YARGITAY 11. CEZA DAIRESI

11. Ceza Dairesi         2025/1630 E.  ,  2025/14427 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ :Sulh Ceza Hakimliği
SAYISI : 2023/11148 Değişik İş
ŞÜPHELİ : Meçhul
SUÇ : Bilişim sistemlerinin banka veya kredi kurumlarının araç olarak kullanılması suretiyle dolandırıcılık

Küçükçekmece Cumhuriyet Başsavcılığının, 19.12.2023 tarihli ve 2023/38438 Soruşturma, 2023/44834 Karar sayılı kovuşturmaya yer olmadığına dair kararına karşı yapılan itirazın reddine ilişkin mercii Küçükçekmece 2. Sulh Ceza Hakimliğinin, 29.01.2024 tarihli ve 2023/11148 Değişik İş sayılı kararının, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 271/4. maddesi uyarınca kesin nitelikte olması sebebiyle karar tarihi olan 29.01.2024'te kesinleştiği belirlenmiştir.
Adalet Bakanlığının, 5271 sayılı Kanun'un 309/1. maddesi uyarınca, 13.03.2025 tarihli ve 2024/16112 sayılı evrakı ile kanun yararına bozma istemine istinaden düzenlenen, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 08.04.2025 tarihli ve KYB-2025/37342 sayılı Tebliğnamesi ile soruşturma dosyası Daireye gönderilmekle, gereği düşünüldü:

I. İSTEM
A. Kanun Yararına Bozma İstemi
Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 08.04.2025 tarihli ve KYB-2025/37342 sayılı kanun yararına bozma isteminin;
"5271 sayılı Kanun’un 160. maddesi uyarınca, Cumhuriyet savcısının, ihbar veya başka bir suretle bir suçun işlendiği izlenimini veren bir hâli öğrenir öğrenmez kamu davasını açmaya yer olup olmadığına karar vermek üzere hemen işin gerçeğini araştırmaya başlaması gerektiği, aynı Kanun’un 170/2. maddesi gereğince yapacağı değerlendirme sonucunda, toplanan delillerin suçun işlendiği hususunda yeterli şüphe oluşturduğu kanısına ulaştığında iddianame düzenleyerek kamu davası açacağı, aksi hâlde ise anılan Kanun’un 172. maddesi gereği kovuşturma yapılmasına yer olmadığına dair karar vereceği, buna karşın Cumhuriyet savcısının 5271 sayılı Kanun’un kendisine yüklediği soruşturma görevini yerine getirmediği, ortada yasaya uygun bir soruşturmanın bulunmadığı durumda, anılan Kanun’un 173/3. maddesindeki koşullar oluşmadığından, itirazı inceleyen merciin Cumhuriyet savcısının soruşturma yapmasını sağlamak maksadıyla itirazın kabulüne karar verebileceği yönündeki açıklamalar karşısında,
Dosya kapsamına göre, müştekinin şikâyetinde özetle; www.......com isimli internet sitesinde görmüş olduğu satılık spor aleti ilanı için ... isimli şahıs ile ... üzerinden görüştüğünü, şahsın ortağı olduğunu belirttiği ....isimli kişiye 4.000,00 Türk lirası kaparo ücretini gönderdiğini, daha sonra şahısla iletişime geçemediğini ve dolandırıldığını beyan etmesi üzerine yürütülen sonucunda, Küçükçekmece Cumhuriyet Başsavcılığının 19/12/2023 tarihli kararı ile, söylenen sözlerin hile boyutuna ulaşmayan basit yalan niteliğinde olduğu, müştekinin denetim olanağını kaldıracak boyutta olmadığı, müştekinin basit bir araştırma sonucunda kendisini arayan kişilerin kendilerini tanıttıkları sıfata sahip olup olmadığını öğrenme imkanının olduğu, müştekinin yaşı, yaşadığı sosyal ve kültürel çevre de göz önüne alındığında dolandırıcılık suçunun yasal unsurlarının oluşmadığı, somut olayda suçun oluşması için gerekli olan objektif olarak kandırmaya elverişli hile hareketinin de olmadığı, dolandırıcılık suçunun oluşması için gerekli olan nitelikli yalan öğesinin de somut olayda oluşmadığı, eylemin adi yalan niteliğinde olduğu ve hukuki uyuşmazlık niteliğinde bulunduğu gerekçesiyle kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verilmiş ise de;
Müştekinin şikayet dilekçesi ekinde, ... numaralı GSM hattı ile gerçekleştirdiği yazışmaları sunduğu, Küçükçekmece Cumhuriyet Savcılığınca yapılan araştırma sonucu söz konusu hattın müştekinin belirttiği gibi ... isimli şahsa ait olduğunun tespit edildiği, bunun yanında müştekinin 4.000,00 Türk lirası bedelindeki kaparo ücretini gönderdiği alıcı bilgilerinin de bulunduğu 16/05/2023 tarihli dekontu ibraz ettiği ve anılan dekontta yer alan banka bilgileri ile yapılan araştırma sonucunda, hesabın yine müştekinin beyanında belirttiği ....isimli şahsa ait olduğunun, hesap özetinde olay günü müşteki tarafından gönderilen kaparo bedelinin göründüğü ayrıca bedelin daha sonra ..... isimli şahsa aktarıldığının da tespit edildiği anlaşılmakla, tespit edilen şahısların açık kimlik ve adres bilgilerinin tespiti ile savunmalarının alınması, haklarında benzer şekilde dolandırıcılık suçundan soruşturma yürütülüp yürütülmediğinin araştırılması, bunların yanısıra olayın aydınlatılmasına yarar diğer delillerin toplanmasının ardından yapılacak inceleme sonucuna göre şüphelilerin hukukî durumunun takdir ve tayini gerekirken, şüphelilerin ifadesi dahi alınmadan eksik soruşturmaya dayalı olarak verilen kovuşturmaya yer olmadığına dair karara yönelik itiraz üzerine soruşturmanın genişletilmesine karar verilmesi gerektiği gözetilmeden, yazılı şekilde itirazın reddine karar verilmesinde isabet görülmemiştir."
Şeklindeki gerekçeye dayandığı anlaşılmıştır.

B. Değerlendirme ve Gerekçe
1. 5271 sayılı Kanun‘un 160. maddesinin birinci ve ikinci fıkralarında; Cumhuriyet savcısının, ihbar veya başka bir suretle bir suçun işlendiği izlenimini veren bir hâli öğrenir öğrenmez kamu davasını açmaya yer olup olmadığına karar vermek üzere hemen işin gerçeğini araştırmaya başlayacağı, maddî gerçeğin araştırılması ve adil bir yargılamanın yapılabilmesi için, emrindeki adlî kolluk görevlileri marifetiyle, şüphelinin lehine ve aleyhine olan delilleri toplayarak muhafaza altına almakla ve şüphelinin haklarını korumakla yükümlü olduğu belirlenmiştir.

2. 5271 sayılı Kanun’un, “Kovuşturmaya yer olmadığına dair karar” başlıklı 172/1. maddesi;
“(1) Cumhuriyet savcısı, soruşturma evresi sonunda, kamu davasının açılması için yeterli şüphe oluşturacak delil elde edilememesi veya kovuşturma olanağının bulunmaması hâllerinde kovuşturmaya yer olmadığına karar verir. Bu karar, suçtan zarar gören ile önceden ifadesi alınmış veya sorguya çekilmiş şüpheliye bildirilir. Kararda itiraz hakkı, süresi ve mercii gösterilir.
...“
Şeklinde düzenlenmiştir.

3. 5271 sayılı Kanun’un, “Cumhuriyet savcısının kararına itiraz” başlıklı 173. maddesinin inceleme konusu ile ilgili olan birinci, ikinci, üçüncü ve dördüncü fıkralarında;
“(1) Suçtan zarar gören, kovuşturmaya yer olmadığına dair kararın kendisine tebliğ edildiği tarihten itibaren onbeş gün içinde, bu kararı veren Cumhuriyet savcısının yargı çevresinde görev yaptığı ağır ceza mahkemesinin bulunduğu yerdeki sulh ceza hâkimliğine itiraz edebilir.
(2) İtiraz dilekçesinde, kamu davasının açılmasını gerektirebilecek olaylar ve deliller belirtilir.
(3)(Değişik: 18/6/2014-6545/71 md.) Sulh ceza hâkimliği, kararını vermek için soruşturmanın genişletilmesine gerek görür ise bu hususu açıkça belirtmek suretiyle, o yer Cumhuriyet başsavcılığından talepte bulunabilir; kamu davasının açılması için yeterli nedenler bulunmazsa, istemi gerekçeli olarak reddeder; itiraz edeni giderlere mahkûm eder ve dosyayı Cumhuriyet savcısına gönderir. Cumhuriyet savcısı, kararı itiraz edene ve şüpheliye bildirir.
(4) (Değişik: 25/5/2005 - 5353/26 md.) Sulh ceza hâkimliği istemi yerinde bulursa, Cumhuriyet savcısı iddianame düzenleyerek mahkemeye verir.
...“
Hükümleri yer almaktadır.

4. Kanun‘da yer alan düzenlemelerden de görüleceği üzere; Cumhuriyet savcısı, suçun işlenip işlenmediğinin tespiti bakımından hemen işin gerçeğini araştırmaya başlamalı, toplanan delillerin suçun işlendiği hususunda yeterli şüphe oluşturduğu kanısına ulaştığında iddianame düzenleyerek kamu davası açmalı, aksi halde 5271 sayılı Kanun’un 172. maddesi gereğince kovuşturma yapılmasına yer olmadığına dair karar vermelidir.

5. Kovuşturmaya yer olmadığına dair kararı itiraz üzerine inceleyen Sulh Ceza Hakimliği, kamu davası açılması için yeterli delil bulunmaması durumunda itirazın reddine, yeterli delil bulunması durumunda itirazın kabulüne veya eksik soruşturma nedeniyle soruşturmanın genişletilmesine karar verebilecektir.
6. Bu kapsamda inceleme konusu soruşturma dosyası değerlendirildiğinde; www.....com isimli internet sitesinde gördüğü satılık spor aleti ilanı için ... adına kayıtlı GSM hattı ile iletişime geçen şikâyetçinin, kendisini bu isimle tanıtan şüpheliyle 4.000,00 TL kapora gönderilmesi hususunda anlaştığının, paranın... adına kayıtlı banka hesabına gönderilmesine karşın, aradan geçen süreye rağmen vaat edilen ürünün gönderilmediğinin ve internette şüpheli hakkında benzer eylemleri nedeniyle çok sayıda şikâyet bulunduğunu öğrendiğinin iddia olunması üzerine yürütülen soruşturma kapsamında; dosya kapsamında açık kimlik ve adres bilgileri tespit edilen GSM hattı sahibi ...'ın, hesap sahibi...'ın ve şikâyetçi tarafından gönderilen paranın kısa süre içerisinde transfer edildiği diğer hesabın sahibi ...'in şüpheli sıfatıyla ifadelerinin alınması, haklarında benzer eylemleri nedeniyle başkaca soruşturma dosyaları bulunup bulunmadığının belirlenmesi, şüpheli ...'ın gerçekten spor ekipmanı satış ve imalatı işi ile uğraşıp uğraşmadığının ilgili kurumlardan da sorulmak suretiyle araştırılması ve suçun aydınlatılmasına yarar tüm delillerin toplanmasından sonra sonucuna göre bir değerlendirme yapılması gerekirken, "...dolandırıcılık suçunun oluşması için gerekli olan nitelikli yalan öğesinin somut olayda oluşmadığı, eylemin adi yalan niteliğinde olduğu ve hukuki uyuşmazlık niteliğinde bulunduğu..." şeklindeki hatalı gerekçe ve eksik soruşturma neticesinde verilen kovuşturmaya yer olmadığına dair karara karşı yapılan itiraz üzerine soruşturmanın genişletilmesine karar verilmesi yerine itirazın reddine karar verilmesi Kanun’a aykırı olup, kanun yararına bozma talebi yerinde görülmüştür.

II. KARAR
1. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının kanun yararına bozma isteminin KABULÜNE,
2. Küçükçekmece 2. Sulh Ceza Hakimliğinin, 29.01.2024 tarihli ve 2023/11148 Değişik İş sayılı kararının, 5271 sayılı Kanun’un 309/3. maddesi gereği, oy birliğiyle KANUN YARARINA BOZULMASINA,
5271 sayılı Kanun’un 309/4-a. maddesi uyarınca gerekli işlemlerin yapılması için soruşturma dosyasının, mahalline gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 17.11.2025 tarihinde karar verildi.