerlidir.
İKİNCİ BÖLÜM
İdari Gereklilikler
Uygunluk doğrulama
kontrollerinin yeterli ölçeğini oluşturmak için kriterler
MADDE 4- (1)
Piyasa gözetimi ve denetimi kuruluşu tarafından gerçekleştirilen araçlar,
sistemler, aksamlar ve ayrı teknik ünitelerin uygunluk doğrulama kontrollerinin
yeterli ölçeği aşağıdaki kriterlere göre
belirlenir:
a) Bir önceki yıl Türkiye’de
tescil edilen araçlar üzerinden gerçekleştirilen araç, sistem, aksam ve ayrı
teknik ünite belge kontrollerinin sıklığı.
b) AB/2018/858 Yönetmeliğinin 8
inci maddesinin ikinci ve üçüncü fıkralarında belirtilen gereklilikler dikkate
alınarak belirlenen yıllık test sayısı.
c) Tehlikenin ortaya çıkma
riskine ve olasılığına dayalı olarak AB/2018/858 Yönetmeliğinin EK II'sinde listelenen mevzuatın tehlike sıralaması.
ç) Türkiye’de bir önceki yıl,
marka ve ticari ada göre ilk tescili yapılan araçların sayısı.
d) Son üç yıl içinde araçların
marka ve ticari adı başına doğrulanmış şikayetler.
e) Son üç yılda Forumda
paylaşılan bilgiler.
f) 9 uncu maddede belirtilen
gereklilikleri karşılayan, son üç yıl içinde üçüncü taraflarca yayımlanan test
sonuçları.
g) Tescilli araç sayısına tahsis
edilen testlerin yüzdesi ve rastgele örneklemeye tahsis edilen testlerin
yüzdesi.
Planlanan piyasa gözetimi
ve denetimi kontrollerine ilişkin gözden geçirme raporu formatı
MADDE 5- (1)
Piyasa gözetimi ve denetimi kuruluşu her yıl AB/2018/858 Yönetmeliğinin 8 inci
maddesinin altıncı fıkrasında atıfta bulunulan planlı piyasa gözetimi ve
denetimi kontrollerine ilişkin gözden geçirme raporunu bu Yönetmeliğin EK I’inde belirtilen formatta hazırlar. Hazırlanan rapor,
piyasa gözetimi ve denetimi kuruluşu tarafından Foruma sunulabilir.
Uygunluk doğrulama
kontrolleri sonrasında elde edilen bulguların rapor formatı
MADDE 6- (1)
Piyasa gözetimi ve denetimi kuruluşu her iki yılda bir AB/2018/858 Yönetmeliğinin
8 inci maddesinin yedinci fıkrasında atıfta bulunulan uygunluk doğrulama
kontrollerini takiben elde edilen bulgulara ilişkin raporu, bu Yönetmeliğin
EK II’sinde belirtilen formatta hazırlar.
Hazırlanan rapor, piyasa gözetimi ve denetimi kuruluşu tarafından her iki yılı
takip eden yılda Foruma sunulabilir.
Uygunluğun doğrulanması
amacıyla imalatçılar tarafından sunulacak bilgiler
MADDE 7- (1)
AB/2018/858 Yönetmeliğinin 9 uncu maddesi kapsamındaki test ve denetimlerin
gerçekleştirilmesini sağlamak ve talep edilmesi halinde Komisyona iletilmek
üzere piyasa gözetimi ve denetimi kuruluşunun talebi üzerine imalatçılar
tarafından sunulacak bilgiler aşağıdakileri içerir:
a) Tip
onayı testi sırasında uygulanan test koşullarını doğru bir şekilde tekrarlamak
için AB/2018/858 Yönetmeliğinin 30 uncu maddesinde atıfta bulunulan tüm test
raporları dâhil olmak üzere, gerekli parametreler, ayarlar ve AB/2018/858
Yönetmeliği ve EK II'sinde listelenen mevzuat uyarınca gerekli test ve kontrolleri
gerçekleştirmek için gerekli bilgiler.
b) 28/12/2021 tarihli ve 31703
mükerrer sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Hafif Yolcu ve Ticari Araçlardan
Çıkan Emisyonlar (Euro 5 ve Euro 6) Bakımından ve Araç Tamir ve Bakım
Bilgilerine Erişim Konusunda Motorlu Araçların Tip Onayı ile İlgili Uygulama
Usul ve Esaslarına İlişkin Tebliğ (Tebliğ No: SGM-2021/29)’in (SGM-2021/29
Tebliği) EK I’inin İlave 3a’sı uyarınca yardımcı emisyon stratejileri
(AES) hakkında bilgiler de dahil olmak üzere, AB/2018/858 Yönetmeliğinin
EK II'sinde listelenen mevzuat kapsamında
gerekli genişletilmiş bilgi paketleri.
c) SGM-2021/29 Tebliğinin
EK II’sinin 5.9 uncu
maddesinde açıklanan emisyonlar açısından araçların test edilmesi için gerekli
şeffaflığın test edilmesine yönelik paket.
ç) Test edilecek her aracın
uygunluk belgesinin bir kopyası.
d) Testleri gerçekleştirmek için
gerekli diğer tüm ilgili teknik bilgiler.
Olası uygunsuzlukların
testi amacıyla imalatçılar tarafından üçüncü taraflara sunulacak bilgiler
MADDE 8- (1)
AB/2018/858 Yönetmeliğinin 13 üncü maddesinin onuncu fıkrası uyarınca
imalatçılar tarafından üçüncü taraflara sunulacak bilgiler aşağıdakileri içerir:
a) Tip onayı testi sırasında
uygulanan test koşullarını doğru bir şekilde tekrarlamak için AB/2018/858
Yönetmeliğinin 30 uncu maddesinde atıfta bulunulan tüm test raporları dahil olmak üzere, gerekli parametreler ve ayarlar ile
AB/2018/858 Yönetmeliği ve EK II'sinde listelenen
mevzuat uyarınca gerekli test ve kontrolleri gerçekleştirmek için gerekli
bilgiler.
b) SGM-2021/29 Tebliğinin
EK I’inin İlave 3a’sı ve
10/1/2014 tarihli ve 28878 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Ağır Hizmet
Araçlarından Çıkan Emisyonlar (Euro VI) Bakımından ve Araç Tamir ve Bakım
Bilgilerine Erişim Konusunda Motorlu Araçların Tip Onayı ile İlgili Uygulama
Usul ve Esaslarına İlişkin Tebliğ (Tebliğ No: SGM-2013/5)’in EK I’inin İlave 11’i uyarınca AES ile ilgili
bilgiler dahil olmak üzere, AB/2018/858
Yönetmeliğinin EK II'sinde listelenen
mevzuat kapsamında gerekli genişletilmiş bilgi paketleri.
c) SGM-2021/29 Tebliğinin EK II’sinin 5.9 uncu
maddesinde açıklanan emisyonlar açısından araçların test edilmesi için gerekli
şeffaflığın test edilmesine yönelik paket.
ç) Test edilecek her aracın
uygunluk belgesinin bir kopyası.
d) Testleri gerçekleştirmek için
gerekli diğer tüm ilgili teknik bilgiler.
Üçüncü tarafların meşru
menfaatleri ile yeterli test imkânlarına erişimlerini ispatlamaları için
gereklilikler
MADDE 9- (1)
AB/2018/858 Yönetmeliğinin 13 üncü maddesinin onuncu fıkrası uyarınca kamu
güvenliği ya da çevresel koruma alanlarındaki meşru menfaatleri ile yeterli
test imkânlarına yönelik başvuru hakkını piyasa gözetimi ve denetimi kuruluşuna
ispatlamak amacıyla, üçüncü taraflar aşağıdaki gereklilikleri sağladığına
ilişkin bilgileri piyasa gözetimi ve denetimi kuruluşuna sunar. Başvuran üçüncü
taraf;
a) Türkiye yasalarına göre
kurulmuş gerçek veya tüzel kişi olmalıdır.
b) Kamuya ait olmayan ve kâr
amacı gütmeyen kuruluş olmalıdır.
c) Bir aracın, sistemin, aksamın
veya ayrı bir teknik ünitenin tip onayı veya tasarımı, imalatı, tedariki veya
bakımı sürecine dahil olmamalıdır.
ç) Ticari sırların ve kişisel
verilerin korunması bağlamında gizliliğe uyduklarına, personellerinin, AB ve
ulusal tip onayı belgesi ve ekleri ve 8 inci madde uyarınca sunulan veriler
de dahil olmak üzere, imalatçılar tarafından
sağlanan tüm bilgilerle ilgili olarak mesleki gizliliğe uyduklarını belirten
bir beyan sunmalıdır.
d) İkinci fıkranın
gerekliliklerine uygun olarak yeterli test imkanlarına erişimleri
olduğunu göstermelidir.
(2) Üçüncü tarafların uygunluk
kontrolleri ve testlerine ilişkin yeterli test imkanlarına erişimleri
olduğunu piyasa gözetimi ve denetimi kuruluşuna ispatlamak amacıyla, bu test
imkanlarının aşağıdaki gereklilikleri sağladığını piyasa gözetimi ve denetimi
kuruluşuna sunar. Test tesisi;
a) Değerlendirdiği, test ettiği
veya incelediği aracın, sistemin, aksamın veya ayrı teknik ünitenin tasarım,
imalat, tedarik veya bakım sürecine dahil olmamalıdır.
b) Test ve kalibrasyon laboratuvarlarının yeterliliği
için genel gerekliliklere ilişkin EN ISO/IEC 17025:2017 standardında belirtilen
gerekliliklere uygun olarak akredite edilmeli ve bu akreditasyonun kapsamı
AB/2018/858 Yönetmeliğinin EK II'sinde listelenen
mevzuat kapsamında gerçekleştirdiği testleri kapsamalıdır.
c) Muayene gerçekleştiren çeşitli
türdeki kuruluşların çalışmasına ilişkin genel kriterlere ilişkin
EN ISO/IEC 17020:2012 standardında belirtilen gerekliliklere göre akredite
edilmeli veya alternatif olarak, EN ISO/IEC 17025:2017 standardına göre
akreditasyonun amacı, denetim prosedürünü kapsayacak şekilde genişletilmelidir.
ç) AB ve ulusal tip onayı belgesi
ve ekleri dahil olmak üzere 8 inci maddeye
göre sunulan bilgiler ve imalatçılar tarafından sağlanan tüm bilgilerle ilgili
olarak ticari sırların korunması ve kişisel verilerin korunması bağlamında
gizliliğe riayet ettiklerini ve personellerinin mesleki gizliliğe riayet
ettiklerini belirten bir beyanname sunmalıdır.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Çeşitli ve Son Hükümler
Avrupa Birliği mevzuatına
uyum
MADDE 10- (1) Bu
Yönetmelik, araçların, sistemlerin, aksamların ve ayrı teknik ünitelerin piyasa
gözetimi ve denetimi için işlevsel gereklilikleri belirleyen (AB) 2018/858
sayılı Avrupa Parlamentosu ve Konsey Tüzüğünün uygulanması hakkında 7/2/2022 tarihli ve (AB) 2022/163 sayılı Komisyon
Uygulama Tüzüğü dikkate alınarak Avrupa Birliği mevzuatına uyum çerçevesinde
hazırlanmıştır.
Yürürlük
MADDE 11- (1) Bu
Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 12- (1) Bu
Yönetmelik hükümlerini Sanayi ve Teknoloji Bakanı yürütür.