YARGITAY ISTANBUL BOLGE ADLIYE MAHKEMESI 9. HUKUK DAIRESI

T.C.
İSTANBUL BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
9.HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
K A R A R
ESAS NO: 2025/184
KARAR NO: 2026/25
İNCELENEN DOSYANIN
MAHKEMESİ : İSTANBUL 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
KARAR TARİH: 24/01/2024
NUMARASI: 2014/838 Esas - 2024/34 Karar
DAVA: Tasarrufun İptali (İİK 277 Ve Devamı)
KARAR TARİHİ: 14/01/2026
KARAR YAZIM TARİHİ: 14/01/2026
Yukarıda yazılı İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, Dairemiz Heyetince yapılan müzakere sonucunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin davalılardan ...... San. Ve Tic. Ltd.Şti 'nden faiz ve masraflar hariç 154.700,00-TL alacaklı olduğunu, bu davalı aleyhine İstanbul 9. İcra Müdürlüğü'nün ..., ..., ... ve ... esas sayılı dosyaları ile icra takibi başlatılmış ve tüm takiplerin kesinleştiğini, davalılardan ...Tah. San. ve Tic. Ltd.Şti 'nin Sarıyer ... ...parsel ağımsız bölüm No: ... olan ve 05/08/2010 tarihinde muvazaalı olarak devrettiği tripleks mesken niteliğinde bir adet taşınmaz bulunduğunu, bu gayrimenkul üzerine ... isimli şahıs tarafından alacaklı sıfatıyla açılan Fatih 1. İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı icra dosyası ile 26/07/2010 tarihinde haciz şerhi işlendiğini, haciz şerhinin işlenmesinden sadece 9 gün sonra gayrimenkulün hacizli olarak 211.000,00-TL satış bedeli gösterilerek diğer davalı ...'ya devredildiğini, gayrimenkul üzerinde mevcut ilgili icra dosyasına konulan haczin, 12.10.2010 tarihide fek edilmiş ve hemen ertesi gün 13/10/2010 tarihinde ... isimli şahsa devredildiğini, satış işlemi ile birlikte bu gayrimenkul üzerine kullanılan konut kredisinin teminatı olarak ...T.A.Ş lehine 600.000,00-TL bedelli ipotek tesis edildiğini, bu gayrimenkulün satışında gerçek değeri ile gösterilen değer arasında fahiş farkı olduğunu, muvazaalı ilk satıştan 2 ay 8 gün gibi kısa bir süre geçtikten sonra gerçekleşen ikinci satışı için 3. şahsın kullandığı konut kredisi neticesinde, bu gayrimenkul üzerine ...T.A.Ş lehine tesis edilen ipotek bedelinin 600.000,00-TL olmasının iddialarını ispatladığını belirterek İİK 227 vd. maddeleri gereğince iptale tabi bir tasarruf ve ...'nın bu gayrimenkulü iyi niyetli 3.şahsa devretmesi neticesinde İİK m.283/2 gereğince müvekkili şirket lehine alacak miktarı nispetinde nakden tazminata mahkum edilmesini, müvekkili şirketin 154.700,00-TL alacağı için davalı ... aleyhine ihtiyati haciz kararı verilmesini dava ve talep etmiştir.
Davalı ....... Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafından müvekkili şirket aleyhine icra takipleri başlatılmış olduğunu, müvekkili adına düzenlenmiş ve sunulmuş kati aciz vesikası olmadan bu davanın açılmasının hukuka uygun olmadığını, dava konusu gayrimenkulün satışının davacının iddia ettiği gibi muvazaalı olmadığını, müvekkili şirketin kendisine ait olan Sarıyer ... ... Mevkii ...parseldeki taşınmazları üzerinde ipotekle birlikte tapuda gösterilen değerde satmış olduğunu, üzerilerindeki ipotek miktarını düştükten sonra geriye kalan bedeller ile satış bedellerinin uyumlu olduğunu, davalılar arasında akrabalık bağı, iş ortaklığı, arkadaşlık gibi kötüniyeti gösterir bir durumun kanıtlamadığını belirterek davanın reddini talep etmiştir.
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının iddia ettiği gibi muvazaalı bir devir söz konusu olmadığını, müvekkilinin dava konusu taşınmazı satın ve devir alınken taşınmaz üzerine ... A.Ş lehine 1. Derece ve sırada 950.000,00-TL bedelli ipotek bulunduğunu, bu ayni takyidat sebebiyle satış bedelinin rayiçlere uygun olduğunu, müvekkilinin davacı 05/08/2010 tarihide işbu davaya konu A4 nolu taşınmazla birlikte aynı site içerisinde yer alan A1 ve A6 nolu satın ve devir aldığını, müvekkili tarafından satın ve devir alınan tüm bu taşınmazların her biri üzerine ayır ayrı ... A.Ş lehine ipotek mevcut olduğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir.
Mahkemece yapılan yargılama sonucunda; "Davacının İİK.nun 283/2 maddesi gereğince talep edebileceği 1.497.455,75 TL'nin (İstanbul 9. İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyası üzerinden yürütülen icra takibindeki asıl alacak ve fer'ileri ile sınırlı olmak kaydı ile) davalı ...'tan alınarak davacıya verilmesine" karar verilmiştir.
Bu karara karşı davalılar ... vekili ve ....... Ltd.Şti. vekili istinaf başvurusunda bulunulmuştur.
Davalı ... vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; ekli doktor raporu dikkate alınarak öncelikle istinaf süresi bakımından eski hale getirme talebi olduğunu, tasarrufun iptali davası açılabilmesi için alacaklının geçici veya kat’i aciz vesikası sunmasının zorunlu ve dava şartı olduğunu, bu dava şartı yerine getirilmediği için davanın dava şartından yoksunluk nedeniyle reddi gerektiğini, müvekkilinin davalı taşınmazı değerinde iyi niyetle iktisap ettiğini, davacının iddia ettiği üzere muvazaa kastı olmadığını belirterek istinaf yasa yoluna başvurmuş, Dairemizin 10/04/2025 tarihli ara kararı ile eski hale getirme talebinin kabulüne karar verilmiştir.
Davalı ....... Ltd.Şti. vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; İstanbul 9. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı icra takibine ilişkin zamanaşımı sebebiyle icranın geri bırakılması talepli davanın İstanbul 45. İcra Hukuk Mahkemesi'nin 2024/... Esas sayılı dosyasında görüldüğünü, davacının dilekçelerinde geçen tüm icra takiplerinin iptal edildiğini, davanın konusu kalmadığını, dava konusu olan ve tasarrufun iptali istenilen gayrimenkulün başka bir icra dosyası tarafından ihale ile satıldığını, bu konuyla ilgili olarak dava konusu gayrimenkulün tapu kayıtları istenilirse gerçek durumun daha iyi anlaşılacağını, bu durumun varlığının anlaşılırsa davanın konusuz kaldığının görüleceğini belirterek istinaf yasa yoluna başvurmuştur.
Dava, tasarrufun iptali istemine ilişkin olup istinaf açısından uyuşmazlık konusu HMK'nın 355. maddesine göre kamu düzeni ve istinaf nedenleri ile sınırlı olmak üzere İlk Derece Mahkemesince verilen kararın usul, yasa ve dosya içeriğine uygun olup olmadığıdır.
İİK'nın 277 ve izleyen maddelerinde düzenlenen tasarrufun iptali davalarında amaç, borçlunun haciz ya da iflasından önce yaptığı ve aslında geçerli olan bazı tasarrufların geçersiz ya da "iyiniyet kurallarına aykırılık" nedeniyle alacaklıya karşı sonuçsuz kalmasını ve dolayısıyla o mal üzerinden cebri icraya devamla alacağın tahsilini sağlamaktır.Bu tür davaların dinlenebilmesi için davacının borçludaki alacağının gerçek olması, borçlu hakkındaki icra takibinin kesinleşmiş olması, iptali istenen tasarrufun takip konusu borçtan sonra yapılmış olması ve borçlu hakkında alınmış kesin veya geçici aciz belgesinin (İİK'nın 277 maddesi) bulunması gerekir. Bu ön koşulların bulunması halinde ise İİK'nın 278., 279. ve 280. maddelerinde yazılı iptal şartlarının bulunup bulunmadığı araştırılmalıdır.
Davacı vekili 28/01/2025 ve 02/05/2025 tarihli dilekçeleriyle; borcun davalı ... tarafından 26/12/2024 tarihinde ödendiğini belirterek, aleyhlerine vekalet ücreti hükmedilmemesi gerektiğini beyan etmiştir.
İİK'nın 281/3. maddesi "Davalılardan herhangi biri davacının alacağını ödediği takdirde, dava reddolunur. Bu halde hakim, duruma göre herbirini masrafla ilzam veya bu masrafı aralarında takdir ettiği surette taksim eder." şeklinde hüküm altına alınmıştır.
Davacının alacaklı olduğu takip dosyalarındaki borcun ihtirazi kayıt olmadan ödendiği ve bu nedenle de davanın konusuz kaldığı çekişmesizdir. Bu halde alacağın tahsil edilmesi nedeni ile davanın konusuz kaldığı anlaşıldığından İİK'nın 281/3. maddesi gereğince davanın reddine karar vermek gerekmiştir.
Sunulan sulh protokolündeki tarafların vekalet ücreti ve yargılama gideri talepleri bulunup bulunmadığına yönelik açık bir beyanlarının olmadığı; davacı vekilinin 28/01/205 tarihli dilekçesinde, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılar üzerinde bırakılmasını talep etmiştir. İİK'nın 281/3.maddesi gereğince yargılama giderlerinden ve vekalet ücretinden sorumluluğun hangi tarafa ait olduğunun belirlenmesi için davadaki haklılık durumunun değerlendirilmesi gerekmektedir.
Takip konusu alacağın 29/12/2009 ve 02/04/2010 tarihli facroting sözleşmelerine dayalı olarak davalı tarafından verilen 27/07/2010 keşide tarihli çeke dayandığı, alacağın gerçek olduğu, takibin kesinleştiği, tasarrufun bu tarihten sonra 05/08/2010 tarihinde yapıldığı, davalı borçlu hakkında başkaca icra takiplerinin de bulunduğu, 06/08/2010 tarihli haciz tutanağının aciz vesikası hükmünde olduğu, yine İstanbul 9.İcra Müdürlüğü tarafından düzenlenen 29/.../2012 tarihli geçici aciz vesikasının da dosyada mevcut olduğu, davanın 5 yıllık hak düşürücü sürede açıldığı ve dava şartlarının gerçekleştiği; davalı ...Yapı..şirketi yetkili temsilcisi ... ve davalı ...'nın dava dışı ..... A.Ş.'de 2007 yılında kurucu ortak oldukları, davalı ...'nın eşinin aynı şirkette yönetim kurulu üyeliğinin 2010 yılına kadar devam ettiği, davalılar arasındaki ortaklık ilişkisi dikkate alındığında davalı ...'nın diğer davalı şirketin mali durumunu bilebilecek durumda olduğu, yine taşınmazın rayiç bedeli ile devir bedeli aracında misli fark olduğunun da bilirkişi raporunda tespit edildiği, bu nedenle İİK'nın 278.maddesi gereğince iptal koşulu oluştuğu, davacının dava açmakta haklı olduğu anlaşılmakla davacı lehine yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.
Bu nedenle; davalılar vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, HMK'nın 353/1-b/2. maddesi gereğince, İlk Derece Mahkemesi kararı düzeltilerek aşağıda yazılı olduğu şekilde esas hakkında yeniden hüküm kurulmasına karar verilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere :
A- Davalılar vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜ ile yukarıda esas ve karar numarası belirtilen İlk Derece Mahkemesi kararının, HMK'nın 353/1-b/2. maddesi gereğince düzeltilerek yeniden esas hakkında karar verilmek üzere KALDIRILMASINA,
Buna göre:
1-Alacağın tahsil edilmesi nedeni ile davanın konusuz kaldığı anlaşıldığından İİK'nın 281/3. maddesi gereğince davanın reddine,
2-Alınması gereken 732,00 TL ilam harcının peşin yatırılan 2.297,30-TL harçtan mahsubu ile bakiye 1.565,30 TL harcın kararın kesinleşmesine müteakip davacıya iadesine,
3-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirmiş olduğundan AAÜT uyarınca hesap olunan 17.900,00-TL vekalet ücretinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
...-Davacı tarafından yapılan ....882,2‬0-TL (18,40-TL başvuru harcı, 2.297,30-TL peşin harç, 2,90-TL vekalet harcı, 571,90-TL keşif harcı, 470-TL araç yol ücreti ve 1.521,70-TL posta, tebligat, bilirkişi ücreti ) yargılama giderinin davalılardan alınıp, davacıya verilmesine,
5-Dosya kapsamında bulunan bakiye gider avansının, kararın kesinleşmesini müteakip ilgililerine iadesine,
B-İSTİNAF İNCELEMESİ BAKIMINDAN ;
1-Davalılar tarafından peşin olarak yatırılan istinaf karar harcının, istem halinde İlk Derece Mahkemesi tarafından kendisine iadesine,
2-İstinaf aşamasında davalılar tarafından yapılan yargılama giderlerinin davalı taraf üzerinde bırakılmasına,
3-Duruşma yapılmadığından, vekalet ücretine hükmedilmesine yer olmadığına,
...-İstinaf aşaması için yatırılan gider avansından artan kısmın yatıran tarafa iadesine,
Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda, HMK'nın 361. maddesi uyarınca kararın tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içerisinde Yargıtay ilgili hukuk dairesine hitaben verilecek temyiz dilekçesi ile temyiz yasa yolu açık olmak üzere oy birliği ile karar verildi.14/01/2026