DANIŞTAY 6. DAIRE

Danıştay 6. Daire Başkanlığı         2024/6634 E.  ,  2025/2202 K.
"İçtihat Metni" T.C.
D A N I Ş T A Y
ALTINCI DAİRE
Esas No : 2024/6634
Karar No : 2025/2202

TEMYİZ DENE (DAVACI) : ... Odası Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ...

KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararın temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Gaziantep ili, Şahinbey ilçesi, ... ve ... Mahallelerinin de içerisinde yer aldığı yaklaşık 3000 hektarlık bölgeyi kapsayan alana ilişkin Gaziantep Büyükşehir Belediye Meclisi'nin ... tarih ve ... sayılı kararı ile kabul edilen 1/1000 ölçekli Kilis Yolu ve Çevresi Ekolojik Tabanlı Uygulama İmar Planına ait plan notu değişikliği ile bu plana karşı yapılan itirazın reddine ilişkin Gaziantep Büyükşehir Belediye Meclisi'nin ... tarih ve ... sayılı kararının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; mahallinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucunda hazırlanan ek bilirkişi raporundaki tespitler ile dava dosyasında yer alan diğer tüm bilgi ve belgelerin birlikte değerlendirilmesinden, 1/1000 ölçekli Kilis Yolu ve Çevresi Ekolojik Tabanlı Uygulama İmar Planına ait plan notu değişikliği ile plan notlarının bir kısmının kaldırıldığı, bir kısmının değiştirildiği ve bir kısım yeni plan notları eklendiği, plan notlarından çıkarılan maddeler ile ilgili olan konularda genel ve özel yönetmelik hükümleri uygulanacağından plan bütünlüğünün bozulmayacağı, ekolojik teşvik sistemi ile ilgili olarak yapılan değişikliklerin ise kentin sosyal ve teknik alt yapı standartlarının olumlu yönde etkileyeceği anlaşıldığından, dava konusu işlemin şehircilik ilkelerine ve kamu yararına uygun olduğu sonucuna ulaşıldığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu ... İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve istinaf dilekçelerinde ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Dava konusu imar planı değişikliği ile kamusal hizmet veren bir alanın konut alanına dönüştürüldüğü, alana getirilen ilave nüfus ve yapılaşma yoğunluğu için sosyal donatı alanı ayrılmadığı, plan genelindeki sosyal donatı dengesinin bozulduğu, bölgede var olan sıkışık trafiğin içinden çıkılamaz bir hale geleceği, dosya kapsamında alınan ek raporun mahkemece hükme esas almaya elverişli olmadığı, temyize konu kararın usul ve hukuka aykırı olduğu iddiasıyla bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ ...'NİN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
Gaziantep ili, Şahinbey ilçesi, ... ve ... Mahallelerinin de içerisinde yer aldığı yaklaşık 3000 hektarlık bölgeyi kapsayan, meri 1/1000 ölçekli uygulama imar planında; gelişme konut alanı, kentsel çalışma alanı, sosyal altyapı alanı, açık ve yeşil alan olarak planlanan alanda; Şahinbey ilçesi, Kilis Yolu Ve Çevresi Ekolojik Tabanlı Uygulama İmar Planı sınırlarında yapılaşma ve uygulamayı teşvik etmek, yeni kentsel uygulama ve yapılaşma modellerinin önünü açmak, kentte yaşanan konut sorununa çözüm üretmek amacıyla kentsel kullanım kararlarında ve yapılaşma koşullarında değişiklik yapılmaksızın, 1/1000 ölçekli uygulama imar planı plan notları ve teşvik sistemi yeniden düzenlenmesine ilişkin işlemin iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT:
3194 sayılı İmar Kanununun 5. maddesinin işlem tarihinde yürürlükte olan halinde, "nazım imar planı; varsa bölge veya çevre düzeni planlarına uygun olarak halihazır haritalar üzerine, yine varsa kadastral durumu işlenmiş olarak çizilen ve arazi parçalarının; genel kullanış biçimlerini, başlıca bölge tiplerini, bölgelerin gelecekteki nüfus yoğunluklarını, gerektiğinde yapı yoğunluğunu, çeşitli yerleşme alanlarının gelişme yön ve büyüklükleri ile ilkelerini, ulaşım sistemlerini ve problemlerinin çözümü gibi hususları göstermek ve uygulama imar planlarının hazırlanmasına esas olmak üzere düzenlenen, detaylı bir raporla açıklanan ve raporuyla beraber bütün olan plan; uygulama imar planı da; tasdikli halihazır haritalar üzerine varsa kadastral durumu işlenmiş olarak nazım imar planı esaslarına göre çizilen ve çeşitli bölgelerin yapı adalarını, bunların yoğunluk ve düzenini, yolları ve uygulama için gerekli imar uygulama programlarına esas olacak uygulama etaplarını ve diğer bilgileri ayrıntıları ile gösteren plan" olarak tanımlanmıştır. Aynı Kanunun 6. maddesinin işlem tarihinde yürürlükte olan halinde ise, planlar kapsadıkları alan ve amaçları açısından bölge planları ve imar planları olarak iki ana kategoriye ayrılmış, imar planları da uygulamaya esas olan uygulama imar planları ve bu planın hazırlanmasındaki temel hedefleri, ilkeleri ve arazi kullanım kararlarını belirleyen nazım imar planları olarak sınıflandırılmış, her planın bir üst kademedeki plana uygun olarak hazırlanması zorunluluğu getirilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Davacı tarafından dava dilekçesinde özetle; meri 1/25.000 ölçekli nazım imar planında ''merkezi iş alanı'' olarak planlı olan alana ''konut alanı'' kullanımı getirilerek bölgedeki nüfus ve yapı yoğunluğunun artırıldığı, bölgenin tamamındaki plan kademelenmesinin bozulduğu, meri 1/5000 ölçekli nazım imar planında çevre yolunun sağ ve sol şeridinde kalan yeşil alanların konut alanına, güneyinde kalan yeşil alanların ticaret alanına, çevre yolu ile Kilis yolu arasında kalan yeşil alanların ise konut alanına dönüştürüldüğü, 50 metrelik yol aksında yer alan ticari alanların genişletildiği, Kilis yolu ile 50 metrelik yol arasında kalan yeşil alanların azaltıldığı, planda ''önlemli alan'' olarak belirlenen alanların içeriği hakkında bilgi verilmediği ileri sürülerek dava konusu 1/1000 ölçekli Kilis Yolu ve Çevresi Ekolojik Tabanlı Uygulama İmar Planına ait plan notu değişikliği ile bu plana karşı yapılan itirazın reddine ilişkin işlemin iptaline karar verilmesi istenilmiştir.
Dava dilekçesi ile temyiz dilekçesi bir bütün olarak incelendiğinde; davacı tarafından; 1/1000 ölçekli uygulama imar planına ait plan notu değişikliklerine yönelik değil, 1/1000 ölçekli uygulama imar planı ile taşınmazlara getirilen fonksiyonlara yönelik iddia ve itirazlar ileri sürülmesine karşın taşınmazların fonksiyonlarında değişiklik yapmayan, plan notu değişikliklerinin iptalinin istenildiği, İdare Mahkemesince, 1/1000 ölçekli uygulama imar planına ait plan notu değişikliklerinin ayrı ayrı incelenmesi suretiyle düzenlenen ek bilirkişi raporunda tespit edilen hususlar doğrultusunda karar verildiği görülmüştür. Bu durumda, yargısal denetimin yapılabilmesi için öncelikle davanın kapsamının hiçbir tereddüte mahal vermeyecek şekilde belirlenmesi, davacı tarafından dava konusu 1/1000 ölçekli uygulama imar planına ait hangi plan notu değişikliğinin, hangi nedenlerle iptalinin istenildiğinin, bu kısımların hangi yönlerden hukuka aykırı olduğunun ve menfaatini ne şekilde ihlȃl ettiğinin ortaya konulması gerektiğinden, bunun için dava dilekçesinin reddine karar verilerek, yeniden keşif ve bilirkişi incelemesi yaptırılması veya ek bilirkişi raporu alınması suretiyle işin esası hakkında yeniden bir karar verilmesi gerektiği sonucuna ulaşıldığından, davanın reddi yolunda İdare Mahkemesince verilen karara karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine ilişkin Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararında isabet bulunmamıştır.

KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 sayılı Kanunun 49. maddesine uygun bulunan davacının temyiz isteminin kabulüne,
2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddine ilişkin Mahkeme kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 22/04/2025 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.