YARGITAY SAKARYA BOLGE ADLIYE MAHKEMESI 7. HUKUK DAIRESI

T.C. SAKARYA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 7. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2023/2392 - 2025/846
T.C.
SAKARYA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
7. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO : 2023/2392
KARAR NO : 2025/846

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I

BAŞKAN :... (...)
ÜYE :... (...)
ÜYE :... (...)
KATİP :... (...)

İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : SAKARYA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ : 07/09/2023
NUMARASI : 2022/943 Esas - 2023/466 Karar

DAVACI :......
VEKİLİ :......
DAVALI :......
:......
VEKİLİ :......
İHBAR OLUNAN : GULF SİGORTA ANONİM ŞİRKETİ - Saray Mah. Dr. Adnan Büyükdeniz Cad. 2. Blok No:4/4 Ümraniye/İSTANBUL
VEKİLİ : Av...
DAVA TÜRÜ : İtirazın İptali (Sigorta Poliçesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 10/11/2022
KARAR TARİHİ : 05/05/2025
KR. YAZIM TARİHİ : 29/05/2025

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla HMK'nın 353. ve 356. maddeleri gereğince; dosya içeriğine ve kararın niteliğine göre sonuca etkili olmadığından duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:
Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle; davacı sigorta şirketinin dava dışı sigortalısı Della Gıda Sanayi ve Ticaret A.Ş. firmasının ...Saka Su Fabrika No:... Hendek/Sakarya adresindeki işyerinde 20/07/2020 tarihinde saat 08:05 sıralarında elektrik kesintisi meydana geldiğini, meydana gelen elektrik kesintisi sebebiyle sigortalı şirketin girişinde bulunan orta gerilim senksiyonel direk sigortalarının patladığını, sigortaların patlaması sebebiyle orta gerilim kablo başlıklarının eridiğini ve patladığını belirterek 28.09.2020 tarihinde sigortalıya ödenen 2.134,36 EUR tutarındaki tazminatın davalı Sedaş'tan rücuen tazminini için Sakarya 2. İcra Dairesi'nin 2020/9372 esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, davalı Sedaş tarafından icra takibine itiraz edildiğini belirterek Sakarya 2. İcra Dairesi'nin 2020/9372 esas sayılı dosyasına davalı tarafından yapılan itirazın iptalini, takibin devamını davalının icra inkar tazminatına hükmedilmesine, karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekilinin sunmuş olduğu cevap dilekçesinde özetle; hasarın meydana geldiği tarihte arızaya ve hasara neden olduğu iddia edilen direğin işletmesi, bakımı ve mülkiyetinin Della Gıda San. ve Tic. A.Ş.’ye ait olduğunu, Della Gıda San. ve Tic. A.Ş.’ye ait olan direkte oluşan hasarın davalı şirketin şebekesinde kesintiye sebebiyet verdiğini, davalı şirket tarafından yapılan kontrollerde davalı şirketin şebekesinde herhangi bir hasar oluşmadığı görülerek davalı şirket tarafından hattın enerjilendirildiğini, dava dışı Della Gıda San. ve Tic. A.Ş.'ye ait dağıtım tesisinde oluşan arıza sebebiyle yine aynı firmaya ait hat başı ayırıcı direğindeki OG sigortalarının attığını, dava dışı şirket Della Gıda San. ve Tic. A.Ş.'nin kusuru nedeni ile Della Gıda San. ve Tic. A.Ş.'ye ait direkte oluşan hasarın davalı şirketin şebekesinde kesinti yaşanmasına ebep olduğunu, davalı şirketin olayda bir kusurunun bulunmadığını, dava dışı Della Gıda San. ve Tic. A.Ş. Şirketinin kusurlu olduğunu belirterek davanın reddine, karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ :
İlk derece mahkemesince yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; " ...
1-Davanın REDDİNE ... " karar verilmiştir.
Bu karara karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ :
Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davaya delil olarak sunulan ekspertiz raporlarından da görüleceği üzere, bilirkişi, sigortalının meydana gelecek akım ve kesimlere karşı hazırlıklı olması gerektiğini savunduğunu, ancak eksper raporuyla da, sigortalının üzerine düşen tüm yükümlülüğünü yerine getirdiği sabit olduğunu, aynı ekspertiz raporunda da rücu yönünden değerlendirme yapılmış ve davalı kuruma rücu uygun görüldüğünü, aynı zamanda bilirkişi raporu düzenlenmeden önce keşif icra edilmediğini, itiraza uğramış bilirkişi raporlarının hükme esas alınmaması gerekmekle kusur yönünden yapılan tespitin hükme esas alınmamasını gerektiğini, bilirkişi raporunun kusur atfı yönüyle yapılan tespitlerine itiraz eder itiraza uğramış bilirkişi raporlarının bu yönüyle hükme esas alınmaması gerektiğini beyan ile; yerel mahkeme kararının kaldırılmasına, karar verilmesini talep ederek, istinaf başvurusunda bulunmuştur.
Davalı vekili istinafa cevap dilekçesinde özetle; davalı şirkete ait şebeke ile davaya konu olay arasında bir illiyet bağı bulunmadığı ve mevzuatın çizmiş olduğu sınırlar içerisinde hizmet, veren davalı şirket SEDAŞ'ın meydana geldiği iddia olunan zararın oluşmasında hiçbir kusurunun bulunmadığı açıkça ortada olduğundan davalıya yöneltilen dava iyiniyet ilkelerinden yoksunluğununda açık olduğunu beyan ile; davacı tarafın istinaf istemlerinin reddine, karar verilmesini, talep ederiz.
DELİLLER: Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 07/09/2023 Tarih - 2022/943 Esas - 2023/466 Karar sayılı kararı ve tüm dosya kapsamı.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava; Ticari Paket sigortasından kaynaklanan alacak için yapılan icra takibine itirazın iptali ve icra inkar tazminatı istemine ilişkindir.
İlk derece mahkemesince davanın reddine karar verilmiş karara karşı davacı tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.
İstinaf incelemesi HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf sebepleri ile sınırlı olarak ve kamu düzeni yönünden yapılmıştır.
Dosyanın incelemesinde; davacının, Ticari Paket sigortasından kaynaklanan alacağının tahsili için Sakarya 2. İcra Dairesi'nin 2020/9372 E. sayılı ilamsız icra takibi başlattığı, davalının ödeme emrine süresinde itiraz etmesi üzerine eldeki davayı açtığı, davalının davanın reddini istediği, ilk derece mahkemesince davanın reddine karar verildiği, karara karşı davacı vekilinin istinaf kanun yoluna başvurduğu anlaşılmıştır.
Dosya arasına alınan 07/06/2023 tarihli bilirkişi heyet raporunda özetle; dava konusu olayın kesin nedeni bilinmemekte olup gerek kullanıcı gerek dağıtım şirketi kaynaklı durumda davacının sigortalısının sorumluluk alanında bulunan kesicili trafo koruma hücresinin görevini yapmayarak dava konusu hasara yol açtığına, davacının sigortalısına hizmet veren servis aracının camının kırılmasında dışarıdan hizmet alan Della Gıda Sanayi ve Ticaret A.Ş.'nin kusurlu olduğu, sayın mahkeme dava konusu olayın dağıtım şirketinden kaynaklandığına hükmetmesi halinde, davalı Sakarya Elektrik Dağıtım Anonim Şirketi tarafından davacı HDI Sigorta Anonim Şirketi'ne ödemesi gereken tazminat tutarının: 28.09.2020 tarihi itibarıyla 19.330,04 TL olduğu, dava tarihi olan 10.11.2022 tarihi itibarıyla EUR'un Efektif satış kuru 18,6031 TL olduğundan talep edilen tazminatın; 2.134,36 EURx18,6031-39.705,71 TL olması gerektiği, yabancı para borçlusu sözleşmesel bir tazminatla yükümlü olduğunda, onun bu tazminat borcunun da aynı yabancı para birimi üzerinden ödenmesini talep etmesinin mümkün olduğunu, dava dilekçesinde davacı sigorta şirketi yabancı para cinsinden tazminat talep ettiğinden; zararın tazmininin, eğer zarar oluşmasaydı zarar görenin malvarlığı hangi halde olacak ifade ettiğinden dava tarihindeki TL karşılığının 39.705,71 TL olduğu, davacı sigorta şirketi sigortalısına 28.09.2020 tarihinde 2.134,36 EUR ödeme yaptığından, yabancı para borcunun faizinde Devlet Bankalarınca o yabancı para ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranının uygulanması gerektiği, dava dosyasında devlet bankalarından alınmış herhangi bir bilgi bulunmadığından, sayın mahkemece devlet bankalarının yabancı parayla açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına fiilen uyguladığı en yüksek faiz oranlarını dava dosyasına ikmal edilmesi halinde bu oranlar üzerinden faiz hesaplanarak sonuca gidilmesinin mümkün olabileceği yönünde görüş belirtilmiş olduğu görülmüştür.
Eldeki davada; davacı sigorta şirketince, sigortalısı olan şirket bünyesinde meydana gelen patlama neticesinde, düzenlenen ekspertiz raporu uyarınca sigortalı şirketin, zararının kendisi tarafından karşılandığını, halefiyet ilkesi uyarınca da, meydana gelen zarardan davalının sorumlu olması nedeniyle sigortalısına yapılan ödemenin davalıdan tahsil edilmesi için, davalı aleyhine icra takibi başlattığını belirttiği, davalı tarafın, başlatılan icra takibine itirazı üzerine itirazın hükümden düşürülmesi için davacı tarafça eldeki davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
Eldeki davada, davalı taraf; arızanın sorumlusunun tarafları olmadığını, bu kapsamdaki ekspertiz raporunun kabul etmelerinin mümkün olmadığını, dava dışı şirket tesisinde meydana gelen patlama nedeniyle hat başı OG sigortasının atmış ve parçalanmış olduğunu, çıkan yangının davalı şirketin tesis ettiği şebekeye sirayet ettiğini, daha sonra dava dışı şirketin hattı açtırmış olduğunu ve bu esnada elektrik kesintisinin meydana geldiğini dolayısıyla meydana gelen zarardan sorumlu tutulmaması gerektiğini savunduğu görülmüştür.
6100 sayılı HMK. hükümlerine göre; mahkeme, çözümü hukuk dışında özel veya teknik bilgiyi gerektiren hallerde, taraflardan birinin talebi üzerine yahut kendiliğinden, bilirkişinin oy ve görüşünün alınmasına karar verir (266/1). Taraflar, bilirkişi raporunun, kendilerine tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içinde, raporda eksik gördükleri hususların, bilirkişiye tamamlattırılması; belirsizlik gösteren hususlar hakkında ise bilirkişinin açıklama yapmasının sağlanmasını veya yeni bilirkişi atanmasını mahkemeden talep edebilirler (281/1). Mahkeme, bilirkişi raporundaki eksiklik yahut belirsizliğin tamamlanması veya açıklığa kavuşturulmasını sağlamak için, bilirkişiden, yeni sorular düzenlemek suretiyle ek rapor alabileceği gibi, tayin edeceği duruşmada, sözlü olarak açıklamalarda bulunmasını da kendiliğinden isteyebilir (281/2). Mahkeme gerçeğin ortaya çıkması için gerekli görürse, yeni görevlendireceği bilirkişi aracılığıyla tekrar incelemede yaptırabilir (281/3). Hakim, bilirkişinin oy ve görüşünü diğer delillerle birlikte serbestçe değerlendirir.
Raporu serbestçe değerlendirme yetkisi hakimin, bilirkişinin yerine geçerek hakimlik mesleği dışında özel ve teknik bilgi gerektiren bir durumda şahsi bilgisiyle karar verebileceği anlamına gelmez. HGK’nın 04.02.2009 tarihli 2008/4-823 Esas, 2009/50 Karar sayılı kararında da hakimin kendisini bilirkişi veya bilirkişi kurulu yerine koyamayacağı, özel ve teknik bilgiyi gerektiren konularda şahsi bilgisiyle sonuca gidemeyeceği, o konuda bilirkişi incelemesi yaptırması gerektiği belirtilmiştir.
Bilirkişi raporları arasında çelişki olduğu ve bu çelişkinin giderilmesi teknik bilgiyi gerektirdiği takdirde, hakim bu çelişkiyi giderecek rapor veya ek rapor almalıdır. Bu şekilde çelişkiyi gideren rapor almaksızın raporlardan birindeki teknik değerlendirmeler esas alınarak karar verilmesi halinde hakimin özel ve teknik bilgi gerektiren bir durumda şahsi bilgisiyle karar verdiği gibi bir sonuç ortaya çıkacaktır.
Yapılan bu açıklamalardan sonra somut uyuşmazlığa dönüldüğünde; mahkemece; "... dosyaya sunulan 07.06.2023 tarihli heyet raporuna göre; Elektrik Piyasası Bağlantı ve Sistem Kullanım Yönetmeliğinin 15.maddesinde dağıtım sistemine bağlı tüketiciler açısından, bağlantı noktasından kullanım yerine kadar olan tesis ve teçhizatın tüketicinin mülkiyetinde olduğu, bağlantı noktası dahil olmak üzere bağlantı noktasından itibaren hattın geri kalan kısmının dağıtım tesisi olduğunun düzenlendiği, dava konusu olayın kesin nedeninin bilinebilmesi için olayın meydana geldiği an ve olaydan sonra olay mahallinin, dağıtım hattının ve aynı hattan beslenen diğer kullanıcıların durumlarının detaylı bir şekilde tespit edilmesinin gerektiği, ancak eldeki olayda sadece zarar gören teçhizatların fotoğraflandığı, yine meydana gelen olayın çeşitli nedenlerden kaynaklanabileceği, her iki durumda da ilgili yönetmelik hükümlerine göre davacının sigortalısına ait fabrika sorumluluğunda bulunan kesicili trafo koruma hücresinin çalışma prensibine göre belirli bir gerilim değerinin aşılması durumunda belirli bir zaman dilimi içerisinde görevini yaparak sistemi koruyup hasara engel olması gerekirken bunun olmadığı, yine aynı hattan beslenen başka kullanıcıların etkilenmemiş olması nazara alındığında davaya konu hasarın davacının sigortalısının sorumluluğunda bulunan tesiste meydana gelen olaydan kaynaklı olduğu ihtimalini güçlendirdiği, ayrıca servis aracının camının kırılmasında 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu hükümlerine göre işveren ve işçilerin gerekli güvenlik tedbirlerini almadan müdahalede bulunmalarının etkisi olduğu, davacının sigortalısı Della Gıda Sanayi ve Ticaret A.Ş.'nin kusurlu olduğu yönünde rapor tanzim ettikleri, davalı şirketin 13.04.2023 tarihli cevabına göre olay günü yaşanan kesintinin Della Gıda AŞ den kaynaklı olduğuna yönelik yazılı cevabı, elektrik kesintisi nedeniyle davacının sigortalısına servis hizmeti veren Dugan Enerji Teknoloji Çözümleri Ltd. Şti’nin yazı cevaplarında sigortalı şirkette oluşan zararın tam sebebinin tespit edilemediği yönündeki bilirkişi raporunu doğrulayan yazı cevabı nazara alındığında, davacının 6098 sayılı yasanın 50, 4721 sayılı yasanın 6 ve 6100 sayılı yasanın 190.maddeleri gereği üzerine düşen ispat yükünü yerine getiremediği, davalının zararlandırıcı eyleminin ispat edilemediği gibi, davalının eylemi ile ortaya çıkan zarar arasındaki uygun illiyet bağının da ispat edilemediği, anlaşılmış ve ispatlanamayan davanın reddine..." şeklinde karar verilmişse de verilen kararın yetersiz bilirkişi raporu doğrultusunda eksik inceleme ve araştırmaya dayalı yanılgılı kanaatle verildiği görülmüştür.
818 sayılı BK'nın 58-(1) maddesi (6098 sayılı TBK'nın 69. maddesi) gereğince imal olunan bir şeyin sahibi o şeyin korunmasındaki kusurundan dolayı oluşan zararlardan kusursuz sorumluluk ilkesi gereğince sorumludur. Enerji nakil hatları da maddede belirtilen imal olunan şey kapsamında olduğundan enerji nakil hattının sahibi bu tesisin korunmasından, bu bağlamda bakım eksikliğinden doğan zarardan kusursuz olarak sorumludur. Malik ancak illiyet bağını kesen sebeplerin varlığı durumunda (mücbir sebep, zarar görenin ağır kusuru, üçüncü kişinin ağır kusuru gibi) sorumluluktan kurtulabilir.
Ayrıca, mahkemece sigortalı abonenin işyerinde yaptığı düzenlemenin sonucunda, iç tesisat için davalının uygunluk verip, abone kaydı yapıp yapmadığı hususu araştırılmamıştır. İç tesisat bakımından abonenin sorumlu olduğu kabul edilse dahi iç tesisatın elektrik sayacının bulunduğu yere ve panonun sayaca yakınlığı araştırılmalı ve incelenmelidir.
Bunun yanında sayacı elektrik sarfiyatı yönünden kontrol eden davalının iç tesisat için abonenin uygunluğunu denetlemesi sonrasında davacı abonenin varsa yaptığı değişiklikleri fark edip edemeyeceği, eksikliklerin bulunduğunu görebilip göremeyeceği, davalının kontrol edemeyeceği değişiklikler yapıldı ise illiyet bağının kesilip kesilmediği araştırılarak, kusursuz sorumluluk ilkesi gözönüne alınarak uzman bilirkişi kurulundan gerekirse mahallinde inceleme yapılarak tespit edilecek maddi ve hukuki olgulara göre karar verilmesi gerekir (benzer nitelikte Yargıtay 3. Hukuk Dairesi'nin 17/05/2017 tarihli 2016/274 - 2017/7418 sayılı ve 03/02/2014 tarihli 2013/21304 - 2014/1417 sayılı ilamları).
O halde; mahkemece yukarıda açıklanan belirlemeler doğrultusunda, dava konusu yangının meydana geldiği işletmenin elektrik projesi, abonelik dosyası ile sözleşmesi, patlama tarihi olan 20/07/2020 tarihinden geriye doğru (1) yıllık enerji tüketim faturaları, patlama gününe ilişkin varsa davalı kurumun arıza kayıtları, elektriklerin patlama günü kesilip kesilmediği, kesinti olmuş ise zaman ve süre bilgileri dosyaya getirtilerek, ekspertiz raporu, dosyadaki önceki bilirkişi raporları, tanık beyanları ve kusursuz sorumluluk ilkesi göz önüne alınarak gerekirse mahallinde inceleme yapılarak sigortalı abonenin işyerinde yaptığı düzenlemenin sonucunda, iç tesisat için davalının uygunluk verip, abone kaydı yapıp yapmadığının, iç tesisatın elektrik sayacının bulunduğu yere ve panonun sayaca yakınlığı ve mesafesinin araştırılarak bu konu incelenmeli, buna ilişkin krokinin rapora eklenmesi sağlanmalı, sigortalı tarafından kurulu gücün aşılıp aşılmadığı, aşılmış ise ne kadar aşıldığı, patlama tarihindeki fiili kurulu gücün ne kadar olduğu tespit edilmeli, sayacı elektrik sarfiyatı yönünden kontrol eden davalının iç tesisat için abonenin uygunluğunu denetlemesi sonrasında sigortalı abonenin varsa yaptığı değişiklikleri fark edip edemeyeceği, eksikliklerin bulunduğunu görebilip göremeyeceği, davalının kontrol edemeyeceği değişiklikler yapıldı ise illiyet bağının kesilip kesilmediği hususunda elektrik elektronik mühendisi ve makine mühendisi bilirkişilerden oluşan heyetten oluşa uygun ve taraf ve mahkeme denetimine elverişli heyet raporu alınması ve maddi ve hukuki olgulara göre karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirme ile davanın reddine karar verilmesi doğru olmamış bu nedenle de kararın kaldırılması gerekmiştir.
Gerekçeli karar başlığında dava alt başlığını "Sigorta Poliçesinden Kaynaklanan" şeklinde yazılması gerekirken uyuşmazlığa uygun düşmeyecek şekilde "Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle" şeklinde yazılması 6100 sayılı HMK'nın 297. maddesine aykırı ise de, bu eksiklik mahallinde her zaman düzeltilebileceğinden eleştirilmekle yetinilmiştir.
Açıklanan nedenlerle; davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesinin kararının HMK'nın 353-(1)-a)-6) maddesince kaldırılmasına, davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine, karar verilmiştir.
H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacının ilk derece mahkemesinin kararına ilişkin istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353-(1)-a)-6) maddesi gereğince ESASTAN KABULÜNE,
a-Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 07/09/2023 Tarih - 2022/943 Esas - 2023/466 Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA,
b-Dosyanın açıklanan eksikliklerin giderilmesi için ilk derece mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,
2-İstinaf Karar Harcının, talebi halinde ve ilk derece mahkemesince istinaf edene iadesine,
3-İstinaf eden tarafından yapılan İstinaf başvuru giderlerinin, esas hükümle birlikte ilk derece mahkemesi tarafından değerlendirilmesine,
4-Kararın, 6100 sayılı HMK'nın 359-(4) maddesi uyarınca; ilk derece mahkemesi tarafından taraflara tebliğine,
5-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,
6-İİK'nın 36-(5) maddesi gereğince Sakarya 2. İcra Dairesi'nin 2023/15396 E. sayılı dosyasına sunulan teminatın (nakit/teminat mektubu) yatırana iadesine,
İlişkin; Dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, HMK'nın 362-(1)-g) maddesi uyarınca KESİN olmak üzere oy birliği ile karar verildi.05/05/2025

...
Başkan ...
¸e-imzalıdır
...
Üye ...
¸e-imzalıdır
...
Üye ...
¸e-imzalıdır
...
Katip ...
¸e-imzalıdır

* Bu belge, 5070 sayılı Kanun hükümlerine uygun olarak elektronik imza ile imzalanmıştır.*