T.C.
İSTANBUL
ASLİYE 2.TİCARET MAHKEMESİ
DOSYA NO : 2021/512
KARAR NO : 2026/2
DAVA : İSTİRDAT (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 30/07/2021
KARAR TARİHİ : 05/01/2026
Yukarıda açık kimliği yazılı taraflar arasında görülen ÇEK İSTİRDAT davasının mahkememizde yapılan yargılaması sonunda:
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA;
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin, aralarındaki ticari ilişkiye binaen keşidecisi ...Şti olan ... Bankası ... Şubesine ait ... seri numaralı 30/05/2021 tarihli 100.000 TL bedelli çeki alacağına karşılık olarak aldığını, çekin müvekkil şirket yetkilisi ...'den çalındığını, hırsızlık ve dolandırıcılık nedeniyle ilgililer hakkında suç duyurusunda bulunulduğunu, ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... E.sayılı dosyası ile çek iptali davası açıldığını, çekin davalı şirket tarafından bankaya ibraz edildiğini, müvekkili şirketin davalı şirket ile herhangi bir ticari ilişkisi olmadığını, davalının çeki kötü niyetle iktisap ettiğini, bu nedenle dava konusu çekin istirdadı ile müvekkiline iadesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevabında; Müvekkilinin çeki, ticaret ürünü olarak yaptığı işlere karşılık iktisap ettiğini, TTK md 792 e göre iyi niyetli gerçek hamil olduğunu, çeki cirantasından aldığını, imzaların istiklali prensibi gereği herkesin kendi imzasından sorumlu olduğunu, müvekkilinin kusuru olmadığın, zayi davasında kesin delil ileri sürülerek çekin henüz iptal edilemediğini, soruşturma dosyasının hâlâ devam ettiğini, çekin iktisabında ağır kusur ve ihmalinin bulunmadığını, aksini davacının kesin delil ile ispatlaması gerektiğini (YHGK.nun 19.06.1996 tarih, 1996/11-354, 1996/502 K.), TTK m.790 a göre ' Cirosu kabil bir çeki elinde bulunduran kişi, son ciro beyaz ciro olsa bile, kendi hakkı müteselsil ve birbirine bağlı cirolardan anlaşıldığı takdirde yetkili hamil sayılır. Çizilmiş cirolar yazılmamış hükmündedir. Bir beyaz ciroyu diğer bir ciro izlerse, bu son ciroyu imzalayan kişi çeki beyaz ciro ile iktisap etmiş sayılır.' Bu durumda da davacı tarafın iddialarının geçersiz olduğunu, müvekkilinin yetkili hamil olduğunun anlaşıldığını, TTK md 780 e göre çekin unsurlarının tamam olduğunu, mücerretlik ilkesi gereği kıymetli evrağın, doğumuna sebep olan ilişkiden bağımsız ve soyut olduğunu belirterek davanın reddine, davacının dava konusu asıl alacağının % 20’ından aşağı olmamak üzere tazminat ve dava konusu alacağın % 10’u oranında para cezasına mahkum edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ VE HUKUKİ NİTELENDİRME:
Uyuşmazlık; dava konusu çekin haksız yere elinden çıktığı (çalındığı) iddiasına dayalı olarak, davalı ile aralarında hiç bir ticari ilişki bulunmadığından çekin istirdatı talebine ilişkin, TTK.nun 792.maddesine göre açılmış Çek İstirdat davasıdır.
Dava konusu olay nedeniyle ... CBS'na suç duyurusunda bulunulmuş, ... srş. Sayılı dosyasında ceza soruşturması açılmıştır. Ceza soruşturmasında;
Tanık ... kolluktaki beyanında; "... isimil şahsı tanımam, kendisini daha önce hiç görmedim.Bu şahısın ortağı olduğunu söylediğiniz ... isimli şahsı da tanımam, bilmem. ... bugün yani 30/12/2020 günü beni kullanmış olduğun (...)... numaralı hattımdan arayarak internet sitesi yaptırmak istediğini söyledi. Numaramı da internetten bulduğunu söyledi.Ben de kendisine veb sitesi işi yaptığımı, ofisimin olmadığını, bu işi dışarıdan yaptığımı, serbest yaptığımı ve kendisine bu konuda yardımcı olabileceğimi söyledim ve bu şahıs ile 31/12/2020 günü saat:16:00 da ... de buluşalım diye kendisine söyledim. ... ile 31/12/2020 günü saal:16:00 sıralarında ... çerisinde buluştuk. Kendisi bana inşaat ve gayrimenkul işleri ile uğraştığını, site kurmak istediğini söyledi, ben de sitenin kurulumu, kullanımı, tasarımı, reklamı ile ilgili bilgi verdim ve bu konuşmadan sonra Mevlüt bana ... isimli sitenin kurucusunun benim olup olmadığımı sordu, ben de evet siteyi ben kurdum dedim. Bunun üzerine ... bana bu site üzerinden dolandırıldığını, 185.000 (yüzseksenbenbin) TL değerindeki çekinin ismini bilmediği, ancak benim kurmuş olduğum zirvefactoring.com isimli site üzerinden bir şahsın gelerek bu çeki alarak kaybolduğunu söyledi. Bana bu çeki alıp giden şahsı tanıyıp tanımadığımı sordu, ben de ... isimli siteyi benim yaptığımı, bu sitenin ismini bana ... olurak, açık kimliğini söylemeyen ancak bu şahsın... numaralı hattan 05.11.2020 tarihinde beni arayarak vebsitesi konusunda benden yardım istediğini söyledim. Kendilerinin factoring işi yaptığım, bu konuda da bir vebsite açmak istediklerini söylediklerini söyledim. Ben de kendilerine istedikleri gibi bir site hazırlayarak isminin de bu şahısların istediği gibi zirvefactoring.com isimli site hazırlayarak bu şahıslara siteyi kurduğumu söyledim ve bu şahıslara benim kullanmış olduğum...ŞUBESİ ... 1ban numarama 1200 TL ödeme yapılmasını istedim, onlar da bana öncelikle bana ... SUBE 2 İSİMLİ AIM DEN VADESİZ HESABA KARTSIZ HESABA PARA YATIRMADAN Hesap No:... lu ... kimlik numaralı ... gönderici iletişim numaralı hesaptan 600 TL para göndereceklerini, kalan parayı da site tamamlandıktan sonra göndereceklerini söylediler. Ben de bunu kabul ettim. Siteyi hazırladım. Reklamlarını da hazırladım. Bu işin sonunda da 1200 TL paramın tamamını aldım. Bu şahıslara da reklam da dahil 1500 TL bana para gönderdiler. Bu şahıslara da reklam hesabındaki para bitlikten sonra bana tekrardan reklamın devam etmesi için bana 500 TL daha göndereceklerini söyledim ancak reklam süresi bitmesine rağmen bana vermeleri gereken 500 TL yi göndermediler. Kendilerini daha önce görüüşmüş olduğum ... numaralı hattan Hasan olarak tanıtan şahsı aradım ancak telefonun kapalı olması sebebi ile kendilerine hiçbir şekilde ulaşamadım. Ben de bunun üzerine websitesini ekranını SİTE BAKIMDA diye bir yazı ekledim ve bu yazıyı gördüklerinde de bana ulaşabileceklerini düşündüm. Daha sonra da sile üzerinden ...numaralı telefon numaralarını, .... adres bilgilerini sildim, siteyi boş görünür halde bırakıp kedilerinin tekrardan bana ulaşmalarını istedim ve son reklam parası olan 500 TL'yi ben kendi cebimden vermiştim, bu parayı bana ödemelerini sağlamak istedim. Bana hep aynı hesap numarası ile para gönderdiler. Ancak ben bu şahısları ile hiçbir şekilde yüzyüze görüşmedim, bu şahısları da daha önceden hiçbir şekilde tanımam, bilmem, Bu şahıs da kendini bana isminin sadece Hasan olarak tanıtmıştır.soyismini, açık adresini bilmem.Beni aramış olduğu GSM numarası da ... numaralı hattır ancak bu numaraya ben de ulaşamıyorum.Benim bu çek dolandırıcılığı ile ilgili hiçbir şekilde bilgim ya da ilgim yoktur. Ben sadece site kurarım ve bunun karşılığında para alırım. Kesinlikle bu şahıslar ile komisyon vs gibi bir ortaklığım falan da söz konusu değildir. Üzerime atılı suçlamaralı kesinlikle kabul etmiyorum. Benim bu konu ile ilgili söyleyeceklerim bunlardan ibarettir." demiştir.
Tanık ...savcılık ifadesinde; "Üzerime atılı suçlamayı anladım, savunmamı kendim yapacağım. Ben bu konuyla ilgili karakolda da ifade verdim. Benim bu dosyayla alakam yoktur. Dosyadaki kişileri tanımıyorum. ... isimli şahsı ilk defa duyuyorum. Bu şahsa para gönderme işlemlerinde benim bilgilerim kullanılmıştır. T.C.kimlik numarası bana aittir ancak gönderen kişinin cep numarası olarak görünen ...numaralı hat bana ait değildir. Ben böyle bir hat kullanmadım. Kimin kullandığını da bilmiyorum. Ben bundan 7-8 ay önce nüfus cüzdanımı kaybettim. Bu kayıpla ilgili Sultangazi'de ismini bilmediğim karakola müracaatta bulundum. Sonrasında kimliğimi tekrar bulamadım. Bu şekilde kimliğimi ele geçiren şahıslar benim adımı kullanarak para transferinde bulunmuş olabilirler. Dosyaya konu olayla bir ilgim yoktur. Suçlamayı kabul etmiyorum." demiştir.
Tanık ... savcılık ifadesinde; "Ben 27.08.2023 tarihinde ... T Tipi Ceza İnfaz Kurumuna tutuklu olarak girdim. Benim ...isimli inşaat üzerine şirketim vardı, maddi sıkıntı yaşadığım için şirketim şuan faal değildir. Çekte gördüğüm kadarıyla keşideci imzası bana aittir. 2021 yılında ticari faaliyetim devam ediyordu. Ben çekin lehtarı olan ... Şti.ni hatırlayamadım. Yine ismini sorduğunuz ...isimli kişiyi de tanımıyorum. O tarihte böyle bir çek verip vermediğimi hatırlamıyorum. Benim şirkete ait defter kayıt, fatura ve irsaliyeler ... İlçesinde faaliyet gösteren emniyetin yanında muhasebe ofisi bulunan ... isimli muhasebecidedir. Ben olayda isimleri geçen diğer şüpheliler ve şirketleri tanımıyorum. Bahsi geçen çekle ilgili kayıtlar olmadığı için net bir beyanda bulanmıyorum. Sadece kameradan gördüğüm kadarıyla çek altındaki keşideci imzası benim imzama benziyor. Diğer olaylarla bir ilgim yoktur, suçlamaları kabul etmiyorum." demiştir.
Tanık ... kolluktaki ifadesinde; "... isimli şahsı tanımıyorum. Kim olduğunu bilmiyorum. ... Emniyet Müdürlüğünde Polis Memuru olarak görev yapıyorum. 10/12/2020 günü ...'a gitmedim. Müştekiyle buluşmadım ve telefonla görüşmedim. ... İlçesi ... Mahahlesinde bulunan ... ismini kullanarak toplantı salonu kiralamadım. ... numaralı GSM hattını kimin kullandığını bilmiyorum. Benim böyle bir GSM hattım yoktur. Gsm hattını ben kullanmadım. Gsm numarasının cep telefonumda kayıtlı olup olmadığına bakmanıza rızam vardır. ... isimli şahsı tanımıyorum. Kim olduğunu bilmiyorum. Olayla benim bir ilgim ve alakam yoktur. Müştekinin ve tanıkların ifadesinde vermiş olduklari eşgaldeki şahıs ben değilim. Eşgal bana benzememektedir. ...' ın beni nasıl teshis ettiğini anlamadım. Gerekirse canlı teşhis yaptırılırsa benim olmadığım ortaya çıkacaktır. Kullanmış olduğum ... numaralı gsm hattımın HTS kayıtları çıkartılırsa İstanbul'a gitmediğim tespit edilecektir. Ayrıca kimlik belgem ile ilgili olarak ... C.Başsavcılığının yürütmüş olduğu ...sayılı soruşturmasında hakkında işlem yapılan ... isimli sahsın cep telefonunda kimlik belgemin fotoğrafı çıkmıştı. Konu hakkında şikayetçi olmuştum. Daha sonra kimlik fotokopim kullanılarak dolandırıcılık yapıldığını şüpheli sıfatıyla ifadelere çağrılınca öğrendim. Benim kimlik suretinin nasıl ele geçirdiklerini bilmiyorum. Bu şekilde sosyal medyada ve farklı internet sitelerinde kullanılmaya başladı. Halende sosyal medyada kimlik belgemin fotokopisi paylaşılmaktadır. ... C.Başsavcılığının..., ... sayılı dosyalarında kişisel verilerim rızam dışında kullanıldığı için şikayetçi olmuştum. Ílgili dosyalar tetkik edilirse doğru söylediğim anlaşılacaktır. Benim söyleyeceklerim bundan ibarettir. Üzerime atılı suçlamayı kabul etmiyorum." demiştir.
İfadesi alınan bu kişiler hakkında 08.12.2023 tarihinde EK-KYOK kararı verilmiş, dosya daimi aramaya alınmıştır.
Çekin son hamili, davalı şirketin sahibi ve temsilcisi ..., çekteki ciranta... Şirketi sahibi ve yetkilisi ... ile çekteki diğer ciranta ... Şirketi sahibi ve yetkilisi ...hakkında soruşturma yoktur, bu şahısların ifadelerine dahi başvurulmamıştır. Ceza soruşturması daimi aramaya alınmıştır.
Dava Türk Ticaret Kanunu'nun 792.maddesine dayanan çek istirdat davasıdır.
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun "Elden Çıkan Çek" başlıklı 792.maddesi gereğince; Çek, herhangi bir suretle hamilin elinden çıkmış bulunursa, ister hamile yazılı, ister ciro yoluyla devredilebilen bir çek söz konusu olup da hamil hakkını 790 ıncı maddeye göre ispat etsin, çek eline geçmiş bulunan yeni hamil ancak çeki kötüniyetle iktisap etmiş olduğu veya iktisapta ağır bir kusuru bulunduğu takdirde o çeki geri vermekle yükümlüdür.
Davalının söz konusu çeki ağır kusur veya kötü niyetle elinde bulundurduğu, davacının elinden çekin haksız ve hukuka aykırı şekilde çıkmasına neden olan kişilerce işbirliği halinde ortak kasıt altında veya bu durumu bilerek veya bilebilecek durumda olup ağır kusur ile hareket ettiği ispatlanamamıştır. Bu nedenle ispatlanamayan davanın reddine karar vermek gerekmiş olup aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan gerekçelerle;
Davanın REDDİNE,
1-Alınması gerekli 732,00-TL karar ve ilam harcının, peşin alınan 1.707,75-TL harçtan mahsubu ile fazla alınan 975,75-TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde DAVACIYA İADESİNE,
2-Davalı vekille temsil olunduğundan yürürlükteki Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap ve takdir olunan 45.000,00-TL vekalet ücretinin DAVACIDAN TAHSİLİ İLE DAVALIYA VERİLMESİNE,
3-Davacı tarafça yapılan yargılama giderinin KENDİ ÜZERİNDE BIRAKILMASINA,
4-Davalı tarafın sarf ettiği yargılama gideri bulunmadığından BU HUSUSTA DEĞERLENDİRMEYE YER OLMADIĞINA,
5-Taraflarca yatırılan avansın kullanılmayan kısmının, KARAR KESİNLEŞTİĞİNDE İLGİLİ TARAFA İADESİNE,
Dair, tarafların yokluğunda, tarafların gerekçeli kararı tebliğ tarihinden itibaren 2 HAFTA içerisinde mahkememize verecekleri bir dilekçe ile veya bulundukları yerdeki başka bir mahkeme aracılığıyla mahkememize gönderecekleri dilekçe ile HMK. 341.maddesi uyarınca İstanbul BAM. nezdinde İSTİNAF yoluna başvurma hakları bulunduğu hatırlatılmak suretiyle verilen karar açıkça okunup anlatıldı.05/01/2026
KATİP - ... HAKİM - ...
¸e-imzalıdır ¸e-imzalıdır
Dilekçeniz oluşturuluyor. Bu süreç biraz zaman alabilir, ancak sıkılmamanız için aşağıda dilekçe oluşturulmasını istediğiniz konuda benzer içtihatları listeledik. İncelemek isteyebilir veya bekleyebilirsiniz. Dilekçeniz oluşturulduktan sonra ekranda sizinle paylaşılacaktır. Sabrınız için teşekkür ederiz!