DANIŞTAY 10. DAIRE

Danıştay 10. Daire Başkanlığı         2021/4224 E.  ,  2025/1243 K.
"İçtihat Metni" T.C.
D A N I Ş T A Y
ONUNCU DAİRE
Esas No : 2021/4224
Karar No : 2025/1243

DAVACI : ... Odası
VEKİLİ : Av. ...

DAVALI : ... Genel Müdürlüğü
VEKİLLERİ : Av. ..., Av. ...,
Av. ...

DAVANIN_ÖZETİ : Davacı tarafından, 30/10/2017 tarihinde Sivil Havacılık Genel Müdürlüğünün internet adresinde yayımlanan ve 24/05/2021 tarihinde bazı değişiklikler yapılan "Teorik Bilgi Öğretmeni Yetkilendirme Talimatı (SHT - TBÖ)"nın eksik düzenlendiği iddiası ile 6. maddesinin 4. fıkrasının iptali istenilmektedir.

DAVACININ İDDİALARI : Davacı tarafından, Teorik Bilgi Öğretmeni Yetkilendirme Talimatı'nın 30/10/2017 tarihinde Sivil Havacılık Genel Müdürlüğünün internet adresinde yayımlandığı, Talimatta 24/05/2021 tarihli değişikliklerin yapıldığı, Talimat değişikliği hazırlık aşamasında Odalarının 30/03/2021 tarihli görüş yazısı ile 081-082 kodlu derslerde olduğu gibi 050 kodlu Meteoroloji dersinde de “050 Meteoroloji dersini verecek TBÖ adaylarında Meteoroloji Mühendisliği mezunu olmaları, Meteoroloji Teknik Lisesi mezunlarından herhangi bir bölümde lisans eğitimini tamamlayarak asgari 5 (Beş) yıl aktif olarak Havacılık Meteorolojisi ile ilgili görev yapmış olmaları veya en az CPL lisanslı pilot olmaları şartı aranmaktadır.” şeklinde düzenleme yapılmasının talep edildiği, ancak idarenin bu öneriyi dikkate almadığı, 050 kodlu Meteoroloji dersinin de uçuş açısından önemli olduğu, bu nedenle bu konuda eğitim almış meteoroloji mühendisleri tarafından verilmesi gerektiği, dava konusu düzenlemenin eksik düzenleme nedeniyle hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.

DAVALININ SAVUNMASI : Davalı idare tarafından, usul yönünden, davacının bakılan davayı açmakta subjektif ehliyetinin ve hukuki menfaatinin bulunmadığı, Talimatın 6. maddesinin 4. fıkrasında ve Talimatta meteoroloji mühendislerine yönelik bir düzenlemenin yer almadığı, Talimatın 30/10/2017 tarihinde yayımlandığı, bazı maddelerin ise 24/05/2021 tarihinde değiştirildiği, dava konusu edilen 6. maddenin 4. fıkrasının ise ilk hali gibi olduğu, herhangi bir değişiklik yapılmadığı, bu nedenle davanın süresinde olmadığı; esas yönünden, Talimatın yaklaşık 3 yıldır yürürlükte olduğu, ihtiyaçlar doğrultusunda değişiklikler yapılması gerektiği, taslak metnin 08/06/2020 tarihinde internet sitesinde yayımlandığı, 26/06/2020 tarihine kadar görüş bildirilmesinin istenildiği, davacının bu süreden sonra 03/03/2021 tarihli yazı ile görüş bildirdiği, sadece 050 kodlu Meteoroloji dersine yönelik teklifte bulunduğu, 081/082 kodlu derslere yönelik değişiklik teklifi olmadığı, davacının görüşünün müteakip revizyon çalışmalarında dikkate alınabileceği, davacının teklif ettiği kişilerin 050 kodlu Meteoroloji dersini vermelerine yönelik bir kısıtlama olmadığı, 081/082 kodlu derslerin uçuş eğitimine yönelik teknik dersler olması nedeniyle belli meslek gruplarınca verilebileceği ve düzenlemede hukuka aykırılık bulunmadığı savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Davanın süre aşımı nedeniyle reddi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 14. maddesi uyarınca Tetkik Hâkiminin raporu ve sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra gereği görüşüldü:

MADDİ OLAY VE HUKUKİ SÜREÇ :
Teorik Bilgi Öğretmeni Yetkilendirme Talimatı (SHT-TBÖ), Sivil Havacılık Genel Müdürlüğünün internet adresinde 30/10/2017 tarihinde yayımlanmıştır.
Söz konusu Talimatta ihtiyaçlar doğrultusunda değişiklikler yapılmasının gerekmesi üzerine taslak metin 08/06/2020 tarihinde internet sitesinde yayımlanmış, 26/06/2020 tarihine kadar görüş bildirilmesi istenilmiştir.
Davacı tarafından ... tarihli yazı ile ... kodlu "Meteoroloji" dersine yönelik değişiklik yapılması talebinde bulunulmuştur.
Davalı idare tarafından, 24/05/2021 tarihinde bazı değişiklikler yapılan Talimatın yayımlanması üzerine ... kodlu "Meteoroloji" dersine yönelik herhangi bir düzenleme getirilmemesi nedeniyle eksik düzenlendiği iddiası ile Talimatın 6. maddesinin 4. fıkrasının iptali istemiyle 06/07/2021 tarihinde davacı tarafından bakılan dava açılmıştır.

İNCELEME VE GEREKÇE :
USUL YÖNÜNDEN:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 7. maddesinin birinci fıkrasında, dava açma süresinin özel kanunlarında ayrı süre gösterilmeyen hâllerde Danıştayda ve idare mahkemelerinde altmış ve vergi mahkemelerinde otuz gün olduğu; anılan maddenin dördüncü fıkrasında, ilanı gereken düzenleyici işlemlerde dava süresinin, ilan tarihini izleyen günden itibaren başlayacağı, ancak bu işlemlerin uygulanması üzerine ilgililerin, düzenleyici işlem veya uygulanan işlem yahut her ikisi aleyhine birden dava açabileceği, düzenleyici işlemin iptal edilmemiş olmasının bu düzenlemeye dayalı işlemin iptaline engel olmayacağı; 8. maddesinin birinci fıkrasında, sürelerin tebliğ, yayın veya ilan tarihini izleyen günden itibaren işlemeye başlayacağı; 14. maddesinin üçüncü fıkrasının (e) bendinde, dava dilekçelerinin ilk inceleme esnasında süre aşımı yönünden inceleneceği; anılan maddenin 6. fıkrasında, yukarıdaki hususların ilk incelemeden sonra tespit edilmesi halinde de davanın her safhasında 15. madde hükmünün uygulanacağı; 15. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde ise, yasal süresi içerisinde açılmayan davaların reddine karar verileceği hükme bağlanmıştır.
Anılan hükümlerin incelenmesinden; bir düzenleyici işleme karşı ilan tarihinden itibaren altmış gün içinde dava açılabileceği gibi, söz konusu düzenleyici işleme dayanılarak tesis edilen bir uygulama işleminin varlığı hâlinde, bu uygulama işleminin tebliğinden itibaren altmış gün içinde birel veya düzenleyici işleme yahut her ikisine birden dava açılabileceği anlaşılmaktadır.
Dava konusu Talimatın, davalı idarenin resmi internet sitesinde 30/10/2017 tarihinde yayımlandığı, bakılan davanın bu tarihten itibaren 60 günlük dava açma süresinde açılmadığı gibi Talimatın iptali istenilen 6. maddesinin 4. fıkrasının davacıya uygulanmasına yönelik herhangi bir işlem de tesis edilmediği, dava dilekçesi ve ekinde dava açma süresini başlatacak nitelikte bir uygulama işlemi sunulmadığı görülmüştür.
Öte yandan, dava dilekçesinde dava konusu Talimatın iptali istenen 6. maddesinin 4. fıkrasının, 24/05/2021 tarihinde yapılan değişiklikle yeniden düzenlendiği ileri sürülmüş ise de, dava konusu edilen maddede 24/05/2021 tarihinde herhangi bir değişikliğe gidilmediği, maddenin 30/10/2017 tarihindeki ilk halini aynen koruduğu anlaşılmıştır.
Bu durumda; düzenleyici işlem niteliğindeki dava konusu Talimatın 30/10/2017 tarihi itibarıyla davalı Bakanlığın internet sitesinde yayımlandığı ve yürürlüğe girdiği, Talimatın uygulanması suretiyle davacı hakkında tesis edilmiş bireysel bir işlemin de (uygulama işleminin) bulunmadığı görüldüğünden, anılan Talimatın yürürlüğe girdiği tarihi izleyen günden itibaren başlayan altmış günlük dava açma süresi geçirildikten çok sonra, 06/07/2021 tarihinde kayda giren dilekçe ile açılan davanın süresinde olmadığı sonucuna ulaşılmaktadır.

KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 14. maddesinin 3. fıkrasının (e) bendi ve 15. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendi uyarınca süre yönünden DAVANIN REDDİNE,
2. Aşağıda ayrıntısı gösterilen toplam ... TL yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına, artan posta ücretinin ise kararın kesinleşmesinden sonra istemi hâlinde davacıya iadesine,
3. Kararın verildiği tarihte yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca belirlenen ... TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı idareye verilmesine, .
4. Bu kararın tebliğ tarihini izleyen 30 (otuz) gün içerisinde Danıştay İdari Dava Daireleri Kuruluna temyiz yolu açık olmak üzere, 27/02/2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.