İSTANBUL ANADOLU 2. FIKRI VE SINAI HAKLAR HUKUK MAHKEMESI

T.C. İstanbul Anadolu 2. FİKRİ VE SINAİ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
ESAS NO : 2022/78
KARAR NO : 2024/2

DAVA : Tazminat (Fikir Ve Sanat Eserleri Sahipliğinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 07/04/2022
KARAR TARİHİ : 18/01/2024

Mahkememizde görülmekte bulunan Tazminat (Fikir Ve Sanat Eserleri Sahipliğinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı vekili tarafından sunulan 07.04.2022 tarihli dava dilekçesinde özetle, davacının üretilen bilgisayar programlarından doğan telif haklarının davacıya ait olduğunu, davalılarn davacıya ait bilgisayar programlarını hukuka aykırı olarak kullanımlarını tespit amacıyla-----Fikri ve Sınai haklar Hukuk Mahkemesi'nin ---- numaralı dosyası ile delil tespitinde bulunduklarını, 27.01.2020 tarihinde yapılan tespitte davalıların adresinde bulunan 1 bilgisayarda davacıya ait---- yazılımının, 1 adet bilgisayarda müvekkiline ait ----- yazılımının kurulu ve çalışır vaziyette lisansız olarak kullanıldığının tespit edildiğini, bu nedenle davalılardan ... aleyhinde ----- Fikri ve Sınai Haklar Ceza Mahkemesi'nin ----Numaralı ceza davasının açıldığını, 1 adet ----- yazılımının KDV hâriç bedelinin 2.999 Avro olduğunu, delil tespiti ile belirlene----- yazılımının sadece öğrencilere yönelik olarak sınırlı şekilde evde veya okulda kullanımının mümkün olduğunu, tespit esnasında öğrenci adına aktivasyon yapılmadan programın çalıştırıldığının tespit edildiğini, davalının işyerinde bu versiyonunun lisanssız olarak bulunmasının davacının çoğaltma hakkının ihlali niteliğinde olduğunu, lisanssız program kullanan davalının basiretli tacir gibi hareket etmediğini, davalılardan ...'ın mimar olarak çizim programlarının lisanslı olarak kullanılması gerektiğini bilmemesinin mümkün olmadığını belirterek daha sonra artırılmak üzere şimdilik 2.999 Avro'nun füili ödeme tarihindeki TL karşılığının tespit tarihi olan 27.10.2020 tarihinden itibaren işleyecek devlet bankalarının Avro için uyguladığı en yüksek vadeli mevduat faizi ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline ve delil tespiti dosyasındaki yargılama giderlerine hükmedilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davalı vekili tarafından sunulan 24.05.2022 tarihli cevap dilekçesinde özetle, eser sahibinin ancak gerçek kişi olabileceğini, davacının bir şirket olarak eser sahibi olamayacağını, mali hakları kullanma yetkisinin eser sahibinde olduğunu, bu hakların ancak yazılı bir sözleşme ile ve her bir hak ayrı ayrı gösterilmek suretiyle devralınabileceğini, davacı şirketin eser sahibi olduğuna dair delili dosyaya ibraz etmediğini, delil tespiti esnasında incelenen----- marka bilgisayarın davalı müvekkillerine değil, davalı şirket bünyesinde staj yapan stajyere ait olduğunu, buna ilişkin fatura ibraz ettiklerini, bu bilgisayarda tespit edilen yazılımın -----adlı yazılımın öğrenci versiyonu olduğunu, bu versiyonun kurulumunun delil tespitinden önce 20.03.2019 tarihinde gerçekleştirildiğini dolayısıyla davalıların bu yazılımın kullanımından sorumlu tutulmasının mümkün olmadığını, tespit esnasında ----- yazılımının bilgisayara 03.01.2020 tarihinde kurulduğunun ve içerisinde Ekim 2016-Ağustos 2018 tarihlerini içerir 5 adet -----ve --- uzantılı dosyalarının bulunduğunun tespit edildiğini, ----- marka bilgisayara ---- yazılımının 20.03.2019 tarihinde kurulduğunun ve içerisinde Mart-Ekim 2019 tarihlerini içerir 14 adet ---- uzantılı dosya bulunduğunun tespit edildiğini ancak bu bilgisayarın stajyere ait olduğunu, her iki bilgisayarda kurulu bulunan yazılımlarının şahsi kullanım amaçlı olarak kurulduğunu beyan ederek davanın reddini talep ettikleri anlaşıldı.

D E L İ L L E R V E G E R E K Ç E : Dava, Davacı adına olduğu iddia edilen ----- isimli eser hakkına yönelik davalılarca tecavüzde bulunulup bulunulmadığı, eser hakkınad tecavüz sebebi ile FSEK 68 md uyarınca maddi tazminat koşullarının oluşup oluşmadığına ilişkin davadır.
Mahkememizde aldırılan 16/03/2023 tarihli bilirkişi raporunda; ---- Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi'nin -----numaralı delil tespiti dosyasında yer alan (sayfa 3-4-5) ekran görüntülerindeki şekli ile ----- çeklinin davacının web sitesi olan-----adresinde yer alan ----şekli ile aynı olması ve yine dosya içerisindeki -----Teşkilatı üzerinden alınmış ---- tescil numaralı ve ---- ibareli marka tescili ve bu tescilin---- numaralı sınıfta yer alan “yazılımlar”ı içermesi nedeniyle davacının söz konusu yazılım üzerinde hak sahibi olduğuna, delil tespiti raporunda yer alan bilgisayarlardan----- adlı bilgisayarda, 03.01.2020 tarihinde kurulmuş olan ----- yazılımının bilgisayarda bulunan aktivasyon kodu ile lisansının aktifleştirildiği ve yazılımla oluşturulan proje dosyalarının olduğu görülmüş olup ----- yazılımının bilgisayara lisanssız yüklenmiş olduğuna, 20.03.2019 tarihinde kurulan----yazılımının kurulu olduğu ---- adlı bilgisayarda yer alan------ dosyalarının şirkette staj yapan stajyerin bitirme projesi olduğu ve bilgisayarda davalı firma adına çalışılmış herhangi bir proje dosyası olmadığı görülmüş olup işbu----- yazılımının eğitim versiyonunun davalı şirket projeleri için kullanılmadığına, yazılımın rayiç bedelinin belirlenmesi konusunda internet ortamında ürünün 12. versiyonunun yıllık ücreti KDV Hariç 25184,10 TL olarak satıldığı, 3 yıllık ücretinin KDV hariç 69.774,89 TL olarak satıldığı tespit edilmiştir. Yazılımın -----versiyonu ile ilgili bir bedel belirlenemediği, davacının beyan ve faturalarının esas alınabileceğine dair rapor sunulduğu görüldü.
Mahkememizde aldırılan 23/10/2023 tarihli bilirkişi raporunda; davacının hak sahibi olduğu 03.01.2020 tarihinde kurulan----- yazılımı ile 20.03.2019 tarihinde kurulan----- yazılımı davalı şirkette kurulu olduğu ancak, ----- yazılımının şirkette staj yapan stajyerin bitirme projesi olduğu, yazılımın rayiç bedelinin internet ortamında -----2.999 EURO, ---- 1.499,00 TL bedelle satıldığı, F.S.E.K.'in 68/1. maddesine göre---- yazılıp programı için 8.997 EURO'ya kadar;-----yazılım programı için 4.497,00 EURO'ya kadar Maddi tazminat talep edilebileceği, 07.04.2022 Dava Tarihi itibariyle istenebilecek Maddi tazminat tutarının ----- için 151.419,51TL, ------ için 75.684,51 TL olduğu, davaya konu her'iki yazılımın kullanım süreleri, kullanım şekli ve kurula-----yazılımının şirkette staj yapan stajyerin bitirme projesi olması gibi hususların değerlendirilmesinin mahkemede olduğuna dair rapor sunulduğu görüldü. Tarafların gösterdikleri deliller toplanmış, tüm usuli eksiklikler giderilmiştir. İncelenen dosya kapsamı, mevcut deliller, bilirkişi raporu birlikte değerlendirildiğinde; davacının ------ isimli bilgisayar programının sahibi olduğunu iddia ettiği, davalılara ait işyerinde yaptırılan tespitte bilgisayarda------ isimli programın kurulu ve çalışır durumda olduğunun tespit edildiğinin bu durumun FSEK ten kaynaklanan mali hakların ihlali niteliğinde olduğu iddia edilerek şimdilik 2999 EURO nun davalılardan tahsilini talep ettiği, davalılar vekilince tespit edilen bilgisayarın şahsi kullanıma tahsis edilen bilgisayar olduğunu, bu sebeple hak ihlali olmadığını belirterek davanın reddini talep ettiği, mahkememizce tüm deliller toplanıp ilgili ceza ve değişik iş dosyaları celp edildikten sonra dosyanın konusunda uzman bilirkişi heyetine tevdi edildiği, bilirkişi heyetince sunulan 16/03/2023 tarihli bilirkişi raporunda davalılara ait işyerinde----- yazılımının lisanssız olarak yüklendiğini, ayrıca tespiti yapılan -----yazılımın ise şirkette staj yapan stajyerin bitirme projesi olduğu, davalı şirket projeleri için kullanılmadığı yönünde görüş bildirildiği, emsal bedelin belirtilmesi yönünde aynı heyetten ek rapor alındığı, aldırılan ek raporda---- emsal bedelinin 2999 EURO, ----programının ise emsal bedelinin 1499 EURO olarak tespit edildiği, buna göre tüm dosya kapsamı birarada değerlendirildiğinde dosya içerisine alınan dava konumuza ilişkin ceza yargılaması ile ilgili ---- Fikri Sınai Haklar Ceza Mahkemesi -----esas ----karar ve ----- sayılı kararıyla dosyamız davalısı sanık ... hakkında ceza verilip hükmün açıklanmasının geri bırakıldığı, işbu ceza dosyası içerisinde yer alan 16/11/2021 tarihli bilirkişi raporunda şüpheliye ait işyerinde iki adet bilgisayarda -----isimli yazılımların kurulu ve çalışır vaziyette olduğunun tespit edildiği ve bu durumun mali hakların ihlali niteliğinde olduğuna dair görüş bildirildiği, mahkememizin----- değişik iş sayılı dosyası ile davalılara ait işyerinde yaptırılan tespit ve aldırılan 28/01/2020 tarihli bilirkişi raporunda davalılara ait işyerinde iki adet bilgisayar üzerinde birinde-----diğerinde ise -----isimli yazılımın kurulu ve çalışır olduğu yönünde tespit yapıldığı, buna göre de davalılara ait işyerinde iki adet bilgisayar üzerinde ----- isimli bilgisayar programlarının çalışır ve kullanılır vaziyette olduğunun tespit edildiği, davacı tarafından sunulan belgelere göre davacının işbu-----isimli bilgisayar programlarının hak sahibi olduğu ve bilgisayar programlarının eser niteliğinde olduğu, davalıların tespiti yapılan programlar bakımından sorumluluğunun değerlendirilmesi yönünde bilgisayarlardan ----- adlı bilgisayarda ----- yazılımının lisanssız olarak yüklenmiş olduğunun tespit edildiği, bu sebeple bu program nedeniyle davalıların sorumlu olduğu, işyerinde bulunan ----- isimli bilgisayarda ise ------yazılımının kurulu olduğu, bu bilgisayar incelendiğinde stajyerin bitirme projesi olup davalı şirket projeleri için kullanılmadığı, davalı firma bakımından herhangi bir proje tespit edilemediği, fakat söz konusu bilgisayarın davalı işyerinde tespit edilmiş olması sebebiyle bilgisayarı kullanan stajyerinde işyerinde yapmış olduğu staj kapsamında ilgili yazılımı kullandığı tespit edilmiş olduğundan tespiti yapılan her iki bilgisayar programı yönünden davalıların sorumlu olduğu anlaşılmış bedel tespiti yönünden ise -----2999 EURO ------ programının ise 1499 EURO bedelle satıldığının tespit edildiği, buna göre her iki yazılım için toplam 4.498 EURO+KDV olarak emsal bedelin tespit edildiği fakat tespiti yapılan bu bedellerin söz konusu bilgisayar programlarının sürekli olarak kullanılmasına ilişkin olup davalılara ait işyerinde tespiti yapılan programlardan----yazılımın 03.01.2020 tarihinde ------ yazılımın ise 20/03/2019 tarihinde kurulduğu, tespit tarihinin ise 27/01/2020 tarihi olduğu, bu yönüyle bakıldığında kullanımların ---- programı bakımından 24 gün -----programı yönünden ise yaklaşık 10 ay kullanıldığı, kullanım süresi de dikkate alındığında belirlenen emsal bedellerin programların süreyle bağlı olmaksızın sadece belirli dönemlerde güncellenmesi gerekecek şekilde satış bedeline ilişkin olduğu, bu bedelin kullanılan süre ve kullanım tarihleri ayrıca programların versiyonlarının da dava tarihi itibariyle eski olduğu dikkate alınarak ---- bakımından rayiç bedelin 650 EURO -----programının ise rayiç bedelinin 350 EURO olarak tespit edilmesinin dosya kapsamına daha uygun olduğu, bu şekilde toplam bedelin 1000 EURO olduğu ve davacının bu bedelin üç katını FSEK 68. Maddesi uyarınca talep edebileceği anlaşıldığından 3000 EURO nun davalılardan müştereken ve müteselsilen alınmasına karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
HÜKÜM:
Davanın KISMEN KABUL KISMEN REDDİ ile;
1-3000 EURO nun fiili ödeme tarihindeki TL karşılığının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline iş bu alacak miktarına 27/01/2020 tarihinden itibaren devlet bankalarının EURO için uyguladığı en yüksek mevduat faiz oranın uygulanmasına fazlaya ilişkin istemin reddine,
2-Alınması gereken 6.721,704‬ TL harçtan alınan 824,95TL peşin harç, 1.522,00 TL ıslah harcının mahsubu ile kalan 4.374,75 TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye irat kaydına, davacı tarafından yatırılan 2.346,95 TL nin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
3-Davacı tarafından yapılan toplam 4.144,50 TL yargılama gideri ve değişik iş dosyasından yapılan 1.094,25 TL toplamı olan 5.238,75‬ TL yargılama giderinin kabul ret oranına göre 2.625 TL sinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca, avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince takdir olunan 25.500,00 TL ücreti vekaletin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine,
5-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca, avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince takdir olunan 25.500,00 TL ücreti vekaletin davacıdan alınarak davalılara ödenmesine,
6-Kullanılmayan ve artan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde taraflara iadesine,Dair davacı vekili ile davalı vekilinin yüzlerine karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.