YARGITAY 5. HUKUK DAIRESI

5. Hukuk Dairesi         2025/1885 E.  ,  2025/12202 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ: Adana Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesi
SAYISI: 2022/2107 Esas, 2024/1077 Karar
KARAR: Esastan ret
SAYISI: 2020/447 Esas, 2022/159 Karar

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili istemi davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı idare vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı idare vekilince temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Hatay ili, ... ilçesi, ... Mahallesi 3196 parsel sayılı taşınmaza yol yapılmak suretiyle fiilen el atıldığını belirterek kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin davalı idareden tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP
Davalı idare vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmaz ile ilgili ... Müdürlüğünce herhangi bir kamulaştırma işlemi yapılmadığını, el atmanın söz konusu olmadığını, fiili el atma olmadığından varsa hukuki el atmaya ilişkin davanın ... İdare Mahkemesinde açılması gerektiğini belirterek açılan davanın reddine, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri
Davalı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; dava değerinin 1.000,00 TL olarak belirlendiğini ıslah dilekçesinde 09.02.2022 tarihinde mahkemeye sunduğu 1.000,00 TL nin dava tarihinden başlayarak faiz işletilmesine, geri kalan tutarın ise ıslah dilekçesine göre karar verilip faiz işletilmesi gerekirken tutarın tamamına dava tarihi itibariyle faiz işletildiğini, emsal taşınmazın rayiç değerinin dava konusu taşınmazdan daha yüksek olmasından dolayı emsal olarak gösterilemeyeceğini, bilirkişi raporunda düzenleme ortaklık payı kesintisinin yapılmadığını, İlk Derece kararının kaldırılması gerektiğini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dava konusu taşınmazın 1/1000 ölçekli imar planı içinde olması dikkate alınarak taşınmaz arsa vasfında kabul edildiği, emsal olarak ... Mahallesi 1847 ada 11 parselin 10.09.2013 tarihli satışının alındığı ve neticeten 848,76 TL/m² birim bedel belirlendiği, her ne kadar emsal seçiminde bir kısım hata ve eksiklikler bulunmakta ise de, aynı yöreden Yargıtay'a intikal eden, ... Mahallesi 2345, 2346 ve 2348 parseller için 17.12.2014 değerleme tarihi itibarıyla 553,55 TL/m², ... Mahallesi 1750 ada 3 parsel sayılı taşınmaz için 29.06.2017 tarihi itibarıyla 401,55 TL/m² birim bedeller belirlenerek idare temyizi üzerine Yargıtay denetiminden geçtiği gözetildiğinde (Yargıtay 5. Hukuk Dairesinin 2022/268 Esas - 10446 Karar, 2022/223 Esas - 10442 Karar sayılı ilamları) bu taşınmazlara göre çok daha merkezi konumda, hastaneye, adliyeye ve ilçe merkezine yakın olan dava konusu taşınmaz için dava tarihi itibarıyla belirlenen birim bedel istinaf eden aleyhine olmadığı gibi öte yandan, %100 oranında değer kaybına uğradığı açık olan taşınmaz bölümü ile hukuken el atıldığı bilirkişi raporları ile sabit olan kısımların bedelinin hüküm altına alınmasında bir isabetsizlik görülmediğinden davalı idarenin istinaf isteminin yerinde olmadığı, İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama sonucunda vicdani kanaatin oluştuğu, duruşma sürecini yansıtan tutanaklar, kararın dayandığı deliller ile kanuni sebepler ve gerekçe içeriğine göre, davanın esası ile ilgili hükme etki edecek tüm delillerin toplandığı, kanunun olaya uygulanmasında ve gerekçede hata edilmediği, ihtilafın doğru olarak tanımlandığı, kararda usul ve kanuna aykırılık bulunmadığı anlaşıldığından davalı idare vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davalı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar etmiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, ... olarak davacı tapu malikleri ile davalı idare arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmazın değerinin biçilmesi ve bedelinin tahsili hususundadır.

2. Değerlendirme
1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Arsa niteliğindeki taşınmaza 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu’nun 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (g) bendi uyarınca emsal karşılaştırması yapılarak değer biçilmesi ve alınan rapor uyarınca tespit edilen bedelin davalı idareden tahsiline karar verilmesi, dava konusu taşınmazın davacılar adına olan tapu kaydının iptali ile idare adına tesciline karar verilmesi yerindedir.

3.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davalı idare vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Aşağıda yazılı kalan harcın davalı idareden alınmasına,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
01.10.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.