İSTANBUL 4.FIKRÎ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESI

T.C.
İSTANBUL
4.FİKRÎ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ

ESAS NO : 2023/92 Esas
KARAR NO : 2024/80

DAVA : Tazminat (Fikir Ve Sanat Eseri Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 19/12/2017
KARAR TARİHİ : 18/04/2024

Mahkememizde görülmekte bulunan Tazminat (Fikir Ve Sanat Eseri Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin Müvekkilinin ülkemizde tanınan, sevilen ve eserleri birçok ünlü sanatçı tarafından icra edilen besteci ve söz yazarı olduğunu ve müvekkilinin ...'da asıl üye olduğunu, davalının yapımcısı olduğu ... ve ... logolu televizyon kanallarında yayınlanan “...”, “..." ve “..." adlı televizyon programlarında müvekkiline ait “...” ve “...” adlı müzik eserlerinin izin alınmaksızın kullanıldığını, söz konusu yayınların internet ortamındaki kullanımlarının ise başta ... olmak üzere, birçok video-müzik sitesinde halen devam ettiğini, müzik eserlerinin anılan türden programlarda kullanımının FSEK 6/3 maddesi uyarınca, işlenme (senkronize edilerek kultanım) niteliğinde olduğunu, bu tür kullanımların meslek birlikleri tarafından takip edilen mali haklardan olmadığı, doğrudan eser sahibinin uhdesinde bulunan hakkın kullanımı niteliğinde olduğunu, dolayısıyla eser sahibinden usulüne uygun biçimde izin alınmasının zorunlu olduğunu, ayrıca alenileşmiş bir eserin, program formatı geleği de olsa kısaltılarak ve bir anlamda icracıya uyarlanarak yeniden düzenlenmesinin bu haliyle kamuoyuna arz edilmesinin FSEK'in 16/1 maddesinde yer alan “eser sahibinin izni olmaksızın eserde kısaltmalar, eklemeler ve başka değişiklikler yapılamaz” hükmünün dolayısıyla manevi hakkın ihlali niteliğinde olduğunu, ayrıca bu yayınlarda eser sahibinin isminin zikredilmediğini bu halde FSEK 15. Maddesi ile düzenlenen "adın belirtilmesi zorunluluğu" hükmünün de ihlal edildiğini beyan ederek; müvekkile ait “...” ve “...” adlı müzik eserlerinin, davalının yapımcısı olduğu ... ve ... logolu televizyon kanallarında yayınlanan “...”, “...” ve “...” adlı televizyon programlarında senkronize ederek ve izin almaksızın kullandığı, ayrıca davalıya ait "...” adlı internet sitesi başta olmak üzere, internet üzerinden yayın yapan tüm sosyal mecralarda kullanıldığı ve tekrar yayınlarının yapıldığı, izinsiz kullanımların 29.10.2013 - 12.01.2016 tarihleri arasıda televizyon kanallarında ve halen internet ortamında devam ettiği, Televizyon yayınlarında ve internet ortamındaki yayınlarda eser sahibinin adının belirtilmediği, program formatı ve yayın gereği eserlerin yeniden düzenlenerek izinsiz kısaltıldığı ve işlendiği, eserin niteliğinin tartışma konusu edildiğinin ve amatör yarışmacılarca olması gerektiği gibi icra edilmediği, özetle eser sahibinin manevi haklarının ihlal edildiği dikkate alınarak, 15.000,000 TL manevi tazminata, fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik 15.000,00 TL maddi tazminatın üç katıyla ödetilmesine ve ilk yayın tarihlerinden itibaren en yüksek ticari faizine, Kararın ulusal bir gazetede yayınlanmasına hükmedilerek yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu eserlerin meslek birliği nezdinde kayıtlı olduğunun beyan edildiği, müvekkil şirketin yayın yaptığı TV'lerin meslek birlikleri ile her yıl yenilenen sözleşmelerinin mevcut olduğunu, söz konusu eserlerin davacının mensubu olduğu meslek birliği ile sözleşme kapsamında kullanıldığını, bu nedenle eserlerin umuma iletiminin meslek birliği ile yapılan sözleşme kapsamında bulunduğunu, ayrıca dava dilekçesinde 2013 yılından itibaren eserlere yer verilmiş olduğunu, bu taleplerin zaman aşımına uğradığını, dava konusu "..." , "..." ve "..." programlarının yarışmacıların performans sergilediği ve oylanma neticelerine göre elendikleri veya yarışmaya devam ettikleri bir yarışma programı olduğunu, bu nedenle, bir müzik albümündeki gibi, eserler için fahiş miktarlı telif bedeller değil bu husustaki rayiç bedellerin dikkate alınması gerektiğini, diğer yandan davacının adının tüm eserlerde kullanıldığını beyan ederek; davanın reddine karar verilerek yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Adli Yargı 1. Bölge Hâkimlerinin Müstemir Yetkilerinin Belirlenmesine İlişkin Hâkimler ve Savcılar Kurulu Birinci Dairesinin 04.11.2021 Tarihli ve 1111 Sayılı Kararı ile,
"İstanbul 4. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesinin 11.11.2021 tarihi itibarıyla faaliyete geçirilmesine, Hâkim (...) ...'nin uhdesinde bulunan (2. FSH Hukuk 1/2 müstemir yetkisine istinaden) dava ve işlerin 4. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesine devrine, bu dava ve işlere Hâkim (...) ...'nin 4. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi Hâkimi sıfatıyla bakmasına,
" şeklinde karar verilmiş, yalnızca derdest dosyaların devre konu edilebileceği yönünde karar verilmiştir.
Yine Adli Yargı 1. Bölge Hâkimlerinin Müstemir Yetkilerinin Belirlenmesine İlişkin Hâkimler ve Savcılar Kurulu Birinci Dairesinin 04.11.2021 Tarihli ve 1111 Sayılı Kararı ile aynı karar içeriğinde kararın 93.sayfasında 9-a maddesi ile devrin nasıl yapılacağına dair kriter ve düzenlemeler Kurul tarafından bağlayıcılığı olan şekilde aşağıdaki şekilde karara bağlanmıştır.
"9-) a- Daha önce 1/2 veya 1/3 uygulaması ile iki veya üç hâkim tarafından yürütülen mahkemelerden, Hâkimler ve Savcılar Kurulu Birinci Dairesi tarafından FAALİYETE GEÇİRİLEN YENİ MAHKEMELERDE; karar verilip kesinleşmemiş, hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı verilmiş ancak yasal süresi henüz dolmamış, durma kararı verilmiş, İSTİNAF VEYA TEMYİZ İNCELEMESİ İÇİN BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİNE YA DA YARGITAY’A GÖNDERİLMİŞ DOSYALAR, infaz bekleyen dosyalar, yargılamanın yenilenmesi dosyaları ile arşiv niteliğindeki dosyaların DİĞER MAHKEMEYE DEVREDİLMEKSİZİN MAHKEMESİNDE BIRAKILMASINA, “Uhdesinde bulunan dosya” kavramından 1/2 veya 1/3 uygulaması sırasında hâkimler arasındaki dosya paylaşım kriterleri doğrultusunda sadece “yargılaması halen devam etmekte olan derdest esas dosyaların (değişik iş dosyaları hariç)” anlaşılması gerektiğine,
b-Daha önce 1/2 veya 1/3 uygulaması ile iki veya üç hâkim tarafından yürütülen mahkemelerden, Hâkimler ve Savcılar Kurulu Birinci Dairesi tarafından dosyaların aktarılması suretiyle faaliyete geçirilen yeni mahkemelerde; daha önce ilgili hâkimlerin uhdesinde bulunan talimat evraklarının da yeni faaliyete geçirilen mahkemelere devrine" karar verilmiştir.
Dava dosyasının incelenmesinde,
-Davanın ilk olarak ... 2. FSHM'nde ... Esası ile açıldığı,
-... 2.FSHM'nde ... Esas, ... Karar sayılı İlamı 01/12/2020 tarihinde karar verildiği;
-Kanun yolu incelemesi sonucunda ilgili kararın İstanbul BAM 16. Hukuk Dairesi 2021/1052 Esas, 2023/536 Karar ve 23/03/2023 tarihli kararı ile verilen ilk kararın kaldırılmasına karar verildiği,
-Dosyanın ... 2. FSHHM'ne karar verilmek üzere tevzi edildiği; ... 2. FSHM'nde ...Esasını aldığı,
-İlgili mahkemece 10/04/2023 tarihinde dava dosyasının değişik gerekçe ile tevzi bürosuna iadesine karar verildiği;
Tevzi tarafından mahkememize tevzi olarak yukarıda esası aldığı anlaşıldı.
Mahkememiz açısından açık, kesin ve bağlayıcı Adli Yargı 1. Bölge Hâkimlerinin Müstemir Yetkilerinin Belirlenmesine İlişkin Hâkimler ve Savcılar Kurulu Birinci Dairesinin 04.11.2021 Tarihli ve 1111 Sayılı Kararı ile aynı karar içeriğinde kararın 93.sayfasında bulunan 9-a maddesinin bağlayıcılığı karşısında, mahkememizce .. 2.Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi tarafından verilen kararın bozulması sonucu yine ... 2.Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi tarafından davaya bakmaya devam edilmesi gerektiğinden, aksi durumun tabi hakim ilkesi ve HSK kararına açık aykırılık oluşturacağından; usul ekonomisinden önce gelen tabi hakim ilkesi gereği ilgili dosyanın ... 2. Fikri ve Sina-i Hukuk Mahkemesi esasına kaydedilmek üzere iade edilmesi 04.11.2021 Tarihli ve 1111 Sayılı Kararı (9-a) HSK Birinci Daire kararı uyarınca zorunlu görülmüştür.
HÜKÜM :Yukarıda gerekçesi açıklandığı üzere,
1-Mahkememizin 2023/92 Esas sayılı dava dosyasının Adli Yargı 1. Bölge Hâkimlerinin Müstemir Yetkilerinin Belirlenmesine İlişkin Hâkimler ve Savcılar Kurulu Birinci Dairesinin 04.11.2021 Tarihli ve 1111 Sayılı Kararı'nın (9-a) maddesi uyarınca ... 2. Fikri ve Sina-i Haklar Hukuk Mahkemesi'ne GÖNDERİLMESİNE,
2-Yargılamanın ilgili mahkemesince yürütülmesine,
3-Kararın ekine ilgili Hâkimler ve Savcılar Kurulu Birinci Dairesinin 04.11.2021 Tarihli ve 1111 Sayılı Kararı'nın 51 ve 93.sayfalarının eklenmesine,
4-Esasın bu şekilde kapatılmasına,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı kararın niteliği gereği kesin olmak üzere karar verildi.18/04/2024

Katip ...
e-imza

Hakim ...
e-imza