DANIŞTAY 8. DAIRE

Danıştay 8. Daire Başkanlığı         2025/92 E.  ,  2025/4453 K.
"İçtihat Metni" T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2025/92
Karar No : 2025/4453

TEMYİZ İSTEMİNDE BULUNAN (DAVACI) : ...
VEKİLİ : Av. ...

KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Üniversitesi
VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Afyon Kocatepe Üniversitesi Teknoloji Fakültesi ... Türkçe ikinci öğretim programında öğrenci olan davacı tarafından, öğrencilik kaydının silindiğinin bildirilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlemin iptali istenilmektedir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile; davacıya ilişkin olarak Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı'nın ... tarih ve ... sayılı görüş yazısında; "öğrenim dili en az %30 yabancı dil veya öğrenim dili tamamen yabancı dil olan bir programdan program adı aynı fakat öğrenim dili Türkçe olan bir programa geçiş yapan öğrencilerin azami öğrenim sürelerinin 2547 sayılı Kanun'un 44. maddesi (c) bendine göre hesaplanması gerekmekte olup Yükseköğretim Kurumlarında Önlisans ve Lisans Düzeyindeki Programlar Arasında Geçiş, Çift Anadal, Yan Dal İle Kurumlar Arası Kredi Transferi Yapılması Esaslarına İlişkin Yönetmeliğin Ek madde 1'inin 2. bendinin uygulanmayacağı" şeklinde görüş ifade edildiği, Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı'nın değerlendirmesi gözetilerek, davacının azami öğrenim süresinin hesaplanmasında ilk eğitim görülen program ile geçiş yapılan programın aynı tür olarak kabul edilmesi gerektiği, fakülte isimlerinin farklı olmasının iki programın aynı olduğu gerçeğini değiştirmeyeceği, dolayısı ile aynı nitelikte programlar arası geçiş yapan davacı açısından anılan Yönetmeliğin Ek madde 1'inin 2. bendinin uygulamasının mümkün olmadığı, 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu'nun 44. maddesinin (c) bendi uygulanmak suretiyle azami öğrenim süresini doldurduğu anlaşılan davacının öğretim kurumundan ilişiğinin kesilmesine yönelik tesis edilen dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, Başkent Üniversitesi ... İngilizce örgün öğretim programında öğrenci iken, merkezi yerleştirme puanıyla Afyon Kocatepe Üniversitesi ... Türkçe ikinci öğretim programına yatay geçiş yaptığı, intibakının yapılarak 2. sınıftan okula başlamasına karar verildiği, kaydolduğu ilk program ile geçiş yaptığı programın öncelikle eğitim dili başta olmak üzere mezun olunan fakülte olarak da birbirinden farklı olduğu, ilk programda prestijli bir fakülte olan Mühendislik Fakültesi'nden mezun olunmakta iken ikincisinde Teknoloji Fakültesinden mezun olunduğu, Teknoloji Fakültesi’nde uygulamaya ve sahada teknik mühendislik yeteneklerini geliştirmeye daha çok yer verilirken teorik kısım üzerinde Mühendislik Fakültesi gibi durulmadığı, Mühendislik Fakültesi’nde de Ar-Ge faaliyetlerine uygun, araştırmacı ruhlu, teorik olarak donanımlı ve teknik donanıma sahip mühendisler yetiştirerek, bunların edindikleri bilgi birikimlerini sahada aktif olarak kullanarak mühendislik yeteneklerini geliştirmelerinin amaçlandığı, eğitim sistemlerinin de farklı olduğu, birbirinden tamamen farklı olan programların aynı program olarak kabul edilemeyeceği, eğitim hakkının ve haklı beklentisinin ihlal edildiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idare tarafından; yatay geçiş yapan öğrencilerin azami öğrenim süresinin 7 yıl olduğu, Yükseköğretim Kurumlarında Önlisans ve Lisans Düzeyindeki Programlar Arasında Geçiş, Çift Anadal, Yan Dal İle Kurumlar Arası Kredi Transferi Yapılması Esaslarına İlişkin Yönetmelik Ek Madde 1 hükmü ve Afyon Kocatepe Üniversitesi Önlisans ve Lisans Muafiyet ve İntibak İşlemleri Yönergesi madde 6/3 hükmü ile farklı bir programa yatay geçiş yapan öğrencilerin azami öğrenim sürelerinin düzenlendiği, davacının geçiş yaptığı programın önceki program ile aynı olmasından dolayı anılan Yönetmelik ve Yönerge maddeleri kapsamında değerlendirilmesinin mümkün olmadığı, Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı'na davacının durumu hakkında görüş sorulduğu, cevaben "...öğretim dili en az %30 yabancı dil veya öğretim dili tamamen yabancı dil olan bir programdan program adı aynı fakat öğretim dili Türkçe olan bir programa geçiş yapan öğrencilerin azami öğrenim sürelerinin 2547 sayılı Kanun'un 44. maddesi (c) bendine göre hesaplanması gerekmekte olup anılan yönetmeliğin Ek Madde 1'inin 2. bendi hükmü uygulanmayacaktır." denildiği, farklı programlara geçişlerde azami öğrenim süresinin daha uzun tutulma sebebinin öğrencinin önceki öğrenimiyle tamamen farklı bir programa geçmesinden dolayı önceki aldığı derslerin intibakının yapılamaması ihtimali olduğu, oysaki davacının aynı programlar arasında geçiş yaptığından dolayı bir çok dersinin intibakı yapılıp, söz konusu derslerden muaf sayıldığı, dolayısıyla davacının programların farklı olduğuna ve Yönetmeliğin Ek Madde 1 hükmünün 2. fıkrasından yararlanması gerektiğine ilişkin iddia ve taleplerinin yersiz, hukuksuz ve mesnetsiz olduğu savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NİN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
Davacı, ... tarihinde merkezi yerleştirme puanıyla Başkent Üniversitesi ... %30 İngilizce örgün öğretim programına kaydolmuştur. Davacının başvurusu üzerine, Afyon Kocatepe Üniversitesi Teknoloji Fakültesi Yönetim Kurulunun ... tarih, ... toplantı sayılı kararı ile Yönetmelik Ek Madde 1 kapsamında merkezi yerleştirme puanıyla Afyon Kocatepe Üniversitesi ... Türkçe ikinci öğretim programına yatay geçiş yapması uygun görülmüş ve Başkent Üniversitesi'ndeki kaydı silinerek 24/08/2022 tarihinde anılan bölüme kaydı yapılmıştır. Afyon Kocatepe Üniversitesi Teknoloji Fakültesi Yönetim Kurulunun ... tarih ve ... toplantı sayılı kararı ile de, davacının alan dersleri de dahil olmak üzere 14 dersten muafiyeti ile 2. sınıf 1. döneme intibakının yapılmasına karar verilmiştir.
Davacının azami öğrenim süresinin hesaplanması hakkında görüş sorulması üzerine Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı'nın ... tarih ve ... sayılı görüş yazısı ile; "...öğrenim dili en az %30 yabancı dil veya öğrenim dili tamamen yabancı dil olan bir programdan program adı aynı fakat öğrenim dili Türkçe olan bir programa geçiş yapan öğrencilerin azami öğrenim sürelerinin 2547 sayılı Kanun'un 44. maddesi (c) bendine göre hesaplanması gerekmekte olup anılan Yönetmeliğin Ek Madde 1'inin 2. bendi hükmü uygulanmayacaktır." şeklinde görüş ifade edilmiştir. Bunun üzerine Afyon Kocatepe Üniversitesi Teknoloji Fakültesi Yönetim Kurulunun ... tarih ve ... toplantı sayılı kararı ile 2547 sayılı Kanun'un 44. maddesi uyarınca davacının azami öğrenim süresini doldurduğu gerekçesiyle ilişiğinin kesilmesine karar verilmiştir.
Davacı tarafından anılan karar öncesinde 18/10/2023 tarihli dilekçe ile azami süre hususundaki hatanın düzeltilmesi talebi ile Üniversite Öğrenci İşlerine başvurulmuş, Fakültenin ... tarih, ... sayılı yazısı ile konuya ilişkin Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı'nın ... tarih ve ... sayılı görüş yazısı davacıya gönderilmiştir.
Bunun üzerine davacı tarafından; ... tarih, ... sayılı yazı ile bildirilen azami eğitim süresi içerisinde eğitimini tamamlayamadığından bahisle ilişiğinin kesilmesine ilişkin işlemin iptali için bakılan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT:
2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu'nun "Diploma alma, ders kredilerinin hesaplanması, öğrencilik haklarından yararlanma ve sınavlar" başlıklı 44. maddesinin (c) bendinde; "(Değişik: 19/11/2014-6569/28 md.) Öğrenciler, bir yıl süreli yabancı dil hazırlık sınıfı hariç, kayıt olduğu programa ilişkin derslerin verildiği dönemden başlamak üzere, her dönem için kayıt yaptırıp yaptırmadığına bakılmaksızın öğrenim süresi iki yıl olan önlisans programlarını azami dört yıl, öğrenim süresi dört yıl olan lisans programlarını azami yedi yıl, öğrenim süresi beş yıl olan lisans programlarını azami sekiz yıl, öğrenim süresi altı yıl olan lisans programlarını azami dokuz yıl içinde tamamlamak zorundadırlar. Hazırlık eğitim süresi azami iki yıldır. Azami süreler içinde katkı payı veya öğrenim ücretinin ödenmemesi ile kayıt yenilenmemesi nedeniyle öğrencilerin ilişikleri kesilmez. Ancak üniversite yetkili kurullarının kararı ve Yükseköğretim Kurulunun onayı ile dört yıl üst üste katkı payı veya öğrenim ücretinin ödenmemesi ile kayıt yenilenmemesi nedeniyle öğrencilerin ilişikleri kesilebilir. Yatay geçiş ve çift ana dal eğitiminin usul ve esasları ile azami öğrenim süreleri, lisansüstü eğitim usul ve esasları ile öğrenim süreleri Yükseköğretim Kurulu tarafından çıkarılan yönetmelikle belirlenir." hükmü bulunmaktadır.
24/04/2010 tarih ve 27561 sayılı Resmî Gazete'de yayınlanan Yükseköğretim Kurumlarında Önlisans ve Lisans Düzeyindeki Programlar Arasında Geçiş, Çift Anadal, Yan Dal İle Kurumlar Arası Kredi Transferi Yapılması Esaslarına İlişkin Yönetmeliğin, "Merkezi yerleştirme puanıyla yatay geçiş" başlıklı Ek Madde 1 de; (Ek:RG-21/9/2013-28772) (Değişik:RG-2/5/2014-28988) (1) Öğrencinin kayıt olduğu yıldaki merkezi yerleştirme puanı, geçmek istediği diploma programının taban puanına eşit veya yüksek olması durumunda, öğrenci, hazırlık sınıfı da dahil olmak üzere yatay geçiş için başvuru yapabilir. Programa yatay geçişe ilişkin başvuru takvimi, öğrenci kontenjanına ilişkin esaslar ile yatay geçişlere ilişkin usul ve esaslar Yükseköğretim Yürütme Kurulu tarafından tespit edilir. Belirlenen usul ve esaslar uyarınca öğrencilerin başvuruları yükseköğretim kurumlarının ilgili kurulları tarafından değerlendirilerek yatay geçişleri kabul edilir. Başvurunun kontenjandan fazla olduğu durumlarda ÖSYS puanı en yüksek adaydan başlayıp sıralanarak kontenjan kadar adayın yatay geçişi kabul edilir. (2) (Ek:RG-18/3/2016-29657) Bu madde kapsamında eğitim gördüğü programdan farklı bir programa yatay geçiş yapan öğrencilerin azami süreleri, programın azami süresinden kabul edildiği sınıf çıkartılarak hesaplanır." düzenlemesine yer verilmiştir.
Afyon Kocatepe Üniversitesi Önlisans Ve Lisans Muafiyet Ve İntibak İşlemleri Yönergesi madde 6/3 hükmünde de; "Merkezi yerleştirme puanına göre farklı bir programa yatay geçiş yapanlar ile açık ve uzaktan öğretimden ilişiği kesilerek merkezi yerleştirme sonucu Üniversitemize kayıt yaptıranların azami süreleri, programın azami süresinden kabul edildiği yarıyıl/yıl çıkartılarak hesaplanır ve bu süreler öğrenci bilgi sistemi,
öğrenci kartında yer alan “İlave Dönem” kısmına dönem bazlı işlenir." denilmektedir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Davacı, ... tarihinde merkezi yerleştirme puanıyla Başkent Üniversitesi ... %30 İngilizce örgün öğretim programına kaydolmuş ve merkezi yerleştirme puanıyla yatay geçiş başvurusu Afyon Kocatepe Üniversitesi Teknoloji Fakültesi Yönetim Kurulunun ... tarih, ... toplantı sayılı kararı ile kabul edilerek 24/08/2022 tarihinde Afyon Kocatepe Üniversitesi ... Türkçe ikinci öğretim programına kaydolmuştur.
Davacının azami öğrenim süresinin belirlenmesi için öncelikle yatay geçiş yaptığı program ile ilk kaydolduğu programın aynı program olup olmadığı hususunun tespit edilmesi gerekmektedir.
Teknoloji Fakültelerinin bünyesinde meslek lisesinden mezun olan öğrenciler için M.T.O.K. (Mesleki ve Teknik Ortaöğretim Kurumları) programları bulunmaktadır. Mühendislik Fakültelerinde ise böyle bir program bulunmamaktadır.
Teknoloji Fakülteleri daha çok uygulamalı eğitimi desteklemektedir, dersler teorik olmaktan çok uygulamaya yöneliktir. Mühendislik Fakültelerinde ise teorik dersler daha fazla olup mühendislik teorik eğitim üzerinden anlatılmaktadır.
Teknoloji Fakülteleri 7+1 eğitim sistemini baz almaktadır, 7 dönem eğitime ilişkin iken son 1 dönem sadece staja ayrılır. Öğrenci bir dönemini (fakültenin belirlediği kriterleri sağlayan bir fabrikada) bizzat tasarım ve üretimin içinde yer alarak geçirmektedir. Mühendislik Fakültelerinde ise 8 dönemlik eğitim sistemi esas alınmaktadır, bu Fakültelerde de staj olmakla birlikte staj sırasında üniversitedeki dersler de devam etmektedir.
Teknoloji Fakültelerinde laboratuvar odaklı derslerin yoğunluğu Mühendislik Fakültelerine göre daha fazladır. Teknoloji Fakültesinin amacı, uygulama becerisi yüksek mühendisler yetiştirmektir. Mühendislik Fakültelerinde ise daha çok sınıflarda eğitim görme söz konusudur.
Teknoloji Fakülteleri akademisyen olmak isteyenlerden ziyade mühendis olarak sahada çalışmak isteyenler tarafından tercih edilmektedir. Mühendislik Fakültelerinde teorik eğitim daha fazla olduğundan akademisyen olmak için daha uygundur.
Yukarıda değinilen hususlar bir arada değerlendirildiğinde, gerek Mühendislik Fakültesi gerek Teknoloji Fakültesi mezunlarının "mühendis" unvanı ile görev yapabileceği açık olsa da; puanları, eğitim şekilleri, Fakülteleri ve uygulamaya yönelik çalışmalarının birbirinden farklı olduğu anlaşıldığından Başkent Üniversitesi Mühendislik Fakültesi ... ile Afyon Kocatepe Üniversitesi ...'nin aynı program olarak değerlendirilemeyeceği kanaatine ulaşılmıştır.
Açıklanan nedenlerle, Yükseköğretim Kurumlarında Önlisans ve Lisans Düzeyindeki Programlar Arasında Geçiş, Çift Anadal, Yan Dal İle Kurumlar Arası Kredi Transferi Yapılması Esaslarına İlişkin Yönetmeliğin Ek Madde 1'inin 2. bendi uyarınca eğitim gördüğü programdan farklı bir programa yatay geçiş yaptığı görülen davacının azami öğrenim süresinin, kabul edildiği sınıf çıkartılarak hesaplanması gerekmekte iken her iki bölümün aynı olduğundan azami öğrenim süresinin 2547 sayılı Kanun'un 44. maddesi (c) bendine göre hesaplanması ve azami sürenin sona erdiği gerekçesi ile davacının ilişiğinin kesilmesine ilişkin işlemde hukuka uygunluk bulunmamaktadır.
Bu itibarla, davanın reddi yönündeki ... İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf isteminin reddine ilişkin temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.

KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan temyiz isteminin kabulüne,
2. ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın yukarıda belirtilen Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesine,
4. Kesin olarak 08/05/2025 tarihinde oyçokluğu ile karar verildi.

KARŞI OY :
(X)- Dava; ... tarihinde merkezi yerleştirme puanıyla Başkent Üniversitesi ... %30 İngilizce örgün öğretim programına yerleşen ve yatay geçiş yaparak 24/08/2022 tarihinde Afyon Kocatepe Üniversitesi ... Türkçe ikinci öğretim programına kaydolan davacı tarafından; 2547 sayılı Kanun'un 44. maddesi (c) bendi uygulanmak suretiyle azami öğrenim süresini doldurduğu gerekçesiyle öğrencilik kaydının silindiğinin bildirilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlemin iptali için açılmıştır.
Davacının azami öğrenim süresinin hesaplanması hakkında görüş sorulması üzerine Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı'nın ... tarih ve ... sayılı görüş yazısı ile; "...öğrenim dili en az %30 yabancı dil veya öğrenim dili tamamen yabancı dil olan bir programdan program adı aynı fakat öğrenim dili Türkçe olan bir programa geçiş yapan öğrencilerin azami öğrenim sürelerinin 2547 sayılı Kanun'un 44. maddesi (c) bendine göre hesaplanması gerekmekte olup anılan yönetmeliğin Ek Madde 1'inin 2. bendi hükmü uygulanmayacaktır." şeklinde görüş ifade edilmiştir.
Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı'nın "Unvan Hk." konulu ... tarih, ... sayılı yazısında ise; 19/06/2014 tarihli Yükseköğretim Genel Kurul toplantısında, 2547 sayılı Kanun'un 43/b maddesi uyarınca, Üniversitelerarası Kurulun görüşü de dikkate alınarak, Mühendislik Fakülteleri ve Teknoloji Fakülteleri bünyesinde bulunan ilgili mühendislik programlarının eşdeğer olduğu ve ilgili mühendislik fakültelerinden mezun olan öğrencilerin mühendis unvanını kullanabileceklerine karar verildiği belirtilmiştir.
Bu durumda; her iki programında adının ... olduğu, Afyon Kocatepe Üniversitesi Teknoloji Fakültesi Yönetim Kurulunun ... tarih ve ... toplantı sayılı kararı ile, davacının alan dersleri de dahil olmak üzere 14 dersten muafiyeti ile 2. sınıf 1. döneme intibakının yapılmasına karar verildiği, Yükseköğretim Kurulu'nun öğrenim dili Türkçe olan bir programa geçiş yapan öğrencilerin azami öğrenim sürelerinin 2547 sayılı Kanun'un 44. maddesi (c) bendine göre hesaplanması gerektiğine dair yazısı olduğu, Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı'nın ... tarih, ... sayılı kararı ile, her iki programın eşdeğer olduğuna ve bu programlardan mezun olanların "mühendis" unvanını kullanabileceklerine karar verildiği gözetildiğinde; davacının eğitim gördüğü programdan farklı bir programa yatay geçiş yapmadığı anlaşıldığından, Yükseköğretim Kurumlarında Önlisans ve Lisans Düzeyindeki Programlar Arasında Geçiş, Çift Anadal, Yan Dal İle Kurumlar Arası Kredi Transferi Yapılması Esaslarına İlişkin Yönetmeliğin Ek Madde 1'inin 2. bendi uyarınca azami öğrenim süresinin, kabul edildiği sınıf çıkartılarak hesaplanamayacağı, 2547 sayılı Kanun'un 44. maddesi (c) maddesi uyarınca azami öğrenim süresini doldurduğu gerekçesiyle öğrencilik kaydının silindiğinin bildirimine ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı ve kararın onanması gerektiği oyu ile çoğunluk kararına katılmıyorum.