YARGITAY ADANA BOLGE ADLIYE MAHKEMESI 9. HUKUK DAIRESI

T.C. ADANA BAM 9. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2022/1008 - 2025/827
T.C.
ADANA
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
9. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO : 2022/1008
KARAR NO : 2025/827
KARAR TARİHİ : 05/05/2025

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I

BAŞKAN : ... (...)
ÜYE : ... (...)
ÜYE : ... (...)
KATİP : ... (...)

İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : ADANA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ : 29/03/2022
NUMARASI : 2015/... Esas, 2022/... Karar

DAVACI : ... ŞİRKETİ -
VEKİLLERİ : Av. ...
Av. ...
DAVALI : ... - ...
VEKİLİ : Av. ...
DAVANIN KONUSU : İtirazın İptali

İSTİNAF KARARININ
KARAR TARİHİ : 05/05/2025
YAZIM TARİHİ : 05/05/2025

Adana 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2015/... esas ve 2022/... karar sayılı kararı aleyhine istinaf başvurusunda bulunulmuş olup, dosya üzerinde yapılan istinaf incelemesi sonucunda;
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ :
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı adına kayıtlı olan ... plakalı aracın ZMMS poliçesinin müvekkili şirket tarafından düzenlendiğini, sigortalı motosikletin 01.01.2011 tarihinde tescilsiz bir motosiklet ile çarpışması neticesinde meydana gelen kazada, tescilsiz motosiklette yolcu olan ... ile sigortalı motosiklette yolcu olan ...'ın yaralandığını, kaza sonrası düzenlenen trafik kazası tespit tutanağında davalı araç sürücüsünün ehliyetinin olmadığının tespit edildiğini ve kusurlu bulunduğunu, yolculardan ... tarafından müvekkili şirket aleyhine açılan Adana 7. Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 2012/... esas sayılı dosyasında, 18.135,06.TL maddi tazminata hükmedildiğini, bu karar nedeniyle ...’a müvekkili şirket tarafından 30.06.2014 tarihinde 27.263,00.TL ödeme yapıldığını, diğer yolcu ... tarafından ise Adana 1. Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 2011/... esas sayılı dosyasından tazminat davası açıldığını, yargılama sırasında ... vekiline 05.10.2012 tarihinde yargılama giderleri, avukatlık ücreti ve işlemiş faiz dahil 128.273,00.TL'nin sulhen ödeme yapıldığını, ödemelerin rücuen tazmini için Adana 14. İcra Dairesi'nin 2014/... ve 2014/... esas sayılı dosyalarında başlatılan icra takibine itiraz edildiğini, sigortalı araç sürücüsünün kazanın meydana gelmesinde kusurlu olduğunu, araç sürücüsünün ZMMS Genel Şartları'na aykırı olarak aracı kullanmak için ehliyetinin olmaması sebebi ile davalıya rücu edilebileceğini belirterek Adana 14. İcra Müdürlüğü’nün 2014/... esas ve 2014/... esas sayılı dosyalarına yapılan itirazın iptali ile takibin devamına, davalı aleyhine %20'si oranında olmak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; ;kazaya sebebiyet veren ... plakalı motosikletin müvekkili ... adına kayıtlı olduğunu, ancak müvekkilinin oğlu tarafından kazadan 3 ay kadar önce ... isimli şahsa devredildiğini, fiili kullanımı başkasına devreden müvekkilinin kayıtlı maliki olması ve ZMMS poliçesinin bulunması nedeniyle söz konusu tazminattan sorumlu tutulamayacağını, davacının kaza nedeniyle ödediği tazminatların tamamının müvekkilinden talep edemeyeceğini, kazada müvekkili adına kayıtlı aracın tali kusurlu olduğunu ve kusur oranın %20 olduğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ'NİN KARAR ÖZETİ :
İlk Derece Mahkemesi kararında özetle; davacı tarafından ZMMS ile sigortalanan aracın sürücüsünün %20 oranındaki kusuru ile sebebiyet verdiği trafik kazasında yaralanan dava dışı ... ve ...'a davacı tarafından poliçe kapsamında ödeme yapıldığı, aracı kullanan sürücü ...'ın ehliyetsiz olduğu, TTK 1472. maddesi gereğince araç maliki ve sigortalı davalı ...'e rücu edilebileceği, keza aracın ehliyetsiz sürücüsü tarafından kullanılmasına sebebiyet vererek sigorta sözleşmesine aykırı davrandığı, ancak zarar sorumlusundan halefiyet ilkelerine dayalı olarak talepte bulunan davacının, ödediği meblağın tamamını değil, ancak zarar görenin uğradığı gerçek zararı isteyebileceği gerekçesi ile davanın kısmen kabulüne, Adana 14. İcra Dairesi'nin 2014/... esas sayılı dosyasına yapılan itirazın, 25.738,11.TL asıl alacak, 577,52.TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 26.315,63.TL üzerinden, Adana 14. İcra Dairesi'nin 2014/... esas sayılı dosyasına yapılan itirazın, 3.579,48.TL asıl alacak, 639,89.TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 4.219,37.TL üzerinden iptaline, davacının inkar tazminatı talebinin bulunmadığı, kaldı ki alacağın likit olmadığı, davacının yaptığı ödemeler için rücuen tazmin talebi ile icra takibi başlattığı, kötü niyetli olmadığı, bu yönde herhangi bir delil bulunmadığı gözetilerek davalının tazminat talebinin reddine karar verildiği anlaşılmıştır.
DAVACI TARAFINDAN İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ :
Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; ... için ödemeye esas rapor ile ATK raporu arasındaki çelişki giderilmediğini, Yönetmelik ve Hesap Yöntemi'nin ayrı olsa dahi ATK tarafından yapılması gereken Mersin Devlet Hastanesi tarafından düzenlenen raporun ilgili Yönetmeliğe davacının çalışma gücü kaybı meslekten kazanma gücünden kayıp oranına çevrilerek her iki rapor arasında çelişki olup olmadığı tespit ederek, çelişki var ise giderilmesi gerektiğini, ... için maluliyet raporları arasındaki çelişki giderilmeden karar verildiğini, davalı lehine hükmedilen vekalet ücretinin hatalı olduğunu belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER :
Taraf vekillerinin beyan ve dilekçeleri ve tüm dosya kapsamı
HUKUKİ NİTELENDİRME, DELİLLERİN VE İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE :
Dava itirazın iptali istemine ilişkindir.
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili tarafından zorunlu mali mesuliyet sigorta poliçesi düzenlenen ... plakalı aracın karıştığı kazada, karşı araçta sürücü ve yolcu olarak bulunan şahısların yaralanması nedeniyle dava dışı zarar görenlere ödenen tazminatın sigortalı aracın ehliyetsiz olarak kullanıldığı gerekçesiyle davalı işletenden rücuen tahsili amacıyla başlatılan takibe haksız olarak itiraz edildiğini belirterek itirazın iptali ile takibin devamına karar verilmesini talep etmiş, davalı ise, davanın reddine karar verilmesini talep etmiş olup, mahkemece yapılan yargılama sonucunda yazılı gerekçe ile davanın kısmen kabul, kısmen reddine karar verilmiştir. İşbu karara karşı davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.
İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen karar hakkında; 6100 sayılı HMK'nın 355. maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine ilişkin aykırılık bulunup bulunmadığı hususlarıyla sınırlı olarak inceleme yapılmıştır.
2918 sayılı KTK'nın 85. maddesinde "Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar....İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur" hükmü yer almaktadır.
2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu 95/2. maddesinde ise; "Ödemede bulunan sigortacı, sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre, tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda sigorta ettirene başvurabilir" hükmü ve Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının B.4/2 maddesinde; “Ödemede bulunan sigortacı, sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre, tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda sigorta ettirene rücu edebilir” düzenlemesi mevcuttur.
Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası Genel Şartlarının B.4. maddesinde sigorta ettirene rücu halleri düzenlenmiş olup, buna göre, tazminatı gerektiren olayın, aracın ilgili mevzuat hükümlerine göre gereken ehliyetnameye sahip olmayan veya geçerliliğini yitirmiş sürücü sertifikasına sahip ya da ehliyetine geçici/sürekli el konulmuş kimseler tarafından sevk edilmesi veya trafik kurallarının ihlali sonucunda meydana gelmiş olması rücu sebebi olarak kabul edilmiştir.
Somut olayda, dosyadaki belgelere, kararın dayandığı delillerle, usul ve yasaya uygun gerektirici nedenlere göre, kanunun olaya uygulanmasında ve gerekçede hata edilmediği, ihtilafın doğru olarak tanımlandığı, sigortalı aracın kaza tarihinde ehliyeti bulunmayan sürücü ... tarafından kullanıldığı, mahkemece alınan kusur ve tazminat raporlarının denetime ve hüküm kurmaya elverişli olduğu, davacı sigorta şirketinin Adana 7. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2012/... Esas, 2014/... Karar sayılı kararı ve Adana 1. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2011/... Esas, 2014/...Karar sayılı kararı doğrultusunda dava dışı hak sahiplerine yapmış olduğu ödemeyi davalı işletenden rücuen tahsilini talep edebileceği, Trafik Sigortası Genel Şartlarına göre rücu şartlarının gerçekleştiği ve ilk derece mahkemesince verilen kararın usul ve yasaya uygun olduğu, davacı vekilinin aşamalardaki beyanlarında kazada yaralanan ...'ı hazır edemeyeceklerini beyan ettiği ve dosyaya celbedilen tedavi evrakı üzerinden maluliyet tespitinin talep edildiği, mahkemece talep gözetilerek bu doğrultuda ATK'dan raporlar alındığı, yine davacının maluliyet tazminatı ödemesinde esas aldığı Mersin Devlet Hastanesi tarafından düzenlenen raporun engellilik raporu olup, mahkemece ATK'dan alınan rapor ile çelişki oluşturmayacağı, zira her iki raporun tanzimine ilişkin esasların farklı olduğu, bu sebeple ilk derece mahkemesi kararının usul ve yasaya uygun olduğu, ancak eldeki davanın rücuen tazminat alacağına ilişkin açılmış itirazın iptali niteliğinde bulunduğu ve karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'nin 13/3 maddesine göre maddi tazminat istemli davaların kısmen reddi durumunda, karşı taraf vekili yararına tarifenin üçüncü kısmına göre hükmedilecek ücretin, davacı vekili lehine belirlenen ücreti geçemeyeceği, bu haliyle mahkemece davalı yararına hükmedilecek vekalet ücretinin davacı yararına hükmedilen vekalet ücretini geçemeyeceği nazara alınarak hüküm kurulması gerekirken davalı yararına daha fazla vekalet ücretine hükmedilmesinin usul ve yasaya uygun olmadığı, davacı vekilinin bu sebeple istinaf talebinde haklı olduğu, ancak yapılan yanlışlığın yeniden yargılamayı gerektirmediği anlaşılmakla davacı vekilinin istinaf talebinin kabulü ile istinafa konu kararın kaldırılmasına ve Dairemizce davanın kısmen kabul, kısmen reddine yönelik aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda gerekçesi açıklandığı üzere :
1-6100 sayılı HMK'nin 353/1-b-2 maddesi gereğince davacı vekilinin İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun KABULÜNE,
2-6100 sayılı HMK'nin 353/1-b-2 maddesi gereğince Adana 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2015/... esas ve 2022/... karar sayılı kararının KALDIRILMASINA,
3-YENİDEN HÜKÜM KURULMASINA,
Davanın KISMEN KABUL, KISMEN REDDİ ile;
4-Davalının Adana 14. İcra Dairesi'nin 2014/... esas sayılı dosyasına yaptığı itirazın, 25.738,11.TL asıl alacak, 577,52.TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 26.315,63.TL üzerinden iptali ile takibin bu miktar üzerinden ve asıl alacağa takip tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmak suretiyle DEVAMINA,
5-Davalının Adana 14. İcra Dairesi'nin 2014/... esas sayılı dosyasına yaptığı itirazın, 3.579,48.TL asıl alacak, 639,89.TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 4.219,37.TL üzerinden iptali ile takibin bu miktar üzerinden ve asıl alacağa takip tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmak suretiyle DEVAMINA,
6-Şartları oluşturmadığından davalının kötüniyet tazminatı talebinin REDDİNE,
7-Alınması gereken 2.085,84.TL karar ve ilam harcının, peşin alınan 2.280,86.TL harçtan mahsubu ile fazla alınan 195,00.TL harcın karar kesinleştiğinde ve istek halinde davacıya İADESİNE,
Davacının peşin olarak ödediği 2.280,86.TL harcın davalıdan alınarak davacıya ÖDENMESİNE,
8-Davacı kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden, kararın verildiği tarihte yürürlükte olan AAÜT'ne göre davanın kabul edilen kısmı üzerinden hesaplanan 5.100,00.TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ÖDENMESİNE,
9-Davalı kendisini bir vekil ile temsil ettirdiğinden, kararın verildiği tarihte yürürlükte olan AAÜT'ne göre davanın reddedilen kısmı üzerinden hesaplanan 5.100,00.TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ÖDENMESİNE,
10-Davacı tarafından yapılan 4.815,00.TL yargılama giderinin davanın kabul ve red oranına göre hesaplanan 821,00 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, kalan masrafın davacının üzerinde BIRAKILMASINA,
İstinaf incelemesi yönünden;
1-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince peşin olarak alınan 530,00.TL istinaf karar harcının kararın kesinleşmesi ile talep halinde davacıya İADESİNE,
2-6100 sayılı HMK'nin 326/1 maddesi gereğince davacı tarafından yapılan 220,70.TL istinafa başvurma harcı, 13,00.TL tebligat gideri ve 105,60.TL posta gideri olmak üzere toplam 339,30.TL istinaf yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
3-6100 sayılı HMK'nin 330. maddesi gereğince inceleme dosya üzerinden yapıldığından taraf lehine vekalet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA,
4-6100 Sayılı HMK'nin 333. maddesi uyarınca peşin alınan ve kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde İlk Derece Mahkemesi'ne İADESİNE,
5-Kararın DAİREMİZCE taraflara TEBLİĞİNE,
Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, 7036 sayılı Kanunun 7'nci maddesi yollamasıyla 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunun 361'inci maddesi uyarınca kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde Yargıtay nezdinde temyiz kanun yolu açık olmak üzere 07/02/2025 tarihinde oy birliğiyle ile karar verildi. 05/05/2025

...
Başkan
...
¸e-imzalıdır
...
Üye
...
¸e-imzalıdır
...
Üye
...
¸e-imzalıdır
...
Katip
...
¸e-imzalıdır