ISTANBUL 15. ASLIYE TICARET MAHKEMESI

T.C.
İSTANBUL
15. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2026/2 Esas
KARAR NO :2026/1

DAVA:İtirazın İptali (Satım Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:02/01/2026
KARAR TARİHİ:05/01/2026

Mahkememize tevzi olunan İtirazın İptali (Satım Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasında;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin makine sanayi alanında faaliyet gösteren bir şirket olduğunu, taraflar 2022 yılı Eylül ayında 2 adet ... Yakma Fırını makinenin davalıya satımı konusunda anlaştıklarını, satış bedeli olarak 236.000-USD bedel üzerinden anlaşma sağlandığını, sözleşmenin satış bedelinin ödenme zamanı ve şekli başlıklı 5. maddesinde, ödenecek bedelin 8.000-USD'lik kısmının malın kurulumu yapıldıktan ve madde 9'da belirtilen teslim formunun imzasından sonra alıcı tarafından nakden ödeneceğinin belirtildiğini ancak davalının ürünü teslim almasına ve kullanmasına rağmen kendisine kesilen iki adet faturanın ödemesini yapmadığını, alacağın tahsili amacıyla .... İcra Müdürlüğü'nün 2025/... Esas sayılı dosyasından icra takibi başlatıldığını ancak davalının borca itiraz etmesi üzerine takibin durdurulduğunu belirterek; itirazının iptaline, takibin tüm ferileri ile birlikte devamına, takip borçlusunun İİK 67/2 maddesi uyarınca alacağın %20’sinden aşağı olmamak üzere icra inkâr tazminatına mahkûmiyetine, yargılama giderleri ve yasal vekâlet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Dava: Satım Sözleşmesinden Kaynaklanan İtirazın İptali İstemine İlişkindir.
.... İcra Dairesinin 202025/.... sayılı takip dosyası incelendiğinde; alacaklı tarafından borçlu aleyhine ilamsız takip yapıldığı, örnek 7 nolu ödeme emrinin 11.03.2025 tarihinde tebliğ edildiği, borçlunun 17.03.2025 tarihinde borca itiraz ettiği, bunun üzerine davacı tarafından 24.03.2025 tarihinde arabuluculuk müessesine başvuru yapıldığı takip dosyasında; davacı alacaklı tarafından davalı aleyhinde toplam: 8.000,00 USD alacağın aynen veya fiili ödeme tarihindeki kur üzerinden tahsili talebiyle ilamsız icra takibi başlatıldığı, ödeme emrinde alacağın Türk parasıyla tutarının gösterildiği halde takip talebinde alacağın veya Türk parasıyla tutarının gösterilmediği anlaşılmıştır.
*Yargıtay 3 Hukuk Dairesi'nin İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 13.Hukuk Dairesinin 28/06/2024 tarihli, 2024/839 esas, 2024/1143 karar sayılı ve Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesinin 15/02/2024 tarihli, 2023/265 esas, 2024/315 karar sayılı kesin nitelikteki kararları arasındaki uyuşmazlığın giderilmesine dair 2025/617 esas, 2025/1082 karar sayılı ve 24/02/2025 tarihli ilamı ile; İİK'nun 58/3 fıkrası uyarınca takip talebinde; alacağın veya istenen teminatın Türk parasıyla tutarı ve faizli alacaklarda faizin miktarı ile işlemeye başladığı gün, alacak veya teminat yabancı para ise alacağın hangi tarihteki kur üzerinden talep edildiği ve faizinin gösterilmesinin zorunlu olduğu; İcra ve İflas Kanunu Yönetmeliği'nin 20. maddesinde; "İlâmların ve ilâm niteliğindeki belgelerin icrasına ilişkin işlemler, icra tutanağına tarih sırası ile düzenli olarak geçirilir. Bu tutanağın ilk sayfası takip talebini içerir. Bu sayfaya ilâmın veya belgenin tarih ve numarası; hangi mahkeme veya makamdan verildiği; alacaklının ve varsa kanuni temsilcisinin ve vekilinin adı, soyadı; yerleşim yerindeki adresi, vergi kimlik numarası; (Değişik:RG-16/4/2013-28620) , ödemenin yapılacağı banka adı ve hesap bilgisi borçlu ve varsa kanuni temsilcisinin adı, soyadı; alacaklı tarafından biliniyorsa vergi kimlik numarası ve yerleşim yerindeki adresi; alacaklı yabancı ülkede oturuyorsa Türkiye'de göstereceği yerleşim yerindeki adresi (yerleşim yeri göstermezse icra dairesinin bulunduğu yer yerleşim yeri sayılır) ve hükmün veya belgenin özeti; bir terekeye karşı açılan takiplerde kendilerine tebligat yapılacak olan mirasçıların adı ve soyadı; yerleşim yerindeki adresleri; alacağın veya talep olunan teminatın cins ve Türk parası ile tutarı, faizli alacaklarda faizin miktarı ile işlemeye başladığı gün; alacak veya teminat yabancı para ise alacağın hangi tarihteki kur üzerinden talep edildiği ve faizi; alacaklının takip yollarından hangisini seçtiği geçirilir. İlâmsız takibe ilişkin bütün işlemler, icra tutanağına tarih sırası ile kaydedilir. Bu tutanağın ilk sayfasını teşkil eden takip talebinde birinci fıkrada yazılı hususlara ek olarak, talep senede dayanıyorsa senedin tarih ve özeti ve senet yoksa borcun sebebi de gösterilir." düzenlenmelerine yer verildiği; Adalet Bakanlığı Bilgi İşlem Genel Müdürlüğünün 23/12/2024 tarihli yazı cevabına göre; Avukat Portal üzerinden icra takibi oluşturma işlemleri yapılırken yabancı para cinsinden olan alacağın Türk Lirası karşılığının, takip talebinde açıkça gösterilmesine engel olan sistemsel bir hata bulunmadığının, Avukat Portal üzerinden icra takibi oluşturma işlemine ilişkin "takip türü, takip yolu, takip şekli, taraf, alacak kalemi ve faiz bilgileri, takip tarihi veya fiili ödeme tarihi" takibi başlatan avukat tarafından girilmekte olduğunun, avukatlar tarafından girilen veriler doğrultusunda İİK'nun 58. maddesinde takip talebinde bulunması gerekli unsurlar gereği takip talebi oluşturularak avukatın onayına sunulduğunu ve veri girişi sonrasında düzenlenen bu belge üzerinde değişiklik yapılamadığının, Avukat Portal'da takip açılış aşamalarının birinci adımı olan "Dosya/Takip Bilgileri" ekranında "1/4 Açıklaması" alanına Avukat tarafından istenilen bilgilerin girilmesi gerektiğinin, söz konusu alana girilmesi gereken bilgilere dair ekranda "Alacağın veya istenen teminatın Türk parasıyla tutarı ve faizli alacaklarda faizin miktarı ile işlemeye başladığı gün, alacak veya teminat yabancı para ise alacağın hangi tarihteki kur üzerinden talep edildiği ve faizi yazılır." ifadesinin yer aldığının, döviz takibi başlatan alacaklı vekilince, 1/4 açıklama alanına harca esas tutarın (yabancı para cinsinden olan alacağın) Türk lirası cinsinden yazması halinde bu bilginin takip talebine yansıtıldığının, takip açılış aşamalarının üçüncü adımı olan "İlamlı/İlamsız Bilgileri" ekranında ise girilen alacak kalemlerinin Türk Lirası cinsinden hesaplanan değerinin "Takibe Esas Tutar" alanında gösterildiğinin, açıklandığı; İİK'nın 58/3. maddesinde; alacağın veya istenen teminatın Türk parasıyla tutarının ve faizli alacaklarda faizin miktarı ile işlemeye başladığı günün, alacak veya teminat yabancı para ise alacağın hangi tarihteki kur üzerinden talep edildiğinin ve faizinin, takip talebinde belirtilmesi gerektiğinin düzenlendiği, yine aynı Kanun'un 60/1-1. maddesinde; alacaklının veya vekilinin banka hesap numarası hariç olmak üzere, 58. maddeye göre takip talebine yazılması lazım gelen kayıtların ödeme emrinde bulunması gerektiğinin belirtildiği, buna göre; alacaklının, yabancı para alacağının Türk Lirası karşılığını, takip talebinde göstermek zorunda olduğu, buna bağlı olarak bu zorunluluğun ödeme emrinde de yerine getirilmesi gerektiği, bu noksanlığın kamu düzeni ile ilgili olduğunu ve takibin her safhasında re'sen göz önünde tutulması gerektiği belirtilmiş, İİK'nun 58/3 fıkrası uyarınca yabancı para alacağının TL karşılığının takip talebinde gösterilmemesinin sonuçları hakkındaki bölge adliye mahkemesi kararları arasındaki uyuşmazlık giderilmiştir. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 12/05/1999 tarih ve 1999/12-271 esas, 1999/301 karar sayılı kararı, Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 26/02/2025 tarih 2024/2882 esas, 2025/1289 karar sayılı, yine Yargıtay 11 Hukuk Dairesi'nin 11/10/2023 tarih ve 2022/1883 esas ve 2023/5748 karar sayılı ilamı da aynı yöndedir.
Buna göre, yabancı para alacağı karşılığı TL’nin takip talepnamesinde gösterilmesi yasaca zorunlu kılınmıştır. İtirazın iptali davalarında usulüne uygun bir icra takibinin bulunması özel dava şartıdır. Somut olayda, ödeme emrinde yabancı para alacağının Türk Lirası karşılığı gösterildiği halde takip talebinde İİK. 58/3 maddesi uyarınca yabancı para alacağının Türk Lirası karşılığı gösterilmediğinden "usulüne uygun bir icra takibinin bulunması" şeklindeki dava şartı gerçekleşmemiştir. Dava şartları kamu düzenine ilişkin olup, itirazın iptali davasında takip talebinde bulunması zorunlu olan yabancı para alacağının Türk Lirası karşılığının bulunup bulunmadığının yargılamanın her aşamasında ve kanun yolu aşamasında da re'sen dikkate alınmak zorundadır. Mahkememizce bu husus gözetilmek suretiyle davanın özel dava şartı yokluğu nedeniyle 6100 sayılı HMK’nın 114/2 ve 115/2. maddeleri gereğince usulden reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
* İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 13. Hukuk Dairesi 2025/1599 E. - 2025/1625K. Sayılı İlamı
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
Davanın dava şartı yokluğu nedeniyle usulden REDDİNE,
Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi uyarınca alınması gereken 3.519,90-TL harcın peşin alınan 732,00-TL harçtan mahsubu ile bakiye 2.787,90-TL talep halinde davacıya iadesine,
6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-13 maddesinin "...Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen ve taraflarca karşılanan arabuluculuk ücreti, yargılama giderlerinden sayılır..." hükmü gereği 4.600,00-TL arabuluculuk ücretinin davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydedilmesine,
Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
Yatırılan ve bakiye kalan gider avansının kararın kesinleşmesi sonrası talep halinde davacıya iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yokluğunda kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yasa yolu açık olmak üzere dosya üzerinden karar verildi. 05/01/2026

Katip ...
E-imzalıdır

Hakim ...
E-imzalıdır

*Bu evrak 5070 Sayılı Kanun hükümlerine uygun olarak elektronik imza ile imzalanmıştır.*