ISTANBUL ANADOLU 12. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

T.C. İstanbul Anadolu 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/419 Esas
KARAR NO: 2026/23
DAVA: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 19/06/2023
KARAR TARİHİ: 09/01/2026

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı müvekkile ait ----- plaka no’lu araç, --- tarihinde ----- plaka sayılı aracın ön kısımları ile arkadan çarpması nedeniyle maddi hasarlı trafik kazasına karıştığını, Bu kazanın oluşumunda KTK'nun 52. fıkrasını ihlal eden önündeki araçla güvenli mesafe bırakmayan --------plakalı araç sürücüsü kusurludur. Esasen, kaza sonrası taraflarca düzenlenen anlaşmalı tutanaktan anlaşılacağı üzere, kazanın oluşumunda ---plaka sayılı araç sürücüsünün kusurlu olduğu kabul edildiğini,------ plaka sayılı aracın; kaza tarihi itibariyle ---- , davalı-------- tarafından düzenlendiğini, Meydana gelen kaza sonucunda, müvekkil aracı ciddi şekilde hasar görmüş, bagaj kapağı, arka tampon reflektörü, ve diğer parçaları değiştirilmek zorunda kalınmış, yapılan bu onarım nedeniyle araç orijinalliğini yitirmiştir.Kaza nedeniyle davacı aracında işçilik ve KDV dahil 20,630.89 hasar meydana geldiğini, Bu durumu müteakip araçta oluşan değer kaybı bedelinin ödenmesi için müvekkil tarafından sigorta şirketine başvurulmuş, 31/05/2022 tarihinde davalı tarafından davacının hesabına 1.172 TL değer kaybı bedeli ödemesi yapıldığını, Davacı müvekkil aracın ilk sahibi olup, aracın daha evvel kazası bulunmadığını, tüm bu nedenlerle HMK 107 maddesi uyarınca alacağın belirlenebilir hale geldiği aşamada talebimizi yükseltmek kaydıyla, şimdilik 100 TL değer kaybı bedelinin 26.07.2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi, yargılama giderleri ve avukatlık ücreti ile birlikte davalı şirketten tahsiline karar verilmesini dava ve talep etmiştir. Davacı vekili talep artırım dilekçesinde özetle; 6.500 değer kaybı bedelinin, kaza tarihi olan 26.07.2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, Yargılama giderleri ile avukatlık ücretininde davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine karar verilmesini beyan ve talep etmiştir.

SAVUNMA:Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu olaya ilişkin 1,172.00.-tl değer kaybı ödemesi ve 19,586.89.-tl rücu hasar tazminatı ödemesi yapıldığını, yürüyen bir ceza davası söz konusu olmadığından, ceza zamanaşımının uygulanması da söz konusu olmadığını, müvekkil sigorta şirketi başvuru öncesi değer kaybı ödemesi yapmış olup davacının gerçek zararını karşılamış olup başvuruya konu kaza bakımından başka bir sorumluluğu bulunmadığını, alacağın belirlenebilir olduğu hallerde hmk 107 kapsamında belirsiz alacak davası açılmasında hukuki menfaat bulunmadığını, asla kabul anlamına gelmemekle birlikte her halükarda değer kaybı bedeli hesaplamasının genel şartlara göre yapılması gerektiğini, davayı kabul manasında olmamak üzere, faizin dava tarihinden itibaren yasal faiz olması gerektiğini, tüm bu nedenlerle açıban davanın usulden ve esastan reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini beyan etmiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE: Dava hukuki niteliği itibariyle, Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasıdır. Mahkemece yapılan yargılama sırasında taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesi uzmanlık gerektiren yönleri bulunduğundan bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır. Bilirkişi tarafından alınan raporda özetle; Dosyada mevcut bilgiler kapsamında, arkadan çarpma asli kusurunu işleyen ----- plakalı aracın sürücü ----trafik kurallarına aykırı ve tedbirsiz davranışlarıyla olaya tam kusurlu olduğu, ----plakalı aracın sürücüsü ---- kaza oluşumunda kusurunun bulunmadığı ----- tarihli dava konusu hasarı nedeniyle değer kaybı olup olmadığı, olması durumunda değer kaybı miktarının iş bu raporun 11.maddesinde açıklanan gerekçeler ile tespit edilemeyeceği, hususları beyan ve rapor edilmiştir.
Bilirkişi tarafından alınan ek raporlarda özetle; ---- plakalı araçta ---tarihli davakonusu hasarı nedeniyle meydana gelen değer kaybının 6.500,00 TL mertebesinde olduğu Davacı vekili ------ tutarındaki ödeme değer kaybı ödemesi olduğunu belirttiği her ne kadar, ödeme belgesi üzerinde yazan açıklamada ödemenin hasar ödemesi olduğu belirtilmiş ise de, takdirin mahkememize ait olmak üzere, ---- tutarındaki ödemenin değer kaybı ödemesi olması durumunda bakiye değer kaybı zararının ödenen kısımdan bakiye değer kaybı zararının 5.328,00 TL olduğu hususları beyan ve rapor edilmiştir 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 85/1. maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, aynı yasanın 85/son maddesinde ise, “işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur” hükümlerine yer verilmiş, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın A-1. maddesinde de, “sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder” şeklinde ifade edilmiştir.
Aynı kanunun 91. Maddesinde ise “İşletenlerin, bu Kanunun 85 inci maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur.” şeklinde belirtilmiştir. Sorumluluk sigortaları TTK.nın 1473. ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir. “(1) Sigortacı sorumluluk sigortası ile, sözleşmede aksine hüküm yoksa, sigortalının sözleşmede öngörülen ve zarar daha sonra doğsa bile, sigorta süresi içinde gerçekleşen bir olaydan kaynaklanan sorumluluğu nedeniyle zarar görene, sigorta sözleşmesinde öngörülen miktara kadar tazminat öder.” şeklinde belirtilmiştir.Yukarıda açıklanan madde hükümlerinden, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası; motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.
Motorlu araçların işletilme tehlikesine karşı, zarar gören üçüncü şahısları, korumak amacıyla getirilmiş olan bu düzenleme ile öngörülen sorumluluğunun bir kusur sorumluluğu olmayıp, sebep sorumluluğu olduğu; böylece araç işletenin sorumluluğunun sebep sorumluluğunun ikinci türü olan tehlike sorumluluğuna ilişkin bulunduğu, öğretide ve yargısal içtihatlarla kabul edilmektedir ------
2918 sayılı Kanunun 86. maddesinde ise, bu Kanun’un 85. maddesinde düzenlenen sorumluluktan kurtulma ve sorumluluğu azaltma koşullarına yer verilmiştir.Bu düzenlemelere göre, araç işleteni veya araç işleteninin bağlı bulunduğu teşebbüs sahibi, kendisinin veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru bulunmaksızın ve araçtaki bozukluk kazayı etkilemiş olmaksızın kazanın bir mücbir sebepten veya zarar görenin veya üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri geldiğini ispat ederse sorumluluktan kurtulabilecek; sorumluluktan kurtulamayan işleten veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibi ise kazanın oluşunda zarar görenin kusurunun bulunduğunu ispat ederse, hakim, durum ve şartlara göre tazminat miktarını indirebilecektir.
Bir zarar sigortası türü olan zorunlu mali sorumluluk sigortasında sigortacı işletenin sorumluluğunu yine ancak sorumlu olduğu çerçevede karşılamakla yükümlüdür. Bu bakımdan zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi ile işletenin poliçe limiti dahilinde tazminat sorumluluğunu yüklenen sigorta şirketi gerçek zarardan, işletenin ve eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru oranında sorumlu tutulabilecektir-----Dava konusu kazaya ilişkin olarak davalının kısmi ödemede bulunduğu ve zamanaşımının kesildiği anlaşıldığından davalı tarafın zamanaşımı itirazının yerinde olmadığı anlaşılmıştır. Ayrıca tahkim dosyası celp edildiğinde verilen kararı usulden ret niteliğinde olduğu kesin hüküm oluşturmadığı görülmüştür.Somut olayda usul ve yasaya uygun bilirkişi raporu ile dava konusu kaza sebebiyle davacının aracında 5.328,00 TL değer kaybının meydana geldiği, kazanın meydana gelmesinde davacının kusurunun bulunmadığı davalı aracın %100 kusurlu olduğu, davalının da sigortalısının kusuru oranında meydana gelen değer kaybından sorumlu olduğu anlaşıldığından davalının 31.05.2022 tarihli, 1.172,00 TL tutarındaki ödeme değer kaybı ödemesinin bulunduğu dikkate alınarak davanın kısmen kabulüne karar vermek gerekmiş aşağıdaki şeklide hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KISMEN KABULÜ İLE,
---- değer kaybı bedelinin davalı -------- yönünden ise temerrüt tarihi olan 26/07/2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile tahsili ile davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,
2-Karar harcı 732,00 TL 'den davacı tarafça yatırılan 179,90 TL peşin harç ve 615,40 TL tamamla harcından mahsubu ile arta kalan 63,30 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacı tarafa iadesine,
3-Davacı tarafından yatırılan 179,90 TL başvurma harcı, 179,90 TL peşin harç ve 615,40 TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 975,20 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan tebligat, müzekkere gideri ve bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 4.060,75 TL yargılama giderinin haklılık oranına göre 3.328,57 TL sinin davalı taraftan tahsili ile davacı tarafa ödenmesine, kalan tutarın davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
6-Davanın kabul edilen kısmı için davacı yararına karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T. deki esaslara göre belirlenen 5.328,00 TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Davanın reddedilen kısmı için davalı yararına karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T. deki esaslara göre belirlenen 1.172,00 TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
8-Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(13) maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddeleri ile Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi uyarınca ----------- bütçesinden ödenen 3.120,00 TL arabuluculuk ücretinin haklılık oranına göre 2.557,44 TL'nin davalıdan, 562,56 TL'nin ise davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
9-Taraflarca dosyaya yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine,
Dair davacı vekilinin yüzüne karşı, davalının yokluğunda, miktar itibariyle KESİN olmak üzere verilen karar, açıkça okunup, usulen anlatıldı. 09/01/2026