İSTANBUL BÖLGE ADLIYE MAHKEMESI 3. HUKUK DAİRESİ

T.C.
İSTANBUL
19. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2024/138 Esas
KARAR NO : 2024/558
DAVA : Menfi Tespit (Alım Satım)
DAVA TARİHİ : 05/03/2024
KARAR TARİHİ : 19/09/2024

Davacı tarafından davalı aleyhine açılan işbu davanın, işlemden kaldırıldığı (başvuruya bırakıldığı) 12/06/2024 tarihinden itibaren üç aylık yasal süre içinde yenilenmediği anlaşıldığından,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin, inşaat, yol yapımı, sağlık, yemek hizmeti gibi alanlarda faaliyet yürüten bir şirket olduğunu, davacı şirketin ticari faaliyeti gereği inşaat ve yol yapım işlerini ifa etmek maksadıyla faaliyetinde kullanacağı akaryakıtı temin için davalı şirket ile anlaştığını, davalı şirket ile akaryakıt temini konusunda ticari faaliyetlerinin düzenli bir şekilde devam ettiğini ve teslim edilen akaryakıt bedellerinin davalı şirketin hesabına ödendiğini, bazen de şirkete kesilen ve karşılığı bulunan çeklerle ödeme yapıldığını, ancak 2023 yılı içerisinde müvekkilinin sipariş ettiği akaryakıta karşılık davalı şirkete çek kesilmişse de davalı şirketin kötü niyetli davranarak sipariş edilen akaryakıtı teslim etmediği gibi bedelsiz kalmış çeki haksız ve kötü niyetli bir şekilde icra takibine konu ettiğini beyanla; ... İcra Dairesinin 2023/... esas sayılı dosyasıyla 1.260.949,09-TL tutarlı başlatılan icra takibinin tedbiren durdurulmasını, takip dosyasına konu borcun şimdilik 100.000,00 TL tutarı nedeniyle borçlu olunmadığının tespitini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı taraf üzerinde bırakılmasını talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirkete ait ... plakalı araçla ... den davacının sipariş ettiği yakıtın Bitlis'e teslim edilmek üzere dolumu mühürlü olarak yapıldığını, müvekkili şirket araçlarında ... araç takip sistemi kurulu olduğunu, davacı şirket kaşe ve imzasıyla teslim edildiğini, davacı tarafın, kayıtlarına faturayı alması, fatura bedeli için çek keşide etmesi ve hiçbir aşamada yakıtın teslim edilmediğine dair bir iddia ile çekin iadesi talebi olmaması karşısında dayanaksız ve iyi niyetle bağdaşmaz taleplerinin ve davanın reddini talep etmiştir.
GEREKÇE:
Dava; icra takibinden sonra açılan menfi tespit istemine ilişkindir.
... İcra Müdürlüğü'nün 2023/ ... Esas sayılı dosyasının bir örneğinin dosyaya eklenmiş olup, takip talebinin tetkikinden; 15/12/2023 günlü ... seri nolu 1.139.654,00 TL'lik çeke dayalı olarak 1.260.949,09 TL üzerinden icra takibinin başlatıldığı, ancak mahkememizdeki menfi tespit istemli bu davanın şimdilik 100.000,00 TL denilmek suretiyle kısmi olarak açıldığı görülmüştür.
Mahkememizin 22/05/2024 tarihli celsesinin 2 nolu ara kararı gereğince; davacı vekiline çek bedeli olan 1.139.654,00 TL üzerinden eksik harcı tamamlamak üzere 2 HAFTALIK KESİN SÜRE verildiği, verilen süre içerisinde eksik harç ikmal edilmediği takdirde Harçlar Kanunu 30. maddesi gereğince davaya devam edilmeyeceği ve dosyanın HMK 150. maddesi gereğince işlemden kaldırılacağının, ancak eksik harç miktarının yatırılması halinde dosyanın yenilenebileceğinin işbu zaptın davacı vekilinin elektronik tebligat adresine 23/05/2024 tarihinde tebliğ edilmek suretiyle ihtar edildiği, ancak verilen kesin süre içerisinde eksik harcın yatırılmamış olduğu, yine davacı vekilinin 29/05/2024 tarihli dilekçesi ile davaya kısmi dava olarak devam edilmesini talep ettiği görülmüştür.
Mahkememizin 12/06/2024 tarihli celsesinde verilen kesin süreye rağmen eksik harcın tamamlanmamış olması nedeniyle dosyanın işlemden kaldırıldığı görülmüştür.
Kural olarak menfi tespit davası kısmi olarak açılamaz. Ancak borçlu icra takibindeki borcunu kısmen kabul ediyorsa, kalanı için kısmi menfi tespit davası açması mümkün bulunmaktadır. (Yargıtay 19. Hukuk Dairesinin 2013/7695-12236 Esas-Karar sayılı ilamı da aynı yöndedir.) Ancak, takibin tamamı için borç bulunmadığı ileri sürülerek kısmi menfi tespit davası açılamayacaktır.
Tüm izah edilen nedenler çerçevesinde; davacı vekilinin verilen kesin süre ihtarına rağmen eksik harcı tamamlamadığı, dosyanın 12/06/2024 tarihinde işlemden kaldırıldığı, dosyanın 12/06/2024 tarihinden itibaren üç aylık yasal süre içinde yenilenmediği anlaşıldığından, davanın HMK'nın 150. maddesi uyarınca açılmamış sayılmasına karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HUAK Madde 18/A-13 : "Arabuluculuk faaliyeti sonunda taraflara ulaşılamaması, taraflar katılmadığı için görüşme yapılamaması veya iki saatten az süren görüşmeler sonunda tarafların anlaşamamaları hâllerinde, iki saatlik ücret tutarı Tarifenin Birinci Kısmına göre Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenir. İki saatten fazla süren görüşmeler sonunda tarafların anlaşamamaları hâlinde ise iki saati aşan kısma ilişkin ücret aksi kararlaştırılmadıkça taraflarca eşit şekilde uyuşmazlığın konusu dikkate alınarak Tarifenin Birinci Kısmına göre karşılanır. Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen ve taraflarca karşılanan arabuluculuk ücreti, yargılama giderlerinden sayılır." ve HUAK madde 18/A-14: "Bu madde uyarınca arabuluculuk bürosu tarafından yapılması gereken zaruri giderler; arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılması hâlinde anlaşma uyarınca taraflarca ödenmek, anlaşmaya varılamaması hâlinde ise ileride haksız çıkacak taraftan tahsil olunmak üzere Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanır." hükümleri gereğince arabuluculuk gideri olarak sistem üzerinden yapılan inceleme neticesinde sarf kararı düzenlenmediğinden ödeme yapılmadığı, ancak ilerde sarf kararı düzenlenmesi halinde 2024 yılı Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi uyarınca arabulucuya ödenecek olan 3.600,00 TL arabuluculuk ücret bedelinin HMK 331/3. Fıkrası gereğince, "Davanın açılmamış sayılmasına karar verilen hâllerde yargılama giderleri davacıya yükletilir." hükmü uyarınca davacı üzerine bırakılmasına karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
1-Davanın H.M.K.'nın 150. maddesi uyarınca AÇILMAMIŞ SAYILMASINA,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 427,60-TL karar harcının peşin yatırılan 1.707,75-TL'den mahsubu ile fazla yatırılan 1.280,15‬-TL'nin karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
3-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden yürürlükte olan AAÜT 7/1 gereği 8.950,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı tarafından yapılan 60,80 TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6-Artan gider avanslarının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
7-Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-(13) maddesi ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliğinin 26/2 maddeleri ile Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi uyarınca, zorunlu arabuluculuk başvurusu yapıldığı ancak sarf kararı düzenlenmediği görülmekle; Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenecek olan 2024 Yılı Arabuluculuk Asgari Ücret tarifesi uyarınca hesaplanan 3.600,00 TL arabuluculuk ücretinin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
Sarf kararı düzenlendiğinde; arabuluculuk ücretinin tespit edilenden eksik/fazla olması durumunda bakiye miktarın iadesine ya da tahsiline ilişkin talep halinde işlem yapılmasına,
Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda tarafların yokluğunda, kararın tebliğinden itibaren iki haftalık yasal süresi içinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi.19/09/2024

Katip ...
¸e-imza

Hakim ...
¸e-imza