DANIŞTAY 4. DAIRE

Danıştay 4. Daire Başkanlığı         2024/187 E.  ,  2025/772 K.
"İçtihat Metni" T.C.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2024/187
Karar No : 2025/772

TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ...

KARŞI TARAF (DAVACI) : ... Turizm İnşaat Gıda Sanayi ve
Ticaret Anonim Şirketi
VEKİLİ : Av. ...

DAVACI YANINDA (MÜDAHİLLER) : 1- ... İnşaat Organizasyon Yayıncılık Turizm Gıda Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi
VEKİLİ : Av. ...
2- ... Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi... İdare Dava Dairesinin... tarih ve E:... , K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı tarafından, İstanbul İli, Pendik İlçesi, ... Mahallesi, ... Caddesi, No:... adresinde bulunan ve tapunun ... ada ve ... sayılı parseline kayıtlı park alanı olarak belirlenen taşınmazın 580 m² büyüklüğündeki alanının 2015/06 ile 2020/05 tarihleri arasında restaurant yapılmak suretiyle fuzulen işgal edildiğinden bahisle 3.181.574,50-TL ecrimisil bedeli istenilmesine ilişkin tesis edilen İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığı'nın ... tarih ve ... sayılı işleminin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:... , K:... sayılı kararda; dosyadaki bilgi ve belgeler ile bilirkişi raporunun birlikte incelenmesi neticesinde, İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığı tasarrufunda park alanı olarak belirlenen dava konusu taşınmazın belediye hizmetlerinde kullanılmak üzere Pendik Belediye Başkanlığına tahsis edilmesi üzerine 30/11/2018 tarihinde ilgili idareye tesliminin yapıldığı, davacı tarafından ise 01/05/2018 başlangıç tarihli kira sözleşmesinin imzalandığı, davalı idare tarafından ise 2015 yılı altıncı ayı ile 2020 yılı beşinci ayı arasındaki dönemde dava konusu taşınmazın davacı tarafından kullanıldığından bahisle ecrimisil istenilmesine ilişkin dava konusu işlemin tesis edildiği, Hazine Taşınmazlarının İdaresi Hakkında Yönetmeliğin 4. maddesi uyarınca, kamuya ait taşınmazlardan ecrimisil istenebilmesi için taşınmazdan idarenin izni dışında faydalanılmasının gerektiğinin düzenlendiği, dava konusu taşınmazın İstanbul Büyükşehir Belediye Meclisi ve Encümeninin kararları ile Pendik Belediye Başkanlığı'na tahsis edildiği ve bu haliyle taşınmazın 30/11/2018 tarihinden itibaren davalı idarenin hüküm ve tasarrufunda bulunmadığı ve bu tarihten sonraki süre için tahsis kararının iptal edilmediği sürece ecrimisil talep edilemeyeceği, taşınmazın 01/05/2018 tarihinden önce ise davacı tarafından kullanıldığına ilişkin tespitlerin davalı idare tarafından somut olarak ortaya konulamadığı ve bu nedenle söz konusu tarihten önceki süre için de ecrimisil talep edilemeyeceği, taşınmazın davacı tarafından kiralandığı 01/05/2018 tarihi ile Pendik Belediye Başkanlığı'na tahsis edildiği 30/11/2018 tarihi arasındaki dönem için ise alınan bilirkişi raporu ile ilgili kurumlardan gelen bilgi ve belgelerden taşınmazın ilgili kısmının davacı tarafından kullanıldığına ilişkin herhangi bir bilgi ve belge bulunmadığı, davacı tarafından kira sözleşmesi imzalanmasının söz konusu taşınmazı davacının fiilen kullandığını ortaya koymadığı anlaşıldığından söz konusu taşınmazın ilgili dönemlerde davacı tarafından kullanıldığından bahisle ecrimisil bedeli istenilmesine ilişkin tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davalı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, dava konusu yerin Pendik Belediye Başkanlığına tahsis edildiği, tahsise ilişkin teslim senedinde sosyal ve kültürel ihtiyaçların karşılanabilmesi amacıyla tahsis yapıldığının açıkça belirtildiği, yapılan denetimlerde ise tahsis amacına aykırı olarak kullanım olması sebebiyle ecrimisil ihbarnamesi düzenlendiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.

TETKİK HÂKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ :Temyiz isteminin kısmen kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının kısmen onanması, kısmen de bozulması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE :
2886 sayılı Devlet İhale Kanunu'nun, dava konusu işlemin tesis edildiği tarihte yürürlükte bulunan haliyle 75. maddesinin 1. fıkrasında, "Devletin özel mülkiyetinde veya hüküm ve tasarrufu altında bulunan taşınmaz malları ve Vakıflar Genel Müdürlüğü ile idare ve temsil ettiği mazbut vakıflara ait taşınmaz malların, gerçek ve tüzelkişilerce işgali üzerine, fuzuli şagilden, bu Kanunun 9. maddesindeki yerlerden sorulmak suretiyle, idareden taşınmaz ve değerleme konusunda işin ehli veya uzmanı üç kişiden oluşan komisyonca tespit tarihinden geriye doğru beş yılı geçmemek üzere tespit ve takdir edilecek ecrimisil istenir. Ecrimisil talep edilebilmesi için, Hazinenin işgalden dolayı bir zarara uğramış olması gerekmez ve fuzuli şagilin kusuru aranmaz." hükmüne yer verilmiştir.
2886 sayılı Devlet İhale Kanunu'nun 74. maddesine dayanılarak çıkarılan Hazine Taşınmazlarının İdaresi Hakkında Yönetmeliğin 85. maddesinin 2. fıkrasında "Ecrimisilin tespit ve takdirinde; İdarenin zarara uğrayıp uğramadığına ve işgalcinin kusurlu olup olmadığına bakılmaksızın, taşınmazın işgalci tarafından kullanım şekli, fiili ve hukuki durumu ile işgalden dolayı varsa elde ettiği gelir, aynı yer ve mahalde bulunan emsal nitelikteki taşınmazlar için oluşmuş kira bedelleri veya ecrimisiller, varsa bunlara ilişkin kesinleşmiş yargı kararları, ilgisine göre belediye, ticaret odası, sanayi odası, ziraat odası, borsa gibi kuruluşlardan veya bilirkişilerden soruşturulmak suretiyle edinilecek bilgiler ile taşınmazın değerini etkileyecek tüm unsurlar göz önünde bulundurulur..." düzenlemesi yer almış bulunmaktadır.
Dosyanın incelenmesinden, davacı tarafından, İstanbul İli, Pendik İlçesi, ... Mahallesi, ... Caddesi, No:... adresinde bulunan ve tapunun ... ada ve ... sayılı parseline kayıtlı park alanı olarak belirlenen taşınmazın 580 m² büyüklüğündeki alanının 2015/06 dönemi ile 2020/05 dönemi arasında restaurant yapılmak suretiyle fuzulen işgal edildiğinden bahisle 3.181.574,50-TL ecrimisil bedeli istenilmesine ilişkin tesis edilen İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığı'nın ... tarih ve ... sayılı işleminin iptali istemiyle açılmış, İdare Mahkemesince, İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığı tasarrufunda park alanı olarak belirlenen dava konusu taşınmazın belediye hizmetlerinde kullanılmak üzere Pendik Belediye Başkanlığına 07/11/2018 tarihinde tahsis edilmesi üzerine 30/11/2018 tarihinde ilgili idareye tesliminin yapıldığı, davacı tarafından ise 01/05/2018 başlangıç tarihli kira sözleşmesinin imzalandığı, dava konusu taşınmazın İstanbul Büyükşehir Belediye Meclisi ve Encümeninin kararları ile Pendik Belediye Başkanlığı'na tahsis edildiği ve bu haliyle taşınmazın 30/11/2018 tarihinden itibaren davalı idarenin hüküm ve tasarrufunda bulunmadığı ve bu tarihten sonraki süre için tahsis kararının iptal edilmediği sürece ecrimisil talep edilemeyeceği, taşınmazın 01/05/2018 tarihinden önce ise davacı tarafından kullanıldığına ilişkin tespitlerin davalı idare tarafından somut olarak ortaya konulamadığı ve bu nedenle söz konusu tarihten önceki süre için de ecrimisil talep edilemeyeceği, taşınmazın davacı tarafından kiralandığı 01/05/2018 tarihi ile Pendik Belediye Başkanlığı'na tahsis edildiği 30/11/2018 tarihi arasındaki dönem için ise taşınmazın ilgili kısmının davacı tarafından kullanıldığına ilişkin herhangi bir bilgi ve belge bulunmadığı, davacı tarafından kira sözleşmesi imzalanmasının, söz konusu taşınmazı davacının fiilen kullandığının ortaya koyamadığı sebebiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmişse de; dava konusu taşınmazın davacı tarafından kullanılmasına ilişkin 01/05/2018 tarihli kira sözleşmesinin imzalandığı ve anılan kira sözleşmesinin 7. maddesinin (a) bendinde taşınmazın işyeri olarak faaliyet gösterebilmesi için gereken tadilatın davacı tarafından yapılacağının belirtildiği, dosyadaki bilirkişi raporunda ise taşınmazın bulunduğu yere ait eski tarihli uydu görüntüleri ile fotoğrafların incelenmesi neticesinde taşınmaz üzerinde ecrimisil talep başlangıç tarihi (2015 yılı Haziran ayı) itibarı ile herhangi bir yapı bulunmadığı, 2016 yılında hafriyat çalışmalarına başlanıldığı, 2017-2018 yıllarında mahallin inşaat halinde olduğu, internet ortamında temin edilebilen en son 2019 yılı Ekim ayı itibarıyla davacının taşınmaz üzerinde ticari faaliyette bulunduğunun görüldüğünün belirtildiği, buna göre, dava konusu taşınmazın 01/05/2018 tarihi ile 30/11/2018 tarihi arasındaki dönemde davacı tarafından fuzulen işgal edildiğinin açık olduğu, davalı idarece 01/05/2018 tarihi ile 30/11/2018 tarihi arasındaki dönem için davacıdan ecrimisil istenebileceği, bu döneme ilişkin gerekirse ek bilirkişi raporu alınmak suretiyle hesaplamanın yaptırılması, anılan dönem dışındaki kısımlar için ise ecrimisil ihbarnamesi düzenlenmesinde hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Bu durumda, dava konusu ecrimisil ihbarnamesinin 01/05/2018-30/11/2018 döneminin iptaline ilişkin kısmında hukuka uyarlık, 01/05/2018-30/11/2018 dönemi dışında kalan kısmının iptaline ilişkin kısımda ise hukuka aykırılık bulunmamaktadır.
Öte yandan; talebe bağlılık ilkesi uyarınca bilirkişilerce ecrimisil ihbarnamesinde belirtilenden daha fazla işgal alan için ecrimisil bedeli hesaplanamayacağı da kuşkusuzdur.

KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz isteminin kısmen kabul, kısmen reddine,
2. ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının, dava konusu işlemin 01/05/2018-30/11/2018 dönemi dışında kalan kısmının iptaline ilişkin kısmının ONANMASINA,
3. Anılan İdare Dava Dairesi kararının, dava konusu işlemin 01/05/2018-30/11/2018 döneminin iptaline ilişkin kısmının ise BOZULMASINA,
4. Bozulan kısım hakkında yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın İdare Dava Dairesine gönderilmesine, 05/02/2025 tarihinde oyçokluğuyla kesin olarak karar verildi.

(X) KARŞI OY :
Temyiz dilekçesinde öne sürülen hususlar 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 49. maddesinde yazılı nedenlerden hiçbirisine uymadığından, temyiz isteminin reddi ile Bölge İdare Mahkemesi İdare Dava Dairesi kararının aynen onanması gerektiği oyuyla, çoğunluk kararına katılmıyorum.