İSTANBUL 2.FIKRÎ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESI

T.C.
İSTANBUL
2.FİKRÎ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ

ESAS NO : 2021/32
KARAR NO : 2024/10

DAVA : Endüstriyel Tasarım (Tecavüzün Tespiti İstemli)
DAVA TARİHİ : 29/01/2021
KARAR TARİHİ : 11/01/2024

Mahkememizde görülmekte bulunan Endüstriyel Tasarım (Tecavüzün Tespiti İstemli) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Dava dilekçesi: Davacı karşı davalı vekili dava dilekçesinde özetle; davaya konu olan ... kod numaralı Endüstriyel Tasarım Tescilli ve ... Faydalı Model Tescili, tescil için aranan yenilik ve ayırt edicilik kriterlerine sahip olmadığını, ayrıca 3.kişilere seçenek özgürlüğü tanımayan özgün bir görüntü olduğunu, ilgili ... kod numaralı Endüsiriyel Tasarım Tescilli ve ... Faydalı Model Tescilinin yeni olmadığını, tasarım konusu ürünün mobilya sektöründe kullanılan ve Faydalı Modelin ise daha önce Türkiye'de tescile konu edilmiş harcı alem ürünler olduğunu, ..., ..., ... Patent/Faydalı Model Tescillerinde de görüleceği üzere ilgili ürünlerin daha önce tescilli olduğunu, bahsi geçen eski tescillerin muhtelif sebeplerle hükümsüz olduğunu, sicilden düştüğünü, dolayısı ile harcı alem ürünler olduğunu belirterek ... Kod numaralı Ensdüstriyel Tasarım Tescilinin ve ... Faydalı Model Tescilinin Hükümsüzlüğü'ne karar verilmesine ve kararın sicilden terkini için TPMK ya yollanmasına, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunul (HMK) ile 554 Sayılı KHK Mülga, 551 Sayılı KHK Mülga ve SMK kapsamınca ... kod numaralı Tasarım Tescili ile ... kod numaralı Faydahı Model tescillerinin 3. Kişilere karşı devrinin engellenmesi yönünde karar verilmesine, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunul (HMK) ile 554 Sayılı KHK Mülga, 551 Sayılı KHK Mülga ve SMK kapsamınca ... kod numaralı Tasarım Tescili ile... kod numaralı Faydalı Model tescillinin 3. Kişilere karşı dava sonuna kadar hakkın ileri sürülmesini engelleme yönünde tedbir kararı verilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Cevap dilekçesi: Davalı karşı davacı vekilinin cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin, tescil belgesinde "..." olarak isimlendirdiği aksesuar üzerinde uzun zaman çalıştığını ve 04.12.2014 tarihinden itibaren 5 yıl süreyle korunmak üzere ... başvuru ve tescil numarası ile kendi adına tescil ettirdiğini, 5. yılın sonunda bu tasarımın tescil hakkını 5 yıl daha uzattığını, söz konusu tasarımın TPE'nin Resmi Endüstriyel Tasarımlar Bülteninde yayınlanarak 3. Kişilere ilan edildiğini, müvekkili şirketin tasarım tesciline ilişkin herhangi bir itiraz söz konusu olmadığını, aynı zamanda müvekkili şirketin 13.08.2015 tarihinde de "Köşeli mobilya bağlantı mekanizması) adını verdiği işbu faydalı modele ilişkin ... faydalı model belgesi alarak söz konusu buluşun mucidi olduğunu ilan ettiğini, müvekkili şirketin faydalı model belgesine herhangi bir itiraz söz konusu olmadığını, davacının iddia ettiği gibi ürünlerinde harcı alem olmadığını, bu ürün ile ilgili ilk başvurunun 2014 yılında kendileri tarafından yapıldığını, ürünün tescilinin ve faydalı model hakkının, demonte olarak kullanılabilmesi, 7 parçadan oluşarak sökülüp takılabilmesi, sabitlenebilmesi, 6 köşeli oluşu, vida yerleri ve takılıp çıkarılabilen çubuğunun şekli bakımından kendileri tarafından tescil edildiğini ve faydalı model belgesi alındığını, bu haliyle de davacı/karşı davalının iddia ettiği başvurulardan tamamen farklı olduğunu, davacı tarafından yenilik özelliğini kaldırdığı bildirilen başvuruların müvekkilinin geliştirdiği ürünle alakası olmadığını, bu hususun daha evvel kendilerine karşı ... 1. Fikri Sinai Haklar Hukuk Mahkemesi ... E. Sayılı davası ile açılan dosyadaki bilirkişi raporundan ve bu "hükümsüzlük davası" ndaki red kararından da anlaşılacağını belirterek davacının, tasarımlarının "yeni" ve "ayırt edici" olmadığı iddiası ile kanun kapsamında korunmadığına ilişkin varsayımlarının gerçek dışı olduğunu belirtmiştir.
Karşı dava: Davalı karşı davacı vekilinin karşı dava dilekçesinde özetle; davacı/karşı davalının, tasarım tescil ve faydalı model belgesinden de anlaşılacağı üzere tüm hak ve yetkileri kendilerine ait olan bu icadın yeni ve ayırt edici olmadığına ilişkin huzurdaki davayı açmış bulunsa da davanın asıl amacının bu olmadığını, müvekkili şirketin tescil ettirdiği bu ürünü tasarlamak, geliştirmek, üretmek ve piyasada saygın hale getirebilmek için büyük emek, sermaye ve zaman harcadığını, ayrıca müvekkil şirketin tasarlamış olduğu bu üründen ciddi anlamda gelir sahibi olduğunu, fakat müvekkili şirketin zamanla bu tasarım üzerinden kazandığı gelirin azaldığını ve tescil belgesini aldığı bu tasarımın başka firma tarafından taklit edildiğine ilişkin duyum aldığını, akabinde de tasarım hakkına sahip olduğu bu ürünün davalı şirket tarafından "kelebek masa mekanizması" olarak hukuka aykırı şekilde piyasaya sürüldüğü bilgisine ulaşıldığını, bunun üzerine müvekkili şirketin, davalı şirketin haksız kazancını önlemek ve kendi tescil ettirdiği ürünlerin davalı şirket tarafından hukuka aykırı ve haksız şekilde üretilip satılmasını engellemek amacıyla... tarihinde ... 8. Noterliği'nin ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile davalı şirkete ihtarname keşide ettiğini, fakat keşide edilen ihtarname sonrasında da davalı şirketin hukuka aykırı şekilde müvekkili şirkete ait bu ürünün aynısını satmaya devam ettiğini, davacı/karşı davalı şirketin ekte sundukları facebook isimli internet sitesinde de kendi sayfasında bu ürünü sanki kendisine aitmiş gibi reklamlar yaptığını, site üzerinden insanları yanılttığını ve müvekkilinin faydalı modelden ve tasarım tescilden doğan haklarına tecavüz ettiğini, davacı/ karşı davalının tasarım ve faydalı modelden doğan haklarına tecavüz ettiği hususunun ... 2. FSHM ... D.iş talepli dosyasından ve alınan bilirkişi raporundan sabit olduğunu, davacı/ karşı davalının iddialarına karşı her türlü şikayet, başvuru ve dava hakkı saklı kalmak kaydıyla; hukuka ve kanuna aykırı şekilde açılan mesnetsiz asıl davanın tüm talepleri ile beraber reddine, müvekkili şirketin ... numaralı tasarım tescil ve ... numaralı faydalı model belgesinde yer alan icadın aynısını ürettiği ve sattığı sabit ve net olan davacı/karşı davalının bu eylemlerinin tasarım ve faydalı model hakkına tecavüz oluşturduğunun tespitine, dosyaya sunulan bilirkişi raporunda da görüleceği üzere tecavüze konu ürünlerin satışının dava sonuna kadar tedbiren durdurulmasına ve üretime yarar kalıplara da dava sonuna kadar öncelikle teminatsız olarak aksi kanaatte iseniz uygun bir teminat belirlenerek el konulmasına, tecavüz eylemi tespit edilmesi akabinde davacı/karşı davalının tecavüzünü önlemek amacıyla tasarım ve faydalı modelden doğan üretim, satış ve kullanımın yasaklanmasına, üretime yarar kalıpların ve üretilen ürünlerin imhasına, karşı davanın tüm talepleri ile kabulüne, fazlaya ilişkin hakları, maddi manevi tazminat talep ve cezai takibata dair şikayet hakkı saklı kalmak kaydıyla davacı/karşı davalı şirket hakkında verilecek kararın masraflarının davacı/karşı davalı şirket tarafından ödenmesine, kararın ilgililere tebliği ile ülkemizdeki en yüksek tirajlı iki gazetede kamuoyu ile paylaşılarak ilanına, yargılama giderlerinin, vekalet ücreti ve sair tüm masrafların davacı/karşı davalı şirkete yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Karşı davaya cevap: Davacı karşı davalı vekili karşı davaya cevap dilekçesinde özetle; ... sicil numaralı “ortadan açılır masa açma-kapama mekanizması” başlıklı buluş incelendiğinde davalı/ karşı davacı tarafın haksız ve kötü niyetli tescilli ürünü ile aynı teknik soruna aynı teknik çözüm getiren makas mekanizması olduğu görüldüğünü, ... adına yapılan Faydalı Model başvurusunun 3 yıl (2014) ücreti ödenmediğinden dolayı 20.07.2015 tarihinde TPMK sistemi üzerinden Belge Geçersizlik ilanı yapıldığını ve başvurunun hükümsüz olduğunu, dolayısıyla faydalı modele konu ürünün harcı alem ürüne dönüştüğünü, ayrıca yine delillerinde açıkça ispatladıkları üzere Sarıtaş firmasının, davalı/karşı davacı firma ile aynı alanda faaliyet gösterdiği ve 2012 yılında davalı/karşı davacının ürünü ile aynı teknik soruna aynı teknik çözüm getiren ürünler olduğu görüldüğünü, yine 2012 tarihinde ... adlı internet linkinde Davalı/Karşı davacı firmanın davaya konu olan ürününün tanıtımı yapılmış olup piyasaya sürüldüğü anlaşılmaktadır. Davalı/Karşı davacı firma ise seneler sonra ... adlı internet linkinde aynı ürünün tanıtımını yaptığını, dolayısıyla mobilya masalarının üstten kelebek açılması için kullanılan makas sisteminin, mobilya masa üretim sektöründe kullanılan harcıalem bir ürün olduğunu, ayırt edicilik vasfı olmadığını, mevcut sökterde kullanımının davalı tarafından bilindiği halde, haksız ve kötü niyetli bir tescil olduğunu, yine Türk Patent Ve Marka Kurumu nezdinde Patent Uzmanı tarafından düzenlenen araştırma raporunda benzer gördükleri ... numaralı Hüseyin Temel adına kayıtlı başvuru ile yine ekte yer aldığı belirtilen yabancı dökümanlar ile aynı olduğu ve yenilikten yoksun olduğunun belirtildiği, dolayısıyla Patent/Faydalı Model Belgesi Hükümsüzlük Şartları açısından yenilik vasfının bulunmadığını, TPMK patent uzmanınca düzenlenen araştırma raporunun iddialarını doğruladığını ve hükümsüzlük şartlarının oluştuğu görülmekle, haksız ve kötü niyetli tescilin hükümsüzlüğüne karar verilmesi gerektiğini belirterek davanın reddine, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin karşı yana yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Cevaba cevap: Davacı karşı davalı vekili cevaba cevap dilekçesinde özetle; davacı karşı davalı vekili dava dilekçesindeki beyanlarını tekrarla ... Kod numaralı Ensdüstriyel Tasarım Tescilinin ve ... Faydalı Model Tescilinin Hükümsüzlüğü’ne karar verilmesine ve kararın sicilden terkini için TPMK ya yollanmasına, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) ile 554 Sayılı KHK Mülga, 551 Sayılı KHK Mülga ve SMK kapsamınca ... kod numaralı Tasarım Tescili ile ... kod numaralı Faydalı Model tescillerinin 3. Kişilere karşı devrinin engellenmesi yönünde karar verilmesine, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu1 (HMK) ile 554 Sayılı KHK Mülga, 551 Sayılı KHK Mülga ve SMK kapsamınca ... kod numaralı Tasarım Tescili ile ... kod numaralı Faydalı Model tescillinin 3. Kişilere karşı dava sonuna kadar hakkın ileri sürülmesini engelleme yönünde tedbir kararı verilmesine, dava sonucunda çıkan kararın masrafları davacıdan alınarak 3 büyük gazetede yayınlanmasına karar verilmesine, daha sonraya ilişkin hakları saklı kalmak sureti ile yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Cevaba cevap: Davalı karşı davacı vekilinin cevaba cevap dilekçesinde özetle; davalı vekili cevap dilekçesindeki beyanlarını tekrarla hukuka ve kanuna aykırı şekilde açılan mesnetsiz asıl davanın tüm talepleri ile beraber reddine, müvekkili şirketin ... numaralı tasarım tescil ve ... numaralı faydalı model belgesinde yer alan icadın aynısını ürettiği ve sattığı sabit ve net olan davacı/karşı davalının bu eylemlerinin tasarım ve faydalı model hakkına tecavüz oluşturduğunun tespitine, dosyaya sunulan bilirkişi raporunda da görüleceği üzere tecavüze konu ürünlerin satışının dava sonuna kadar tedbiren durdurulmasına ve üretime yarar kalıplara da dava sonuna kadar öncelikle teminatsız olarak aksi kanaatte ise uygun bir teminat belirlenerek el konulmasına, tecavüz eylemi tespit edilmesi akabinde davacı/karşı davalının tecavüzünü önlemek amacıyla tasarım ve faydalı modelden doğan üretim, satış ve kullanımın yasaklanmasına, üretime yarar kalıpların ve üretilen ürünlerin imhasına, karşı davanın tüm taleplerimiz ile kabulüne, fazlaya ilişkin hakları, maddi manevi tazminat talebi ve cezai takibata dair şikayet hakkı saklı kalmak kaydıyla davacı/karşı davalı şirket hakkında verilecek kararın masraflarının davacı/karşı davalı şirket tarafından ödenmesine, kararın ilgililere tebliği ile ülkemizdeki en yüksek tirajlı iki gazetede kamuoyu ile paylaşılarak ilanına, yargılama giderleri, vekalet ücreti ve sair tüm masrafların davacı/karşı davalı şirkete yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Deliller:
Celp edilen dosyalar: ... 1. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasının incelenmek üzere fiziken dosya arasına alınmıştır.
-... 1. FSHHM ' nin ...D.iş sayılı dosyası UYAP sistemi üzerinden celp edilmiştir.
TPMK: ..., ..., ... sayılı tasarımlara ilişkin belgelerin gönderildiği, bahsi geçen diğer tasarım kayıtlarına rastlanılmadığı, ayrıca, ..., ... nolu tasarımlar sahibi adına geçerliliğini kaybettiği, ... sayılı tasarımın geçerliliğini koruduğu anlaşılmıştır.
- ... ve ... sayılı faydalı model belgeleri, ... sayılı tasarım tescil belgesi ile ... faydalı model başvuru belgeleri dosya arasına alındığı, ... sayılı faydalı model belgesi ile ... sayılı tasarım tescil belgesinin halen sahipleri adına geçerliliğini koruduğu, ... sayılı faydalı model belgesinin ve ... faydalı model başvurusunun sahipleri adına hükümden düşerek geçerliliğini yitirdiği anlaşılmıştır.
Bilirkişi raporu: Bilirkişi raporunda; "Esas davada dava konusu ... numaralı Faydalı Model belgesinin istemler (1-4), deliller içerisinde yer alan ... yayın numaralı FM belgesi karşısında yenilikten yoksun olduğu, esas davada dava konusu ... numaralı ... belgesinin, deliller içerisinde yer alan ... no.lu FM belgesindeki ürün karşısında “ayırt edicilik” vasfına sahip olmadığı, karşı davada ... tarafından üretimi yapılan mobilya bağlantı mekanizmasının, dava konusu ... numaralı Faydalı Model belgesinin koruma kapsamı dahilinde olduğu, karşı davada ... tarafından üretimi yapılan mobilya bağlantı mekanizmasının, dava konusu ... numaralı ... belgesinin koruma kapsamı dahilinde olduğu" görüş ve kanaatini bildirmiştir.
Dava ve uyuşmazlık: Taraflar arasındaki uyuşmazlık esas dava bakımından davalı adına TPMK nezdinde tescilli bulunan ... tescil numaralı endüstriyel tasarım ile ... tescil numaralı faydalı model belgesinin hükümsüzlüğü ile sicilden terkininin gerekip gerekmediğine ilişkindir. Karşı dava yönünden ise endüstriyel tasarım ve faydalı model hakkına tecavüzün tespiti, durdurulması ve önlenmesinin gerekip gerekmediğine ilişkindir. Esas davada davacı taraf davaya konu edilen endüstriyel tasarım ve faydalı modellerin tescili için aranan yenilik ve ayırt edicilik kriterlerine sahip olmadığını, ayrıca 3. Kişilere seçenek özgürlüğü tanımadığını, dava konusu edilen ürünlerin harcı alem ürünler olduğunu belirterek davanın kabulünü talep etmiştir. Davalı taraf ise tescile konu ürünlerin harcı alem nitelikte olduğunu belirterek davanın reddini savunmuştur. Karşı dava yönünden ise davacı taraf davalının tescilli faydalı model ve tasarımlarının tecavüz ettiğini belirterek davanın kabulünü savunmuştur.
Gerekçe: Tüm dosya kapsamı bir bütün olarak ele alındığında; ... tescil numaralı endüstriyel tasarım ile ... tescil numaralı faydalı model belgesinin TPMK nezdinde davalı adına tescilli olduğu, mahkememizce alınan bilirkişi raporunda davacı adına tescilli bulunan ... tescil numaralı faydalı model belgesinde yer alan istemlerin daha önce TPMK nezdinde tescil edilen ... tescil numaralı faydalı model belgesi karşısında yenilikten yoksun olduğu, her iki faydalı model yönünden yapılan teknik incelemede faydalı model belgesinde yer alan istemlerin aynı olduğu, bu nedenle hükümsüzlük koşullarının oluştuğu kanaatinin bildirildiği, dava konusu edilen ... tescil numaralı endüstriyel tasarımın ise daha önce TPMK nezdinde tescili yapılan ... tescil numaralı faydalı model belgesi karşısında ayırt edicilik vasfına sahip olmadığı kanaatinin bildirildiği, dosya kapsamında alınan bilirkişi raporunun yeterli ve denetime elverişli olduğu, raporda hükümsüzlüğü istenen her iki tescilli istem yönünden daha önce tescili yapılan ürünlerin karşılaştırılarak rapor tanzim edildiği, bu haliyle raporun hükme esas alınması gerektiği kanaatine varılmakla, dava konusu edilen faydalı model ile endüstriyel tasarıma ilişkin tescilin hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine dair karar vermek gerekmiştir. Karşı dava yönünden yapılan incelemede ise karşı davalı tarafından üretilen ürünlerin karşı davacı adına tescilli bulunan ürünlerin kapsamında kaldığı, ancak esas dava bakımından dava konusu edilen tescilli tasarım ve faydalı modelin hükümsüzlüğüne karar verilmesi nedeniyle karşı davalının eylemlerinin tescilli tasarıma ve faydalı modele tecavüz teşkil etmediği anlaşılmakla karşı davanın reddine karar vermek gerekmiştir.
Yapılan yargılama sonucunda esas dava bakımından davanın kabulüne, karşı dava bakımından davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Açıklanan sebeplerle;
1-Esas dava yönünden açılan davanın KABULÜ ile ... tescil numaralı endüstriyel tasarım ile ... tescil numaralı faydalı model belgesinin hükümsüzlüğü ile sicilden terkinine,
2-Karşı dava yönünden açılan davanın REDDİNE,
3-Esas davada alınması gereken 427,60 TL karar ve ilam harcından, yatırılan 59,30 TL peşin harcın düşümü ile kalan 368,3‬0 TL harcın davalı karşı davacıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
4-Karşı davada alınması gereken 427,60 TL karar ve ilam harcından, yatırılan 59,30 TL peşin harcın düşümü ile kalan 368,3‬0 TL harcın davalı karşı davacıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
5-Davacı karşı davalı tarafından yapılan 59,30 TL peşin harç+ 59,30 TL başvuru harcı+ 3.250,00 TL bilirkişi ücreti+ 102,50 TL posta ücreti olmak üzere toplam 3.471,1‬0 TL yargılama giderinin davalı karşı davacıdan alınarak davacı karşı davalıya verilmesine,
6-Esas dava bakımından; Davacı karşı davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T'ne göre hesaplanan 25.500,00 TL maktu vekalet ücretinin davalı karşı davacıdan alınarak davacı karşı davalıya verilmesine,
7-Davacı karşı davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T'ne göre hesaplanan 25.500,00 TL maktu vekalet ücretinin davalı karşı davacıdan alınarak davacı karşı davalıya verilmesine,
8-Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın, karar kesinleştikten sonra talep halinde ilgili tarafa iadesine,
Dair taraf vekillerinin yüzüne karşı, (HMK 345/1 md. gereğince) gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde Mahkememize veya başka bir yer mahkemesine dilekçe ile başvurmak ve istinaf harcı ile gerekli giderlerin tamamı ödenmek suretiyle, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı.11/01/2024

Katip ...
¸e-imzalıdır

Hakim ...
¸e-imzalıdır