DANIŞTAY 9. DAIRE

Danıştay 9. Daire Başkanlığı         2023/3783 E.  ,  2025/1252 K.
"İçtihat Metni"T.C.
D A N I Ş T A Y
DOKUZUNCU DAİRE
Esas No : 2023/3783
Karar No : 2025/1252

TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ... Tic. Ltd Şti.

KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Vergi Dairesi Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: Davacı şirket tarafından, 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu'nun 11/1-a maddesi kapsamında 2018/Ocak ilâ Aralık dönemlerinde gerçekleştirdiği ihracat teslimlerinden kaynaklı katma değer vergisinin iadesi talebiyle yapılan başvurunun, düzenlenen vergi inceleme raporu uyarınca 2018/Ocak-Haziran dönemleri ... Tic. Ltd. Şti., ... ve ...'dan alınan faturalardan kaynaklanan kısmı yönünden reddine ilişkin işlemin iptali istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... Vergi Mahkemesinin... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; davacı şirkete fatura düzenleyen ...Vergi Dairesi Müdürlüğü'nün; ... vergi kimlik numaralı mükellefi ... İç ve Dış Tic. Ltd. Şti. hakkında düzenlenen ... tarih ve... sayılı vergi tekniği raporu, ... vergi kimlik numaralı mükellefi ... hakkında düzenlenen ... tarih ve ... sayılı vergi tekniği raporu, ... vergi kimlik numaralı mükellefi ... hakkında düzenlenen ... tarih ve... sayılı vergi tekniği raporlarındaki tespitlerin birlikte değerlendirilmesinden, adı geçen mükelleflerin davacıya düzenlediği faturaların gerçek bir mal ve hizmet teslimine dayanmayan komisyon karşılığı düzenlenen sahte faturalar olduğu anlaşıldığından, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu Vergi Mahkemesi kararının usul ve hukuka ve uygun olduğu, kararın kaldırılmasını gerektiren bir neden bulunmadığı belirtilerek, davacı istinaf istemlerinin reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Şirketin yaptığı ihracat ile ilgili herhangi bir olumsuz tespit bulunmadığı, ihracatın mevzuatına uygun bir şekilde gerçekleştirildiği, yapılan cezalı tarhiyatın hukuka aykırı olduğu iddialarıyla kararın bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ...'IN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin kısmen kabulü ile Ahmet Atalay'dan alınan faturardan kaynaklanan kısım yönünden kararın bozulması, diğer ksıımlara yönelik temyiz isteminin ise reddi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY: Davacı şirket tarafından, 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu'nun 11/1-a maddesi kapsamında 2018/Ocak ilâ Aralık dönemlerinde gerçekleştirdiği ihracat teslimlerinden kaynaklı katma değer vergisinin iadesi talebiyle yapılan başvurunun, düzenlenen vergi inceleme raporu uyarınca 2018/Ocak-Haziran dönemleri ... İç ve Dış Tic. Ltd. Şti., ... ve ...'dan alınan faturalardan kaynaklanan kısmı yönünden reddine ilişkin işlemin iptali istemine ilişkindir.
İLGİLİ MEVZUAT:
213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 3/B maddesinde, vergilendirmede vergiyi doğuran olay ve bu olaya ilişkin muamelelerin gerçek mahiyetinin esas olduğu, vergiyi doğuran olay ve bu olaya ilişkin muamelerin gerçek mahiyetinin, yemin hariç her türlü delille ispatlanabileceği ve iktisadi, ticari ve teknik icaplara uymayan veya olayın özelliğine göre normal ve mutat olmayan bir durumun iddia olunması hâlinde, ispat külfetinin bunu iddia eden tarafa ait olduğu belirtilmiştir.
3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu'nun 11/1-a maddesinde ihracat teslimleri ve bu teslimlere ilişkin hizmetlerin, yurt dışındaki müşteriler için yapılan hizmetlerin, serbest bölgelerdeki müşteriler için yapılan fason hizmetlerin ve karşılıklı olmak şartıyla uluslararası roaming anlaşmaları çerçevesinde yurt dışındaki müşteriler için Türkiye'de verilen roaming hizmetlerinin vergiden istisna tutulduğu ifade edilmiştir.
Anılan Kanunun 29. maddesinde mükelleflerin yaptıkları vergiye tabi işlemlerin üzerinden hesaplanan katma değer vergisinden, Kanunda aksine hüküm yoksa faaliyetlerine ilişkin olarak kendilerine yapılan teslim ve hizmetler dolayısıyla hesaplanarak düzenlenen fatura ve benzere vesikalarda gösterilen katma değer vergisini indirebilecekleri, 30. maddesinde, vergiden istisna edilmiş bulunan malların teslimi ve hizmet ifası ile ilgili vergilerin vergiye tabi işlemler üzerinden hesaplanan katma değer vergisinden indirilemeyeceği, 32. maddesinde ise; bu Kanunun 11, 13, 14 ve 15 inci maddeleri ile 17 nci maddenin (4) numaralı fıkrasının (s) bendi uyarınca vergiden istisna edilmiş bulunan işlemlerle ilgili fatura ve benzeri vesikalarda gösterilen katma değer vergisinin, mükellefin vergiye tabi işlemleri üzerinden hesaplanacak katma değer vergisinden indirileceği, vergiye tabi işlemlerin mevcut olmaması veya hesaplanan verginin indirilecek vergiden az olması hallerinde indirilemeyen katma değer vergisinin, Maliye Bakanlığınca tespit edilecek esaslara göre bu işlemleri yapanlara iade olunacağı açıklanmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan bozma sebeplerinden birinin varlığı halinde mümkündür.
Bölge İdare Mahkemesi kararının, dava konusu işlemin, davacıya ilgili dönemde fatura düzenleyen ... İç ve Dış Tic. Ltd. Şti. ve ... tarafından düzenlenen faturalardan kaynaklanan kısmına ilişkin hüküm fıkrasının dayandığı hukuki sebepler ve gerekçesi Dairemizce de uygun görülmüş olup davacı tarafından ileri sürülen iddialar, kararın bu kısmının bozulmasını gerektirir nitelikte görülmemiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının, dava konusu işlemin, davacıya ilgili dönemde fatura düzenleyen Ahmet Atalay'dan alınan faturalardan kaynaklanan kısmına ilişkin hüküm fıkrasına yönelik temyiz istemine gelince;
Yukarıda metni verilen madde hükümlerinin değerlendirilmesinden; yükümlülerin mal alışları nedeniyle yüklendiği katma değer vergilerinin, indirim ve iade konusu yapılabilmesi için faturaların gerçek bir mal alım satımı karşılığı düzenlenmesi gerektiği sonucuna ulaşılmaktadır.
Vergilendirme işlemi yapılırken, Kanuna uygun olarak biçimlendirilen muamelelerin bu biçimselliğinin ötesine geçilerek, muamelenin tarafları arasında oluşan maddi ve hukuki ilişkinin gerçek mahiyetinin araştırılması gerekmektedir. Kanun, gerçek mahiyetin ortaya çıkarılmasında yemin hariç her türlü delile izin vermiştir. Bu deliller, tarafların ikrarı, vergiyi doğuran olayla ilişkisi doğal ve açık bulunan tanık ifadesi, muamelenin taraflarının ekonomik ve ticari konumları, işyerlerinin durumu, arandığında bulunup bulunamamasına ilişkin tespitler olabilir.
Gerçekleşmemiş teslim ve hizmetler dolayısıyla katma değer vergisi ödenmesi ve bunun sonucu olarak da bir vergi indirimi söz konusu olamayacağından, vergi indirimine dayanak teşkil eden faturaların gerçeği yansıtıp yansıtmadığı ortaya konulmalıdır.
Davacıya fatura düzenleyen ... hakkında düzenlenen ... tarih ve ... sayılı vergi tekniği raporunda yer alan tespitlerin incelenmesinden; sandalye, koltuk, kanepe, oturma takımı, çekyat, divan, markiz, vb. imalatı faaliyetiyle iştigal ettiği, 22/01/2018 tarihinde yapılan yoklamada, işyeri adresinde faaliyetine devam ettiği başka şube deposunun olmadığı, 25/05/2018 tarihinde yapılan yoklamada; işyeri adresinde aktif olarak mobilya imalatı (koltuk, kanepe vb.) faaliyetine devam ettiği, şube ve deposu bulunmadığı, başka bir faaliyeti olmadığı, bilanço esasına göre defter tuttuğu, 12/11/2018 tarihli yoklamada; işyeri adresinde koltuk, kanepe imalatı işine devam ettiği, koltuk ve kanepe iskeletlerini hazır yapılmış olarak satın alıp döşemesini yapıp sattığı, imalatı haricinde aynı işyerinde mobilya ve mobilya aksesuarları toptan alım ve satım işi yaptığı, ticari faliyetinin devam ettiği, 12/02/2020 tarihinde yapılan yoklamada; belirtilen adreste bulunmadığı, adresin 6 adet hangar olduğu her bir hangar da ayrı ayrı mükellefler olduğu bu mükelleflerden sorulduğunda davacıyı tanınmadıklarının beyan edildiği, Form-BS bildirimleri dikkate alındığında 2018 takvim yılında 8.222.580.00 TL(KDV hariç) satış hasılatına ulaştığı, mükellefin işçi sayısı, demirbaş mevcudu, şube ve deposunun bulunmadığı, vergi borçlarının ödenmediği, 2018 takvim yılındaki alışlarının %93,73’ü hakkında, olumsuz tespit bulunduğu, dolayısıyla 2018 takvim yılında mal veya hizmet alımlarının çok yüksek bir oranda gerçek bir mal ve hizmet alımına dayanmadığı, alışları gerçek olmayan bir mükellefin satışlarının da gerçek olamayacağı, mükellef hakkında yapılan tespit ve değerlendirmeler dikkate alındığında mükellefin gerçek faaliyetinin olmadığı, mal teslimi ve hizmet ifasına dayalı ticari faaliyeti bulunmadığı, sahte veya muhteviyatı itibariyle yanıltıcı belge düzenlemek için mükellefiyet tesis ettirdiği, 01/01/2018 tarihinden itibaren düzenlediği tüm belgelerin gerçeği yansıtmadığı sahte belge niteliğinde olduğu sonucuna varıldığı tespit ve değerlendirmelerine yer verilmiştir.
Yukarıdaki tespitlerin değerlendirilmesinden, ...'nın ihtilaflı dönemde dönem başı, dönem ortası ve dönem sonuna denk gelen üç ayrı yoklamada aktif olarak faaliyetine devam ettiği, işyerinin 400 metrekare imalatahane olduğu, 7-8 çalışanı bulunduğu, SGK pirim borçlarının %8'lik kısmının ödendiği, yoklama tutanağına ekli fotoğraflardan imal edilen koltuk ve kanepe gibi emtianın görüldüğü, demirbaş olarak yatay testere, şerit testere, kompresör, dikiş makinası ve 3 adet döşeme tabancası bulunduğu, defter ve belgelerin ibraz edildiği, adreste bulunmama ve tanınmama durumunun ihtilaflı dönemden çok sonra yani 12/02/2020 tarihli yoklamaya dayalı olduğu, dava konusu dönemde anılan mükellefin düzenlediği faturaların sahte olduğunun somut olarak ortaya konulamadığı sonucuna varılmıştır.
Bu durumda, Bölge İdare Mahkemesi kararının dava konusu işlemin davacıya ilgili dönemde fatura düzenleyen Ahmet Atalay'dan alınan faturalardan kaynaklanan kısmına ilişkin hüküm fıkrasında hukuki isabet görülmemiştir.

KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
Davacının temyiz isteminin kısmen reddine, kısmen kabulüne,
... Bölge İdare Mahkemesi...Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının, dava konusu işlemin,...'dan alınan faturalardan kaynaklanan kısmının BOZULMASINA, diğer kısımlarının ONANMASINA,
Temyiz isteminde bulunan davacıdan ...-TL maktu harcın alınmasına,
Bozulan kısım hakkında yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesine gönderilmesine, 10/04/2025 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.