YARGITAY ANTALYA BOLGE ADLIYE MAHKEMESI 13. HUKUK DAIRESI

T.C.
ANTALYA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
13. HUKUK DAİRESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
İSTİNAF KARARI

İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ:ANTALYA 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ:14/10/2021
DAVA:Maddi ve Manevi Tazminat
KARAR TARİHİ:15/05/2025
KARAR YAZIM TARİHİ:22/05/2025

Taraflar arasındaki davanın yapılan yargılaması sonucunda ilk derece mahkemesince verilen, yukarıda tarih ve numarası gösterilen kararına karşı davacı vekili ile davalı ... vekili tarafından ayrı ayrı istinaf başvurusunda bulunulmakla, dosyada duruşma yapılmasını gerektiren eksiklik görülmediğinden Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b-2 maddesi uyarınca istinaf incelemesinin duruşmasız yapılmasına karar verilerek, dosya incelendi;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
DAVACI İSTEMİNİN ÖZETİ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 09/05/2016 günü maliki davalı ..., sürücüsü ... olan ... (yeni ...) plakalı aracın karşıdan karşıya geçmekte olan davacıya çarpması sonucu yaralamalı trafik kazası meydana geldiğini, İstanbul Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesinden alınan raporda davacının asli kusurlu, davalı ...'ın ise tali kusurlu olduğunun tespit edildiğini, alınan bu raporun hatalı olduğunu, asli kusurlunun davalı ..., tali kusurlunun davacı olduğunu, kaza sonrasında davacının yüzünde, kafasında kesikler oluştuğunu, bacağında kırıklar oluştuğunu, yoğun bakımda tedavi gördüğünü, davalıların davacıya kaza sonrasında destek olmadıklarını, davacının yüzünde ve kolunda yara izleri bulunduğunu ve bacağına platin takıldığını, psikolojisinin bozulduğunu, davalılardan ...'in araç maliki olarak işleten sıfatı olduğunu, her türlü maddi ve manevi her türlü zararın tamamından müteselsilen sorumlu olduğunu, davalı ... Sigorta A.Ş'nin kaza yapan aracın sigortacısı olduğunu, sigorta şirketine yaptıkları başvuruyla ilgili cevap verilmediğini, meydana gelen kaza nedeniyle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere şimdilik 1.000,00 TL iş göremezlikten kaynaklanan maddi tazminat ve yaşadığı psikolojik durumu ve çektiği acılar nedeniyle 25.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi itibariyle işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
DAVALI CEVABININ ÖZETİ:
Davalı ... cevap dilekçesinde özetle; söz konusu otobüsün sürücüsünün ... olduğunu, davanın ona yönetilmesi gerektiğini, davanın husumet yokluğu nedeniyle reddi gerektiğini, kazaya ilişkin 09/05/2016 tarihinde tutulan kaza tespit tutanağında yaya ...'in asli kusurlu olduğu, araç sürücüsü ...'nin kusurunun bulunmadığının belirtildiğini, davacının açmış olduğu davadan dolayı iyi niyetli olmadığını, davacının sanki hiç kusuru yokmuş gibi aksettirildiğini, davacının kusur durumuna ilişkin bilirkişi raporunun alınması gerektiğini beyanla davanın reddini istemiştir.
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; davalının kaza tespit tutanağında kusurunun olmadığını, taraf sıfatı aranacaksa araç sahibinin olacağını, kaza tespit tutanağında davalının sevk ve idaresindeki bulunan otobüs ile seyir halinde iken davacı yanın yola çıkması sonucunda oluştuğunu, davacının dikkatsiz bir şekilde taşıt yoluna çıktığını, davacının yola bilinçsizce çıkmasının davacının kullandığı toplu taşıma aracındaki yolcuları da tehlikeye attığını, davacının yaralanmasının davalıyı derinden üzdüğünü beyanla davanın reddini istemiştir.
Davalı ... Sigorta A.Ş. vekili cevap süresinden sonra verdiği beyan dilekçesinde özetle; ... plakalı aracın davalı şirket nezdinde zorunlu mali sorumluluk sigortası ile teminat altına alındığını, davalı şirkette sigorta teminatı altına alınmış aracın karıştığı kaza neticesinde sakat kalan davacı tarafından maddi tazminat talepli dava açıldığını, kaza ile sakatlık arasındaki illiyet bağının tespit edilmesi gerektiğini, kusur ve maluliyet oranlarının tespiti bakımından adli tıptan rapor alınması gerektiğini, bakıcı giderlerinden SGK'nın sorumlu olduğunu, geçici iş göremezlik teminatının teminat dışında kaldığını, davacının talep edebileceği tazminatın asgari ücret üzerinden hesaplanması gerektiğini beyanla davanın reddini istemiştir.
DELİLLER :
Trafik kazası tespit tutanağı, İstanbul Adli Tıp Kurumu 2. İhtisas Dairesi raporu, İstanbul Adli Tıp Kurumu Başkanlığı Trafik İhtisas Kurulu raporu, aktüerya bilirkişisi raporu ile tüm dosya kapsamı.
İDM KARARININ ÖZETİ :
İlk Derece Mahkemesince verilen kararda özetle; meydana gelen trafik kazasında davacı sürücünün %90 oranında, davalı sürücünün ise %10 oranında kusurlu olduğu, davacının trafik kazasına bağlı yaralanmasından dolayı %8 oranında maluliyete uğradığı, iyileşme süresinin kaza tarihinden itibaren 6 ay'a kadar uzayabileceği, davacının geçici ve sürekli iş görmezlik zararının aktüer bilirkişi marifetiyle tespit edildiği gerekçesiyle maddi tazminat davasının tam, manevi tazminat davasının kısmen kabulü ile 780,59 TL geçici iş göremezlik ve 6.660,41 TL kalıcı iş göremezlik tazminatı olmak üzere toplam 7.441,00 TL maddi tazminatın 09/05/2016 (davalı ... Sigorta yönünden 20/12/2017) kaza tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen, 4.000,00 TL manevi tazminatın 09/05/2016 kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ...'den müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmiştir.
İSTİNAF NEDENLERİ :
Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; ilk derece mahkemesince hükmedilen manevi tazminat miktarının az olduğu, oluşan zararı karşılamadığını beyanla ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak manevi tazminat davasının da tam olarak kabulünü istemiştir.
Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde özetle; ilk derece mahkemesi tarafından verilen karara eksik ve yetersiz inceleme ile verildiği gerekçesiyle itiraz ettiklerini, meydana gelen kazada davacının asli kusurlu, davalı sürücü ... kusursuz bulunduğunu, bu durumun değerlendirilmeye alınmadan dosya içerisinde alınan raporu itibar edilerek eksik incelemeyle karar verildiğini beyanla ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
Davalılar ... Sigorta A.Ş. ve ... istinaf yasa yoluna başvurmamışlardır.
İSTİNAFA CEVAP :
Davalı ... vekili istinafa cevap dilekçesinde özetle; dava konusu kazada davacının kusurunun bulunmasına ve davacının bunu bilmesine rağmen davalı müvekkili ile diğer davalı araç sürücüsü ...'ye iş bu davanın açılmasının davacının iyi niyetli olmadığı ve haksız kazanç elde etmeye çalıştığı anlamına geldiğini, davacı tarafça talep edilen manevi tazminat miktarının yersiz, fahiş ve zenginleşme aracı olmaması kuralına aykırı olduğunu, manevi tazminat miktarının düşük değil aksine yüksek olduğunu, yerel mahkemece belirlenen tazminat miktarına ve davacı tarafça talep edilen tazminat miktarına itiraz ettiklerini beyanla davacının istinaf talebinin reddini istemiştir.
Davacı, davalı ... Sigorta A.Ş. ve davalı ... istinafa cevap vermemişlerdir.
G E R E K Ç E
Uyuşmazlık, trafik kazasına bağlı yaralanma nedeniyle maddi ve manevi tazminat isteğine ilişkindir.
Türk Borçlar Kanunu'nun 49. maddesi gereğince kasten veya taksirle başkasına zarar veren bu zararı gidermekle yükümlüdür. Bedensel zarara uğrayanların aynı kanunun 54. maddesi gereğince maddi tazminat ve aynı kanunun 56/1 maddesi gereğince manevi tazminat isteme hakları bulunmaktadır. 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85. maddesi gereği motorlu araç işleteni doğan zararlardan sürücü ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumludur. 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 91, 97 ve 99. maddeleri gereği trafik kazasına ve zarara sebebiyet veren motorlu aracın zorunlu mali sorumluluk sigortacısı, yasa ve genel sigorta şartları kapsamına dahil maddi zararlardan işletenle birlikte müştereken ve müteselsilen sorumludur.
Davalı ...'nin sürücüsü, davalı ...'in işleteni ve davalı ... Sigorta A.Ş.'nin trafik sigortacısı olduğu araç yolun karşısına geçmek isteyen davacıya çarparak yaralanmasına sebebiyet vermiş, davacı bu yaralanmasından dolayı uğradığı maddi ve manevi zararın davalılardan tahsilini talep etmiş, ilk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda maddi tazminat davasının tam, manevi tazminat davasının kısmen kabulüne karar verilmiş, bu karara karşı davacı vekili ile davalı ... vekili tarafından istinaf yasa yoluna başvurulmuştur.
6100 Sayılı HMK.'nun 355. maddesi gereğince istinaf dilekçesinde gösterilen istinaf sebepleri ile sınırlı yapılan istinaf incelemesi sonucunda;
1-09.05.2016 günü saat 17:10 sıralarında davalı sürücü ... idaresindeki ... plakalı otobüs ile ... kavşağı istikametinden ... nolu sokağı takiben son durak istikametine seyir halinde iken olay mahalli ... nolu sokak kavşağına doğru geldiğinde, seyir istikametine göre sağ taraftan (orta refüjden) yola girmek suretiyle karşıdan karşıya geçmek isteyen yaya ...'e çarpması sonucu davaya konu olay meydana gelmiştir.
Dava konusu trafik kazasının meydana gelmesinde davalı sürücü ...'nin % 10 oranında, davacının % 90 oranında kusurlu olduğu yönündeki ATK Trafik İhtisas Dairesinin ... tarihli bilirkişi raporunun, dosya içerisindeki kaza anına ilişkin görüntüleri içeren CD'nin incelenmesine göre, kazanın oluş şekline göre somut olaya uygun düştüğü ve davalı sürücünün otobüs ile iki yönlü trafiğe açılmış yol bölümünde seyir halindeyken olay yerine doğru geldiğinde, sağ ilerisinde bölünmüş yolun trafiğe kapalı diğer platformundan orta refüje gelmiş olan ve dikkatsiz biçimde geçişine devam etmek isteyen yayaya karşı yoldaki mevcudiyetini belirtmek açısından ikazda bulunup seyrine daha kontrollü devam etmesi gerektiği hususuna riayet etmediğinin kabulünde isabetsizlik görülmemiştir. Bu itibarla davalı vekilinin kusur raporuna yönelen istinaf itirazlarının reddine karar verilmiştir.
2-Türk Borçlar Kanunu’nun 56. maddesi hükmüne göre hakimin olayın özelliklerini göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği bir para tutarı adalete uygun olmalıdır. Hükmedilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer bir fonksiyonu olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi mal varlığı hukukuna ilişkin bir zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. O halde bu tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenilen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. 22/06/1966 günlü ve 7/7 sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararının gerekçesinde takdir olunacak manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar da açıkça gösterilmiştir. Bunlar her olaya göre değişebileceğinden hakim bu konuda takdir hakkını kullanırken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.
İlk derece mahkemesince trafik kazasının meydana gelmesinde davalı sürücünün %10 oranında kusurlu olduğu kabul edilmiş ve bu karara karşı davalı vekilinin istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir. Bu itibarla kusur durumu kesinleşmiştir.
Adli Tıp Kurumu 2. İhtisas Kurulunun ... tarihli raporunda; Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre davacının iyileşme süresinin olay tarihinden itibaren 6 aya kadar uzayabileceği ve %8 oranında meslekte kazanma gücünden kaybetmiş sayılacağı mütalaa edilmiştir.
Olay tarihi, tarafların sosyal ve ekonomik durumları, haksız fiilin davacının sol dizden opere edilmesi ile sonuçlanması, davacının çektiği acı ve ıztırap, tedavi sürecine katlanmak zorunda kalması, davalı tarafın az da olsa kusuru, paranın satın alma gücü, günün ekonomik koşulları ve yukarıda açıklanan ilkeler dikkate alındığında davacı için hükmedilen 4.000,00 TL manevi tazminat miktarı dosya kapsamına göre azdır. Belirtilen nedenler ile hak ve nesafet kuralları çerçevesinde davacı için 15.000,00 TL manevi tazminat davacının manevi zararlarını karşılayacak miktardadır.
Hal böyle olunca; açıklanan nedenler ve tüm dosya içeriğine göre; davalı vekilinin kusura yönelik yerinde görülmeyen istinaf talebinin 6100 Sayılı HMK.'nun 353/1. fıkrası (b-1) bendi uyarınca esastan reddine, davacı vekilinin manevi tazminat miktarına yönelen istinaf isteminin kabulüyle 6100 Sayılı HMK'nun 353/1. fıkrası (b-2) bendi gereğince ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, kabul edilen istinaf nedenleri yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden düzelterek yeniden esas hakkında karar verilmesi suretiyle; maddi tazminat miktarına yönelen istinaf başvurusu olmadığından ilk derece mahkemesi hükmünün aynen korunarak maddi tazminat yönünden; 780,59 TL geçici iş göremezlik ve 6.660,41 TL kalıcı iş göremezlik tazminatı olmak üzere toplam 7.441,00 TL maddi tazminatın 09/05/2016 (davalı ... Sigorta yönünden 20/12/2017) kaza tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, davacının açtığı manevi tazminat davasının kısmen kabulü ile 15.000,00 TL manevi tazminatın 09/05/2016 kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... ve ...'den müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davalı ... vekilinin yerinde görülmeyen istinaf talebinin 6100 Sayılı HMK'nun 353/1. fıkrası (b-1) bendi uyarınca ESASTAN REDDİNE,
2-Davacı vekilinin manevi tazminat miktarına yönelen istinaf isteminin KABULÜNE,
3-İlk derece mahkemesi olan Antalya 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas - ... Karar sayılı, 14/10/2021 tarihli kararının 6100 Sayılı HMK'nın 353/1. fıkrası (b-2) bendi gereğince KALDIRILMASINA,
4-Düzelterek yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle;
a)Davacının açtığı maddi tazminat davasının KABULÜ ile 780,59 TL geçici iş göremezlik ve 6.660,41 TL kalıcı iş göremezlik tazminatı olmak üzere toplam 7.441,00 TL maddi tazminatın 09/05/2016 kaza tarihinden (davalı ... Sigorta A.Ş. yönünden 20/12/2017) işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
b)Davacının açtığı manevi tazminat davasının KISMEN KABULÜ ile 15.000,00 TL manevi tazminatın 09/05/2016 kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ...'den müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,
c)Maddi tazminat davası yönünden alınması gerekli 508,29 TL harçtan, peşin alınan 3,45 TL peşin harç ve ıslah ile alınan 36,69 TL olmak üzere toplam 40,14 TL harcın mahsubu ile bakiye 428,01 TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak Hazineye verilmesine,
ç)Manevi tazminat davası yönünden alınması gerekli 1.024,65‬ TL harçtan peşin alınan 32,45 TL harcın mahsubu ile bakiye 992,2‬0 TL harcın davalılar ... ve ...'den müştereken ve müteselsilen alınarak Hazine'ye verilmesine,
d)Maddi tazminat için davacı tarafından yatırılan 3,45 TL peşin harç, 36,69 TL ıslah harcı ve 35,90 TL başvuru harcı olmak üzere toplam 76,04 TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
e)Manevi tazminat için davacı tarafından yatırılan 32,45 TL peşin harcın davalılar ... ve ...'den müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
f)Maddi tazminat davası için harcanan 1.001,50 TL Adli Tıp Kurumu faturası, 550,00 TL bilirkişi ücreti ve 648,50 TL tebligat posta ideri olmak üzere toplam 2.200,00 TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
g)Manevi tazminat davası için harcanan 70,50 TL tebligat posta giderinin kabul ve red oranına göre hesaplanan 42,30 TL'sinin davalılar ... ve ...'den müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
ğ)Davacı maddi tazminat davasında kendisini vekil aracılığıyla temsil ettirdiğinden, kabul edilen miktara göre ilk derece mahkemesi karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan AAÜT'nin 13/1 maddesi gereğince belirlenen 4.080,00 TL nispi vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
h)Davacı manevi tazminat davasında kendisini vekil aracılığıyla temsil ettirdiğinden, kabul edilen miktara göre karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan AAÜT'nin 10/1-4 ve 13/2 maddeleri gereğince belirlenen 15.000,00 TL nispi vekalet ücretinin davalılar ... ve ...'den müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
ı)Davalılar ... ve ... manevi tazminat davalarında kendilerini vekil aracılığıyla temsil ettirdiklerinden, ret edilen miktara göre karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan AAÜT'nin 10/1-4, 13/1-2 maddeleri uyarınca belirlenen 10.000,00 TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak bu davalılara verilmesine,
i)Artan gider avansının karar kesinleştiğinde ilgililerine iadesine,
5-Davacı ve davalı ... tarafından ayrı ayrı peşin yatırılan 162,10'ar TL istinaf kanun yoluna başvuru harcının ve davalı ...'in yatırdığı 195,50 TL istinaf karar harcının Hazineye gelir kaydına, 59,30 TL istinaf karar harcının davacıya talebi halinde iadesine, 586,03 TL bakiye istinaf karar harcının davalı ...'den alınarak Hazineye verilmesine,
6-Davalı ...'in başvuru sırasında sarf ettiği istinaf giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına, davacının başvuru sırasında sarf ettiği 162,10 TL istinaf kanun yoluna başvuru harç ücreti ile 85,00 TL posta masrafının davalılar ... ve ...'den müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
7-Artan istinaf gider avansının iadesine,
8-Kesin olan işbu kararın taraflara tebliği, avans iade, harç tahsil/ iade işlemlerinin ilk derece mahkemesince yerine getirilmesine,
İlişkin dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda 6100 Sayılı HMK'nun 362. maddesi (1-a) bendi uyarınca 15/05/2025 tarihinde KESİN olmak üzere oy birliğiyle ile karar verildi.
...