İSTANBUL 1.FIKRÎ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESI

T.C.
İSTANBUL
1.FİKRÎ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ

ESAS NO : 2022/179 Esas
KARAR NO : 2024/64

DAVA : Fikir Ve Sanat Eseri (Tecavazün Meni İstemli)
DAVA TARİHİ : 02/08/2022
KARAR TARİHİ : 21/02/2024

Mahkememizde görülmekte bulunan Fikir Ve Sanat Eseri (Tecavazün Meni İstemli) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin ... projesinin sahibi ve aynı adlı eserin yazarı olduğunu, davalılar; yazarı ..., çizeri ... ve yayıncısı ...A.Ş. ' ye ait olan ve ilk olarak Eylül 2021 tarihinde basılan “... “ adlı kitabın büyük bölümünün ve ana fikrinin müvekkili tarafından yazılan, ... tarafından resimlenen ve ... tarafından ilk baskısı Kasım 2020 tarihinde basılan “...” kitaptan/eserden usulsüz alıntı-intihal-kopyalama suretiyle oluşturulduğunu ileri sürerek davacının mülkiyet hakkına tecavüzün tespitine, son verilmesine ve kaldırılmasına, yargılama giderlerinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA:Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkil firmanın 1982 yılında kurulduğunu, hem ulusal hem de uluslararası alanda kurulduğu günden bugüne bilinen ve tanınan bir yayınevi olduğunu, bu nedenle müvekkil şirketin söz konusu esere ve hak sahiplerinin haklarına tecavüz ettiği ve kötü niyetli hareket edildiği iddiasının gerçeği yansıtmadığını, söz konusu kitaplar arasında benzerlik bulunmadığını, davanın hak düşürücü süre geçtikten sonra açıldığını ileri sürerek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Diğer davalılara davetiyenin usulüne uygun şekilde tebliğ edilmesine rağmen herhangi bir cevap dilekçesi sunulmamıştır.
Bilirkişiler 22/12/2023 tarihli bilirkişi raporlarında; davacının davaya konu ettiği ... isimli kitap incelendiğinde çocuklar için yazılmış eğitici ve gelişimsel nitelikli kurgusal bir formatta hazırlanmış sistematik ve üslupsal hususiyet arz eden fabl
unsurlarını da içeren hikâye niteliğinde olduğu ve bu nitelikleri ile FSEK 2/1 çerçevesinde ilim ve edebiyat eseri olduğu, davaya konu eser üzerinde davacının yazar olarak belirtilmiş olması nedeniyle davacının FSEK 11/1 gereğince eser sahibi olduğu, davacının kitabında yer alan Zürafa’nın okula gitmesi, zamanda yolculuk yapması, insanların farklılıkları, duyguların ve kalbin önemli oluşu fikri ile “şimdi sıra sende” şeklindeki benzerlikler çok genel, harcıalem unsurlar
olup, bu unsurların daha önce davacının kitabında olmasının başkalarının bu unsurlarla eser oluşturmasına engel oluşturmayacağı, bu unsur ve fikirlerin farklı kurgu ve unsurlarla başka bir eserde kullanılmasının intihal değil esinlenme olacağı, davalının davacı eserinden fikri yönden yararlanması ancak somuta indirgenen şekil ve içerikten yararlanmama ve yararlanılan fikrin somuta indirgenen şekli ve içeriğini farklı bir kurgusal formla ifade etmesi nedeniyle esinlenmenin söz konusu olduğu, esinlenmenin FSEK kapsamında ve ayrıca haksız rekabet yönünden hak ihlali doğurmayacağını bildirmişlerdir.
DELİLLERİN TARTIŞILMASI VE GEREKÇE:
Dava konusu uyuşmalık; Dava konusu uyuşmazlığın dava dilekçesi kapsamına göre; davacıya karşı girişildiği iddia olunan fikri mülkiyet haklarına tecavüzün ve haksız rekabetin tespiti, son verilmesi ve kaldırılması ile ticari defterlerinin incelenerek uğranılan zararın tespiti kapsamında açıldığı anlaşılmıştır.
Tüm dosya kapsamı birlikte incelendiğinde; davacının davaya konu ettiği ... isimli kitap incelendiğinde çocuklar için yazılmış eğitici ve gelişimsel nitelikli kurgusal bir formatta hazırlanmış sistematik ve üslupsal hususiyet arz eden fabl
unsurlarını da içeren hikâye niteliğinde olduğu ve bu nitelikleri ile FSEK 2/1 çerçevesinde ilim ve edebiyat eseri olduğu, davaya konu eser üzerinde davacının yazar olarak belirtilmiş olması nedeniyle davacının FSEK 11/1 gereğince eser sahibi olduğu anlaşılmıştır.
Davacı taraf dava dilekçesi ile “...” kitabı ve “...” kitapları arasında alıntı, intihal ve benzerlik olduğunu iddia etmiş mahkememizce bu minvalde inceleme yapılmıştır.
Yapılan tetkik ve incelemede; davacının kitabında yer alan...” şeklindeki benzerlikler çok genel, harcıalem unsurlar olup, bu unsurların daha önce davacının kitabında olmasının başkalarının bu unsurlarla eser oluşturmasına engel oluşturmayacağı, bu unsur ve fikirlerin farklı kurgu ve unsurlarla başka bir eserde kullanılmasının intihal değil esinlenme olacağı, davalının davacı eserinden fikri yönden yararlanması ancak somuta indirgenen şekil ve içerikten
yararlanmama ve yararlanılan fikrin somuta indirgenen şekli ve içeriğini farklı bir kurgusal formla ifade etmesi nedeniyle esinlenmenin söz konusu olduğu, esinlenmenin FSEK kapsamında ve ayrıca haksız rekabet yönünden hak ihlali doğurmayacağı, dosya kapsamına alınan denetime ve hüküm kurmaya elverişli 22/12/2023 tarihli bilirkişi raporu ile de bu husus net bir şekilde tespit edilmiş olup, anılan sebeplerle açılan davanın ve ihtiyati tedbir isteminin reddine dair hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM:
1-Açılan davanın ve tedbir isteminin reddine,
2-Alınması gereken 427,60 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 80,70 TL harcın mahsubu ile bakiye kalan 346,90 TL karar ve ilam harcının davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı ... ŞİRKETİ kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihindeki tarife gereğince hesaplanan 25.500 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile bahsi geçen davalıya ödenmesine,
5-Arta kalan gider ve delil avansının kararın kesinleşmesi ile birlikte yatıran tarafa iadesine,
Dair davacı ve davalı şirket vekilinin yüzüne karşı diğer davalıların yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içinde İSTİNAF YASA YOLU AÇIK olmak üzere verilen karar açıkça okundu, usulen anlatıldı. 21/02/2024

Katip
¸e-imzalıdır

Hakim
¸e-imzalıdır